Ποιες τεχνικές είναι ασφαλείς, ποιες παράγουν επικίνδυνες ουσίες, και ποιες είναι οι ορθές πρακτικές για την προστασία της δημόσια υγείας
Η Επιστημονική Επιτροπή της βελγικής Αρχής για την Ασφάλεια της Τροφικής Αλυσίδας (FASFC) δημοσίευσε γνωμοδότηση σχετικά με την ποιότητα του πόσιμου νερού και ειδικά για τα χημικά υποπροϊόντα που σχηματίζονται κατά την απολύμανση. Το θέμα αφορά το πώς καθαρίζεται το νερό από μικρόβια και ιούς, αλλά και τι κινδύνους μπορεί να προκαλέσουν οι ίδιες οι μέθοδοι απολύμανσης αν δεν εφαρμοστούν σωστά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πόσο “έξυπνα μας κλέβουν” αρτοποιεία και ζαχαροπλαστεία – Νέο πρόστιμο στη Καισαριανή για κρυφές χρεώσεις της συσκευασίας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Περιστατικά σηψαιμίας και δεκάδες δηλητηριάσεις σε πολυτελές εστιατόριο – 13 πιάτα και επιφάνειες κουζίνας μολυσμένα με Listeria!
Το ερώτημα τέθηκε από τη βελγική Αρχή για την Ασφάλεια της Τροφικής Αλυσίδας (FASFC), που είναι ο επίσημος φορέας της χώρας για την ασφάλεια τροφίμων, ποτών και υδάτων. Η ίδια η Αρχή ζήτησε από την Επιστημονική της Επιτροπή να γνωμοδοτήσει, επειδή ήθελε επιστημονική τεκμηρίωση πάνω σε ένα κρίσιμο ζήτημα δημόσιας υγείας: πώς μπορούν να εξασφαλιστούν τα οφέλη της απολύμανσης του νερού χωρίς να αυξηθούν οι χημικοί κίνδυνοι από τα υποπροϊόντα που δημιουργούνται κατά τη διαδικασία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αόρατος εχθρός στο ευρωπαϊκό ψωμί – Νέα προειδοποίηση για μόλυνση από ισχυρές νευροτοξικές και αγγειοσυσπαστικές τοξίνες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κοτόπουλο ελληνικής εταιρείας μολυσμένο με Salmonella, εντοπίστηκε στην Ιταλία – Ειδοποίηση στην ΕΕ για επικίνδυνο προϊόν
Αφορμή ήταν η εφαρμογή του νέου βασιλικού διατάγματος του Φεβρουαρίου 2024, που ρυθμίζει τα πρότυπα για το πόσιμο νερό στο Βέλγιο. Το διάταγμα υποχρεώνει τους παρόχους να απολυμαίνουν το νερό με αποδεδειγμένα ασφαλείς μεθόδους, αλλά χωρίς να το επιβαρύνουν με επικίνδυνα υπολείμματα.
Έτσι, η FASFC ζήτησε από την Επιτροπή να απαντήσει σε τρία ερωτήματα:
– ποια είναι η σημασία των παραμέτρων παρακολούθησης του νερού,
– αν μπορούν να τροποποιηθούν τα νόμιμα όρια υπό ένα σύστημα διαχείρισης κινδύνου,
– και, πιο συγκεκριμένα, ποιοι τύποι απολύμανσης οδηγούν στη δημιουργία χημικών υποπροϊόντων και πώς μπορούν αυτά να περιοριστούν.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αγωγή σε μεγάλη εταιρεία ελληνικού γιαουρτιού για ανίχνευση πολλαπλών χημικών ουσιών στο προϊόν
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η τσίχλα, το καλαμάκι, το κινητό και 6 ακόμη καθημερινές συνήθειες που σε γερνούν γρήγορα
Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση, το νερό που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση –είτε εμφιαλώνεται είτε χρησιμοποιείται σε επιχειρήσεις τροφίμων– πρέπει να τηρεί αυστηρούς κανόνες. Το βελγικό διάταγμα του 2024 απαιτεί κάθε μέθοδο απολύμανσης να είναι αποδεδειγμένα αποτελεσματική και να ελέγχεται τακτικά, ενώ υποχρεώνει τους φορείς ύδρευσης να διατηρούν στο ελάχιστο τα χημικά υπολείμματα που μένουν μετά τον καθαρισμό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μην στραγγίζετε τα τηγανητά σε λάθος χαρτί – Ο κίνδυνος που αγνοούν οι περισσότεροι
