Η ανίχνευση του παθογόνου βακτηρίου Shigella σε σοκολατένια μους οδήγησε στην ανάκληση συγκεκριμένης παρτίδας του προϊόντος Grandeur Nature Mousse au Chocolat Noir 100 g και στην έκδοση ειδοποίησης συναγερμού μέσω του Ευρωπαϊκού Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης για τα Τρόφιμα και τις Ζωοτροφές (RASFF). Η ανάκληση ξεκίνησε στη Γαλλία στις 9 Ιουλίου 2026, ακολούθησε στις 10 Ιουλίου η κοινοποίηση στο RASFF και η έκδοση προειδοποίησης στο Βέλγιο, ενώ στις 14 Ιουλίου δημοσιεύθηκε και η επίσημη ανάκληση στο Λουξεμβούργο. Ο μικροβιολογικός έλεγχος που οδήγησε στην ανάκληση πραγματοποιήθηκε στις 26 Ιουνίου 2026.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl Κύπρου: Ανακάλεσε το ελληνικό προϊόν λόγω μόλυνσης σε ταχίνι πριν από τον ΕΦΕΤ και το RASFF
Η κοινοποίηση βασίστηκε σε έλεγχο της ίδιας της επιχείρησης και ταξινομήθηκε ως «δυνητικά σοβαρός κίνδυνος». Στο πεδίο των εργαστηριακών αποτελεσμάτων του RASFF αναφέρεται η Shigella ως παθογόνος μικροοργανισμός, ενώ οι δημόσιες ανακοινώσεις των αρμόδιων αρχών στη Γαλλία, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο κάνουν λόγο για πιθανή παρουσία εντεροβακτηρίων στο προϊόν.
Η ανάκληση αφορά τη σοκολατένια μους μαύρης σοκολάτας Grandeur Nature σε συσκευασία 100 γραμμαρίων, με κωδικό GTIN 3252920038381, αριθμό παρτίδας 226 και ημερομηνία λήξης 19 Ιουλίου 2026. Παραγωγός του προϊόντος είναι η γαλλική εταιρεία Laiterie Le Gall. Παραγωγός της σοκολατένιας μους είναι η γαλλική γαλακτοβιομηχανία Laiterie Le Gall, η οποία διαθέτει στην αγορά τη βιολογική σειρά προϊόντων Grandeur Nature, στην οποία ανήκει το ανακληθέν προϊόν. Στη Γαλλία η μους διατέθηκε μέσω των δικτύων Biocoop, Biofresh, Delibio, Halle Bio d’Occitanie, Province Bio, Biodis, La Fourche, La Vie Claire, Naturalia, Relais Vert και Vitafrais. Στο Βέλγιο διακινήθηκε μέσω της αλυσίδας Bio-Planet, ενώ στο Λουξεμβούργο οι αρμόδιες αρχές ανακοίνωσαν ότι το προϊόν είχε διανεμηθεί σε σημεία λιανικής της χώρας.
Η Shigella είναι γένος παθογόνων βακτηρίων της οικογένειας των Enterobacteriaceae (εντεροβακτηρίδια) και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους αιτιολογικούς παράγοντες βακτηριακής γαστρεντερίτιδας και σιγκέλλωσης στον άνθρωπο. Σε αντίθεση με άλλα εντεροβακτηρίδια που χρησιμοποιούνται κυρίως ως δείκτες υγιεινής ή μπορεί να αποτελούν φυσιολογική μικροχλωρίδα του εντέρου, η παρουσία της Shigella σε τρόφιμα θεωρείται μη αποδεκτή, καθώς πρόκειται για παθογόνο μικροοργανισμό που μπορεί να προκαλέσει νόσο ακόμη και όταν καταναλωθεί σε πολύ μικρό αριθμό.
