Τεκμηριωμένη η συμβολή τους στη μείωση των μεταγευματικών αιχμών γλυκόζης υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις κατανάλωσης
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) κατέληξε ότι υπάρχει αιτιώδης σχέση μεταξύ της κατανάλωσης β-γλυκανών από βρώμη και της μείωσης των μεταγευματικών αιχμών γλυκόζης στο αίμα, ανοίγοντας τον δρόμο για την έγκριση συγκεκριμένου ισχυρισμού υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η γνωμοδότηση δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό EFSA Journal και αφορά αίτηση της εταιρείας ScanOats βάσει του Άρθρου 13 παράγραφος 5 του Κανονισμού 1924/2006. Ο ισχυρισμός υγείας αφορά τη συμβολή των β-γλυκανών βρώμης στη μείωση της αιχμής γλυκόζης μετά το γεύμα, ένα φαινόμενο που σχετίζεται με αυξημένο μεταβολικό φορτίο και μακροπρόθεσμους κινδύνους για την υγεία όταν εμφανίζεται συστηματικά. Η επιτροπή για τη Διατροφή, τα Νέα Τρόφιμα και τα Τροφικά Αλλεργιογόνα αξιολόγησε συνολικά 16 μελέτες παρέμβασης σε ανθρώπους που κρίθηκαν σχετικές για την τεκμηρίωση του ισχυρισμού.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τοξίνες στα ψάρια: Ο κίνδυνος δηλητηρίασης από Ciguatera και ισταμίνη και πώς να προφυλαχθείτε
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μολυσμένο γάλα: Επικίνδυνες παρτίδες στην αγορά ήδη από το 2024 – Εντοπίστηκε ο προμηθευτής της τοξικής πρώτης ύλης
Σύμφωνα με την αξιολόγηση, η πλειονότητα των μελετών έδειξε ότι η κατανάλωση β-γλυκανών από βρώμη, όταν εντάσσεται σε τρόφιμα ή γεύματα πλούσια σε διαθέσιμους υδατάνθρακες, οδηγεί σε μείωση της μεταγευματικής αιχμής γλυκόζης. Παράλληλα, διαπιστώθηκε ότι η κατανάλωση αυτή δεν συνοδεύεται από ανεπιθύμητη αύξηση της γλυκαιμικής ή ινσουλιναιμικής απόκρισης, στοιχείο κρίσιμο για την αξιολόγηση της συνολικής μεταβολικής επίδρασης. Η EFSA έκρινε ότι ο μηχανισμός δράσης είναι επαρκώς τεκμηριωμένος. Οι β-γλυκάνες, ως διαλυτές φυτικές ίνες, αυξάνουν το ιξώδες του εντερικού περιεχομένου και επιβραδύνουν την απορρόφηση της γλυκόζης, με αποτέλεσμα η αύξηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα μετά το γεύμα να είναι πιο ήπια και σταδιακή. Το αποτέλεσμα θεωρείται ευεργετικό για άτομα που επιδιώκουν τον περιορισμό των μεταγευματικών αιχμών γλυκόζης, είτε για λόγους πρόληψης είτε στο πλαίσιο διατροφικής διαχείρισης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η Ελλάδα στη ζώνη υψηλού κινδύνου για τη μετάδοση του ιού Chikungunya από κουνούπι – Σε ποιους μπορεί να προκαλέσει επίμονες επιπλοκές
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το 60% της Ελλάδας είναι ιδανικό για ελαιοκαλλιέργεια – Έρευνα του Γεωπονικού αποκαλύπτει τις κορυφαίες περιοχές (χάρτης)
Οι προϋποθέσεις για τη χρήση του ισχυρισμού
Η έγκριση του ισχυρισμού δεν είναι γενική αλλά συνοδεύεται από σαφείς ποσοτικές προϋποθέσεις. Για να μπορεί ένα τρόφιμο να φέρει τη διατύπωση «Η κατανάλωση β-γλυκανών από βρώμη συμβάλλει στη μείωση της αιχμής γλυκόζης μετά το γεύμα», το γεύμα ή το προϊόν πρέπει να περιέχει τουλάχιστον 30 γραμμάρια διαθέσιμων υδατανθράκων ανά μερίδα και τουλάχιστον 3 γραμμάρια β-γλυκανών από βρώμη για κάθε 30 γραμμάρια διαθέσιμων υδατανθράκων. Η ποσοτική αυτή απαίτηση διασφαλίζει ότι το αποτέλεσμα βασίζεται σε επαρκή δόση του δραστικού συστατικού και δεν αφήνει περιθώριο για παραπλανητική χρήση του ισχυρισμού σε προϊόντα με αμελητέα περιεκτικότητα. Η απόφαση εντάσσεται στη γενικότερη αυστηρή πολιτική της EFSA όσον αφορά τους διατροφικούς ισχυρισμούς, όπου απαιτείται σαφής και επαρκής επιστημονική τεκμηρίωση αιτιώδους σχέσης. Η αναγνώριση αιτιώδους σχέσης σημαίνει ότι τα διαθέσιμα δεδομένα δεν περιορίζονται σε συσχετίσεις αλλά υποστηρίζουν ότι η κατανάλωση των β-γλυκανών αποτελεί τον παράγοντα που οδηγεί στο παρατηρούμενο αποτέλεσμα. Η αξιολόγηση έλαβε υπόψη τόσο τη συνέπεια των αποτελεσμάτων μεταξύ των μελετών όσο και τη βιολογική πι plausibility του μηχανισμού δράσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποσύρεται επικίνδυνο καθαριστικό επειδή πωλείται σε μπουκάλι που μοιάζει με ξύδι! Κίνδυνος εγκαυμάτων και δηλητηρίασης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χυμός πορτοκάλι: Η επίδραση στον οργανισμό εξαρτάται από το σωματικό μας βάρος – Αποτελέσματα έρευνας
Επιπτώσεις για τη βιομηχανία και τους καταναλωτές
Η θετική γνωμοδότηση δημιουργεί προοπτικές για τη βιομηχανία τροφίμων, ιδίως για παραγωγούς δημητριακών, αρτοσκευασμάτων και λειτουργικών τροφίμων που βασίζονται στη βρώμη. Η δυνατότητα αναγραφής εγκεκριμένου ισχυρισμού υγείας αποτελεί σημαντικό εργαλείο διαφοροποίησης σε μια αγορά όπου η διατροφική προστιθέμενη αξία παίζει καθοριστικό ρόλο στις επιλογές των καταναλωτών. Παράλληλα, η απόφαση αντανακλά τη σταθερή στροφή της ευρωπαϊκής διατροφικής πολιτικής προς τρόφιμα με τεκμηριωμένο μεταβολικό όφελος. Η μείωση των μεταγευματικών αιχμών γλυκόζης έχει ιδιαίτερη σημασία σε πληθυσμούς με αυξημένο κίνδυνο διαταραχών γλυκαιμικού ελέγχου, χωρίς ωστόσο ο ισχυρισμός να απευθύνεται αποκλειστικά σε άτομα με διαγνωσμένες παθήσεις.
