Σημαντική μείωση των επιτρεπόμενων ορίων νιτρικών και νιτρωδών σε αλλαντικά, τυριά και προϊόντα κρέατος – Προστασία της υγείας χωρίς να διακυβεύεται η ασφάλεια των τροφίμων
Από τις 9 Οκτωβρίου 2025 τίθεται σε εφαρμογή ο νέος Κανονισμός ΕΕ 2023/2018, ο οποίος προβλέπει τη σημαντική μείωση της μέγιστης επιτρεπόμενης συγκέντρωσης νιτρικών και νιτρωδών σε αλλαντικά, τυριά και προϊόντα ιχθυοτροφίας. Η προθεσμία των δύο ετών που είχε δοθεί στις επιχειρήσεις για την προσαρμογή τους έχει πλέον λήξει, και οι εταιρείες θα πρέπει να συμμορφωθούν με τα νέα όρια.
Τα νιτρώδη (E249 – νιτρώδες κάλιο, E250 – νιτρώδες νάτριο) και τα νιτρικά (E251 – νιτρικό νάτριο, E252 – νιτρικό κάλιο) είναι πρόσθετα που χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για τη διατήρηση της ασφάλειας των προϊόντων κρέατος. Οι ουσίες αυτές δρουν ως αντιμικροβιακοί και αντιοξειδωτικοί παράγοντες και βελτιώνουν τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, όπως το κόκκινο χρώμα του κρέατος, ενώ προστατεύουν από επικίνδυνα μικρόβια, κυρίως το Clostridium botulinum, υπεύθυνο για το μποτουλισμό δηλαδή την αλλαντίαση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φριτέζες αέρα: Δοκιμή σε 53 μοντέλα από δημοφιλείς μάρκες – Ποιες ξεχώρισαν
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δημοφιλείς ηλεκτρικές σκούπες που πωλούνται και στην Ελλάδα ενέχουν κίνδυνο πυρκαγιάς – Πώς θα τις αναγνωρίσετε
Ωστόσο, η υπερβολική χρήση τους σχετίζεται με υψηλό προφίλ κινδύνου για την υγεία. Στο πεπτικό σύστημα, ο σίδηρος του κρέατος αλληλεπιδρά με νιτρικά και νιτρώδη, σχηματίζοντας νιτροζαμίνες, ουσίες με καρκινογόνο δράση. Γι’ αυτό και ο νέος κανονισμός περιορίζει σημαντικά τα όρια συγκέντρωσης.
Συγκεκριμένα:
- Στα αλλαντικά με ξηρή αλάτιση (π.χ. προσούτο, γκουαντσιάλε, μπρεσαόλα, καπόκολο, σπέκ) τα νιτρώδη μειώνονται από 100 mg/kg σε 65 mg/kg.
- Στα προϊόντα μη θερμικά επεξεργασμένα (π.χ. ωμό σαλάμι, ωρίμανση λουκάνικων, κοτετσίνο) το όριο πέφτει από 150 mg/kg σε 80 mg/kg.
- Στα προϊόντα κρέατος σε κονσέρβα ή στείροι η μέγιστη συγκέντρωση μειώνεται από 100 mg/kg σε 55 mg/kg.
- Στα βρασμένα αλλαντικά (π.χ. προσούτο μαγειρεμένο) τα όρια πέφτουν από 100 σε 55 mg/kg όταν υποβάλλονται σε στείρωση, και από 150 σε 80 mg/kg όταν δεν υποβάλλονται.
Ο Κανονισμός ΕΕ 2023/2018 αποτελεί σημαντικό βήμα για τη μείωση των καρκινογόνων ουσιών στη διατροφή, χωρίς να υπονομεύεται η ασφάλεια των τροφίμων. Οι καταναλωτές μπορούν να είναι πιο ήρεμοι, ενώ οι παραγωγοί καλούνται να προσαρμόσουν τις διαδικασίες τους στις νέες απαιτήσεις.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Προσοχή: Ο ΕΟΦ απαγορεύει τη διακίνηση συμπληρώματος διατροφής με μη εγκεκριμένη ουσία – Δείτε ποιο είναι
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μολυσμένο γάλα στα ράφια: Περιέχει ουσία που βλάπτει το ήπαρ και προκαλεί γαστρεντερικά προβλήματα
Πώς να αποφεύγετε νιτρικά και νιτρώδη στην πράξη
Κατά την αγορά των αλλαντικών ψάξτε για τα εξής στις λίστες συστατικών:
- E250 – Νιτρώδες νάτριο
- E249 – Νιτρώδες κάλιο
- E251 – Νιτρικό νάτριο
- E252 – Νιτρικό κάλιο Αν δειτε κάποιο από αυτά, το προϊόν περιέχει νιτρικά/νιτρώδη. Μπορείτε επίσης να περιορίσετε τα επεξεργασμένα κρέατα που συνήθως τα περιέχουν δηλαδή ζαμπόν, μορταδέλα, μπέικον, σαλάμι, λουκάνικα, hot dog και κονσέρβες με κρέας. Επιλέξτε εναλλακτικά φρέσκο κοτόπουλο, μοσχάρι ή χοιρινό, ψητά ή βραστά κρέατα που ετοιμάζεις ο ίδιος ή αλλαντικά χωρίς πρόσθετα, αν αναγράφεται καθαρά (π.χ. “χωρίς νιτρικά/νιτρώδη”).
Τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα στα νιτρώδη και δεν πρέπει να καταναλώνουν συχνά επεξεργασμένα κρέατα, ειδικά κάτω των 3 ετών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τσάι: Πόση ώρα πρέπει να παραμένει το φακελάκι στο ζεστό νερό;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκίνος του προστάτη: Γιατί οι περισσότεροι δεν καταλαβαίνουν ότι πάσχουν έως ότου φθάσουν σε προχωρημένο στάδιο;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρός κίνδυνος έκρηξης σε φιάλες δημοφιλούς κρασιού – Σπάνε ακόμη και σφραγισμένες!
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα συμπτώματα που θυμίζουν γρίπη… αλλά είναι τροφική δηλητηρίαση
