Στοιχεία σοκ του ΥΠΑΑΤ: Μόνο σε ελληνικά προϊόντα επικίνδυνα φυτοφάρμακα – Ποια παρουσιάζουν πιθανή επικινδυνότητα

Στο μικροσκόπιο των αρχών 15 δείγματα με σοβαρές παραβάσεις – Ποια εγχώρια τρόφιμα βρέθηκαν με απαγορευμένες χημικές ουσίες και ποια απειλούν τη δημόσια υγεία

Η καταγραφή των επίσημων αποτελεσμάτων του Μαΐου 2026 από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων φέρνει στο φως εξαιρετικά ανησυχητικά ευρήματα που εκθέτουν την εγχώρια παραγωγή. Το σύνολο των δειγμάτων με απαγορευμένες χημικές ουσίες ή με επικίνδυνες υπερβάσεις ορίων εντοπίστηκε αποκλειστικά σε ελληνικά προϊόντα, δείχνοντας σοβαρά κενά στη συμμόρφωση ορισμένων παραγωγών. Ανάμεσα στα ευρήματα ξεχωρίζει η χρήση ουσιών που έχουν απαγορευτεί ακόμη και από το 2018 σε προϊόντα όπως η ρίγανη, τα αμπελόφυλλα και οι τομάτες, ενώ τέσσερα δείγματα από εγχώρια αχλάδια και αγγούρια αξιολογήθηκαν ότι παρουσιάζουν πιθανή επικινδυνότητα για τους καταναλωτές, θέτοντας σε άμεσο κίνδυνο τη δημόσια υγεία και την αξιοπιστία των ελληνικών τροφίμων.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μαζική ανάκληση φρούτων από πέντε μεγάλα σούπερ μάρκετ που έχουν κοινό προμηθευτή, μετά τον εντοπισμό Salmonella

Τα επίσημα στοιχεία σχετικά με τις δειγματοληψίες και τους εργαστηριακούς ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν κατά τον Μάιο του 2026, με σκοπό την ανίχνευση υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών προϊόντων σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης, δόθηκαν από τη Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Κατά τη διάρκεια του συγκεκριμένου μήνα εξετάστηκαν συνολικά 297 δείγματα. Από αυτά, τα 32 δείγματα προήλθαν από ελέγχους που διενεργήθηκαν στους Συνοριακούς Σταθμούς Ελέγχου, ενώ τα υπόλοιπα 265 δείγματα συλλέχθηκαν από την εσωτερική αγορά. Η κατανομή των ελέγχων στην εγχώρια αγορά κάλυψε 125 δείγματα από σούπερ μάρκετ, 69 από λαϊκές αγορές, 36 από καταστήματα χονδρικής διάθεσης, 6 από λαχαναγορές, 6 από σημεία διαλογής ή μεταποίησης, 3 από αποθήκες και 1 δείγμα απευθείας από τον αγρό.

Αναφορικά με την προέλευση των προϊόντων στα οποία διενεργήθηκαν οι δειγματοληψίες, το 70% αφορούσε εγχώρια προϊόντα και το 30% εισαγόμενα. Από τη συνολική στατιστική ανάλυση του μήνα προκύπτει ότι το 66% των δειγμάτων αντιστοιχούσε σε εγχώρια συμμορφούμενα προϊόντα και το 30% σε εισαγόμενα συμμορφούμενα προϊόντα. Το υπόλοιπο 4% του συνόλου των δειγμάτων αφορούσε εγχώρια μη συμμορφούμενα προϊόντα, γεγονός που σημαίνει ότι οι καταγεγραμμένες παραβάσεις της περιόδου εντοπίστηκαν σε προϊόντα ελληνικής παραγωγής.

Στην κατηγορία των ελληνικών προϊόντων στα οποία ανιχνεύθηκαν μη εγκεκριμένες δραστικές ουσίες, οι έλεγχοι προσδιόρισαν τρεις συγκεκριμένες περιπτώσεις. Σε δείγμα τομάτας που ελέγχθηκε σε μανάβικο ή οπωροπωλείο, καθώς και σε δείγμα αμπελόφυλλων από λαϊκή αγορά, ανιχνεύθηκε η δραστική ουσία dimethomorph, της οποίας η χρήση υπαρχόντων αποθεμάτων από επαγγελματίες είχε επιτραπεί το αργότερο μέχρι τις 20 Μαΐου 2025. Επιπλέον, σε δείγμα εγχώριας ρίγανης που συλλέχθηκε από σούπερ μάρκετ ανιχνεύθηκε η ουσία linuron, για την οποία η καταληκτική ημερομηνία χρήσης των αποθεμάτων από τους καλλιεργητές ήταν η 3η Ιουνίου 2018.

Όσον αφορά τις υπερβάσεις των ανώτατων ορίων υπολειμμάτων, τα οποία καθορίζονται νομικά από τον Κανονισμό 396/2005 της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εντοπίστηκαν συνολικά 12 δείγματα με μη συμμορφώσεις, όλα ελληνικής προέλευσης, εκ των οποίων τα 4 αξιολογήθηκαν ότι παρουσιάζουν πιθανή επικινδυνότητα για την υγεία των καταναλωτών (δείτε παρακάτω αναλυτικό πίνακα).