Η Shigella μεταδίδεται κυρίως μέσω της κοπρανοστοματικής οδού. Η επιμόλυνση των τροφίμων μπορεί να προκύψει όταν δεν τηρούνται οι κανόνες ατομικής υγιεινής από εργαζομένους που χειρίζονται τρόφιμα, ιδιαίτερα εάν έχουν μολυνθεί ή νοσούν. Επιπλέον, η χρήση μολυσμένου νερού κατά την παραγωγή ή την επεξεργασία τροφίμων, η επιμόλυνση επιφανειών και εξοπλισμού, καθώς και η διασταυρούμενη επιμόλυνση μεταξύ διαφορετικών σταδίων της παραγωγικής διαδικασίας μπορούν να συμβάλουν στη μετάδοση του βακτηρίου. Τα έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα θεωρούνται ιδιαίτερα ευάλωτα, επειδή δεν υποβάλλονται σε θερμική επεξεργασία πριν από την κατανάλωση, η οποία θα μπορούσε να εξουδετερώσει το παθογόνο.
Η ανίχνευση της Shigella αποκτά ιδιαίτερη σημασία και λόγω της αυξανόμενης αντοχής ορισμένων στελεχών στα αντιβιοτικά. Στις 20 Μαΐου 2026, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) δημοσίευσε επικαιροποιημένη επιδημιολογική αξιολόγηση για την εξάπλωση πολυανθεκτικών (MDR) και εκτεταμένα ανθεκτικών (XDR) στελεχών των Shigella sonnei και Shigella flexneri στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ECDC, από το 2023 δεκατέσσερις ευρωπαϊκές χώρες έχουν αναφέρει περισσότερα από 2.300 κρούσματα, με επτά διαφορετικά γενετικά στελέχη να κυκλοφορούν ταυτόχρονα. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι τα XDR στελέχη εμφανίζουν αντοχή και στις πέντε κύριες αντιμικροβιακές ουσίες που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της σιγκέλλωσης, δηλαδή στην αζιθρομυκίνη, τη σιπροφλοξασίνη, την κεφτριαξόνη, την τριμεθοπρίμη-σουλφαμεθοξαζόλη και την αμπικιλλίνη. Επιπλέον, μία χώρα ανέφερε στέλεχος Shigella flexneri που έφερε γονίδιο ανθεκτικότητας στις καρβαπενέμες, αντιβιοτικά που χρησιμοποιούνται ως θεραπευτική επιλογή τελευταίας γραμμής για σοβαρές βακτηριακές λοιμώξεις. Το ECDC επισημαίνει επίσης ότι σε ορισμένα στελέχη έχουν εντοπιστεί γενετικοί δείκτες που σχετίζονται με αντοχή σε τεταρτογενείς αμμωνιακές ενώσεις, οι οποίες χρησιμοποιούνται σε απολυμαντικά, διευκρινίζοντας ότι η κλινική και πρακτική σημασία του συγκεκριμένου ευρήματος εξακολουθεί να διερευνάται.
Η παρουσία της Shigella σε ένα μόνο lot δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει επηρεαστεί ολόκληρη η παραγωγή. Η επιμόλυνση μπορεί να αφορά συγκεκριμένη πρώτη ύλη, μεμονωμένο στάδιο της παραγωγικής διαδικασίας, προσωρινή αστοχία στον καθαρισμό και την απολύμανση του εξοπλισμού ή περιστατικό διασταυρούμενης επιμόλυνσης. Η παραγωγή σε διακριτές παρτίδες και η εφαρμογή συστημάτων ιχνηλασιμότητας επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να εντοπίζουν με ακρίβεια τα επηρεαζόμενα προϊόντα και να περιορίζουν την έκταση μιας ανάκλησης.
Για τις επιχειρήσεις τροφίμων, η ανίχνευση της Shigella απαιτεί άμεση διερεύνηση των πιθανών αιτίων και αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των προγραμμάτων προαπαιτούμενων και του συστήματος HACCP. Η διερεύνηση περιλαμβάνει έλεγχο των πρώτων υλών, των πηγών νερού, της υγιεινής του προσωπικού, της αποτελεσματικότητας του καθαρισμού και της απολύμανσης, των περιβαλλοντικών δειγματοληψιών, της ορθής λειτουργίας του εξοπλισμού και της τήρησης των διαδικασιών ιχνηλασιμότητας. Παράλληλα αξιολογείται εάν απαιτείται επέκταση της ανάκλησης και σε άλλες παρτίδες ή προϊόντα.