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Βρέφος 6 μηνών στην εντατική από φυστικοβούτυρο – Το πρώτο επιβεβαιωμένο περιστατικό αλλαντίασης από το προϊόν
Η απολύμανση του νερού γίνεται κυρίως με ουσίες όπως το χλώριο, το διοξείδιο του χλωρίου και το όζον. Αυτές σκοτώνουν τους μικροοργανισμούς, αλλά μπορούν να αντιδράσουν με φυσικές ουσίες που υπάρχουν στο νερό και να δημιουργήσουν υποπροϊόντα όπως τα χλωρικά, τα χλωριώδη, τα τριαλομεθάνια και τα αλογοξικά οξέα. Η Επιτροπή σημειώνει ότι ορισμένα από αυτά τα υποπροϊόντα, όπως συγκεκριμένα THMs, HAAs, διβρωμοακετονιτρίλιο και βρωμικά, έχουν ταξινομηθεί από τον IARC ως «πιθανώς καρκινογόνα για τον άνθρωπο» (Ομάδα 2Β), στοιχείο που τεκμηριώνει το δημόσιο-υγειονομικό ενδιαφέρον για τον έλεγχό τους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα παπούτσια που ανακαλούνται λόγω κινδύνου… πυρκαγιάς ή έκρηξης [φωτο]
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τζελ μαλλιών: Κρυφές επικίνδυνες ουσίες απειλούν την υγεία – Τι έδειξε εργαστηριακή δοκιμή σε γνωστές μάρκες
Η Επιτροπή εξηγεί ότι η δημιουργία αυτών των υποπροϊόντων εξαρτάται κυρίως από δύο πράγματα: την ποσότητα οργανικής ύλης που υπάρχει στο νερό και την ποσότητα απολυμαντικού που χρησιμοποιείται. Όσο περισσότερες οργανικές ουσίες υπάρχουν και όσο μεγαλύτερη είναι η δόση χλωρίου, τόσο περισσότερα ανεπιθύμητα υποπροϊόντα σχηματίζονται.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η σοκολάτα που το δείχνει αλλά δεν το γράφει – Ανάκληση για μη αναγραφή του δυνητικού κινδύνου που υπάρχει στην εικόνα της συσκευασίας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μούχλα στο σπίτι: Πώς θα την εντοπίσετε ακόμη κι όταν δεν τη βλέπετε
Για να περιοριστεί το πρόβλημα, προτείνεται να καθαρίζεται πρώτα το νερό από οργανικά κατάλοιπα πριν απολυμανθεί, να χρησιμοποιούνται μικρότερες δόσεις χημικών και να ελέγχονται παράγοντες όπως η θερμοκρασία, το pH και ο χρόνος επαφής. Επίσης, τα διαλύματα χλωρίου πρέπει να αποθηκεύονται σωστά, σε δροσερό μέρος και μακριά από το φως, γιατί διαφορετικά παράγουν επιπλέον χλωρικά και χλωριώδη πριν καν χρησιμοποιηθούν.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πού θα δώσει 150,7 εκατ. ευρώ αποζημίωση η φαρμακευτική εταιρεία Sanofi, με απόφαση του Εφετείου;
Η γνωμοδότηση καταλήγει ότι οι βασικές τεχνικές απολύμανσης –η χλωρίωση, το διοξείδιο του χλωρίου, το όζον και σε ορισμένες περιπτώσεις η υπεριώδης ακτινοβολία– μπορούν να αφήσουν υπολείμματα στο νερό, όμως με σωστή διαχείριση, έλεγχο και παρακολούθηση, αυτά μπορούν να διατηρηθούν σε ασφαλή επίπεδα για τη δημόσια υγεία. Ο σκοπός ήταν να δοθεί καθοδήγηση στις αρχές ύδρευσης και στις βιομηχανίες τροφίμων, ώστε να γνωρίζουν ποιες τεχνικές είναι ασφαλείς, ποιες παράγουν επικίνδυνες ουσίες, και πώς να εφαρμόζουν ορθές πρακτικές για να προστατεύεται η δημόσια υγεία χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η αποτελεσματικότητα της απολύμανσης.