Στα αμπελόφυλλα από λαϊκή αγορά καταγράφηκαν 3 μη συμμορφώσεις σε σύνολο 15 δειγμάτων λόγω υπερβάσεων στις δραστικές ουσίες metalaxyl, lambda cyhalothrin, acetamiprid, dimethomorph και pyraclostrobin, χωρίς ένδειξη επικινδυνότητας. Στα αγγούρια, από τα 10 δείγματα που εξετάστηκαν σε κατάστημα χονδρικής διάθεσης, εντοπίστηκε 1 μη συμμορφούμενο δείγμα το οποίο παρουσίασε πιθανή επικινδυνότητα λόγω υπέρβασης της ουσίας acetamiprid. Στα αχλάδια, από τα 4 δείγματα που ελέγχθηκαν σε σούπερ μάρκετ, καταστήματα χονδρικής και λαϊκές αγορές, τα 3 βρέθηκαν μη συμμορφούμενα και ταυτόχρονα χαρακτηρίστηκαν με πιθανή επικινδυνότητα για το καταναλωτικό κοινό, επίσης λόγω υπέρβασης της ουσίας acetamiprid.

Οι υπόλοιπες μη συμμορφώσεις σε ελληνικά προϊόντα αφορούσαν 1 δείγμα καρότου από λαϊκή αγορά με υπέρβαση της ουσίας fluopicolide, 1 δείγμα μελιτζάνας από λαϊκή αγορά με υπέρβαση της ουσίας fosthiazate, 1 δείγμα σέλερυ από σούπερ μάρκετ με υπέρβαση της ουσίας flupyradifurone, 1 δείγμα σπανακιού από λαϊκή αγορά με υπέρβαση της ουσίας metaflumizone και 1 δείγμα τομάτας από σούπερ μάρκετ με υπέρβαση της ουσίας ethirimol, η οποία αποτελεί μεταβολίτη της εγκεκριμένης δραστικής ουσίας bupirimate.

Οι οδηγίες και οι επεξηγήσεις των αρμόδιων αρχών αναφέρουν ότι ως συμμορφούμενα ορίζονται τα δείγματα στα οποία οι συγκεντρώσεις υπολειμμάτων, συνυπολογίζοντας την εργαστηριακή αβεβαιότητα, δεν ξεπερνούν τα νόμιμα όρια. Αντίθετα, η μη συμμόρφωση αποδίδεται σε αποκλίσεις από την ορθή γεωργική πρακτική, όπως η μη τήρηση της προβλεπόμενης δόσης ή του αναγκαίου χρόνου ανάμεσα στον τελευταίο ψεκασμό και τη συγκομιδή. Κάθε υπέρβαση αξιολογείται μέσω του επιστημονικού μοντέλου EFSA PRIMO της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφάλειας Τροφίμων, το οποίο εξετάζει τη χρόνια και οξεία έκθεση των καταναλωτών για να προσδιορίσει αν υπάρχει κίνδυνος. Το Υπουργείο επισημαίνει ότι τρόφιμα που περιέχουν δραστικές ουσίες χωρίς θεσμοθετημένους τοξικολογικούς δείκτες στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως η ουσία chlorpyrifos, λογίζονται ως δυνητικά επικίνδυνα μέχρι την έκδοση επαρκών επιστημονικών δεδομένων.

Τέλος, κατά τον Μάιο του 2026, η Ελλάδα πραγματοποίησε δύο κοινοποιήσεις στο Ευρωπαϊκό Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης για τα Τρόφιμα και τις Ζωοτροφές σχετικά με υπολείμματα σε εισαγόμενα προϊόντα. Η πρώτη αφορούσε τομάτες προέλευσης Αιγύπτου λόγω υπέρβασης της δραστικής ουσίας chlorpyrifos και η δεύτερη λωτούς προέλευσης Ισπανίας λόγω υπέρβασης της δραστικής ουσίας acetamiprid.

Πίνακας Παραβάσεων σε Ελληνικά Προϊόντα (Μάιος 2026)

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

• Ξέρετε τι ψάρι αγοράζετε; Όσα πρέπει να γνωρίζετε πριν φτάσετε στο ταμείο
• Ελλάδα: Βρέθηκαν κολοβακτηρίδια, E. coli και εντερόκοκκοι σε παγάκια – Έρευνα της ΕΕΔΥΠΠΠ σε 965 δείγματα πάγου από την εστίαση
• Πώς θα καταλάβετε αν ένα μπλε τυρί είναι ασφαλές πριν το δοκιμάσετε
• Αλεύρι: Νέα ευρωπαϊκή ειδοποίηση και ανάκληση λόγω επικίνδυνης τοξίνης σε επίπεδο 300% πάνω από το νόμιμο όριο
• Ελλάδα: Η απουσία καύσωνα περιορίζει τις πωλήσεις παγωτού – Τι δείχνουν οι επιστημονικές μελέτες
• Διαδικτυακό σεμινάριο για την Προληπτική Επισήμανση Αλλεργιογόνων στα τρόφιμα (PAL) – TÜV NORD HELLAS & CibumLEARNING
• Ανακαλείται και προϊόν της Lidl λόγω μεγάλου προμηθευτή που κατηγορείται για διακίνηση ακατάλληλου κρέατος