Η πρόληψη της επιμόλυνσης βασίζεται στην αυστηρή εφαρμογή ορθών πρακτικών υγιεινής και παραγωγής, στην επαρκή εκπαίδευση του προσωπικού, στη σχολαστική υγιεινή των χεριών, στον διαχωρισμό καθαρών και ακάθαρτων ζωνών παραγωγής, στην αποφυγή διασταυρούμενης επιμόλυνσης, στη χρήση ασφαλούς νερού και στην αποτελεσματική εφαρμογή προγραμμάτων καθαρισμού και απολύμανσης. Η τακτική μικροβιολογική παρακολούθηση του περιβάλλοντος παραγωγής και των προϊόντων αποτελεί βασικό εργαλείο για την έγκαιρη ανίχνευση πιθανών προβλημάτων.
Το ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο υποχρεώνει τους υπευθύνους επιχειρήσεων τροφίμων να διαθέτουν στην αγορά μόνο ασφαλή προϊόντα. Ο Κανονισμός (ΕΚ) 178/2002 προβλέπει ότι όταν μια επιχείρηση διαπιστώσει ή έχει λόγους να θεωρεί ότι τρόφιμο που έχει διαθέσει δεν είναι ασφαλές, οφείλει να προχωρήσει άμεσα σε απόσυρση ή ανάκληση του προϊόντος, να ενημερώσει τις αρμόδιες αρχές και, όταν το προϊόν έχει ήδη φτάσει στους καταναλωτές, να τους ενημερώσει με σαφήνεια για τους λόγους της ανάκλησης και τις ενέργειες που πρέπει να ακολουθήσουν. Παράλληλα, ο Κανονισμός (ΕΚ) 852/2004 απαιτεί την εφαρμογή διαδικασιών που βασίζονται στις αρχές του HACCP, τη διατήρηση υψηλού επιπέδου υγιεινής σε όλες τις φάσεις παραγωγής και τη λήψη μέτρων για την πρόληψη της μικροβιολογικής επιμόλυνσης.
Η λοίμωξη από Shigella εκδηλώνεται συνήθως μία έως τρεις ημέρες μετά την κατανάλωση μολυσμένου τροφίμου ή νερού. Τα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν έντονη διάρροια, η οποία μπορεί να περιέχει αίμα ή βλέννα, κοιλιακές κράμπες, πυρετό, ναυτία, εμετούς και αίσθημα έντονης κακουχίας. Στις περισσότερες περιπτώσεις η νόσος υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες, ωστόσο σε μικρά παιδιά, ηλικιωμένους, εγκύους και άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να προκαλέσει σοβαρή αφυδάτωση ή άλλες επιπλοκές που απαιτούν ιατρική παρακολούθηση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, νοσηλεία.
Οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί τη συγκεκριμένη σοκολατένια μους δεν θα πρέπει να την καταναλώσουν. Οι αρμόδιες αρχές συνιστούν την επιστροφή του προϊόντος στο σημείο αγοράς για επιστροφή των χρημάτων ή την απόρριψή του. Όσοι έχουν ήδη καταναλώσει το προϊόν και εμφανίσουν συμπτώματα γαστρεντερίτιδας θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τον θεράποντα ιατρό τους, αναφέροντας ότι κατανάλωσαν τη συγκεκριμένη παρτίδα και ενημερώνοντας για την ημερομηνία και τον τόπο αγοράς του προϊόντος.
Η φωτογραφία που μολυσμένου προϊόντος που έδωσαν στη δημοσιότητα οι αρχές σε Γαλλία, Βέλγιο και Λουξεμβούργο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
