Οι ειδικοί προειδοποιούν για αυξημένο κίνδυνο τροφικών δηλητηριάσεων στα χριστουγεννιάτικα τραπέζια λόγω λανθασμένων πρακτικών
Οι ειδικοί προειδοποιούν και φέτος ότι λανθασμένες πρακτικές στην κουζίνα κατά την εορταστική περίοδο ενδέχεται να οδηγήσουν χιλιάδες πολίτες σε τροφικές δηλητηριάσεις. Τα μεγάλα εορταστικά γεύματα των Χριστουγέννων αποτελούν μια από τις πιο όμορφες παραδόσεις, ωστόσο κρύβουν σημαντικούς κινδύνους για την υγεία όταν δεν τηρούνται οι βασικοί κανόνες υγιεινής. Νέα έρευνα της FSA στη Βρετανία δείχνει ότι μεγάλος αριθμός καταναλωτών αναλαμβάνει επικίνδυνα ρίσκα κατά την προετοιμασία των γιορτινών γευμάτων, εκθέτοντας σε σοβαρό κίνδυνο την υγεία τους, αλλά και την υγεία ευάλωτων ομάδων όπως οι έγκυες γυναίκες, οι ηλικιωμένοι και άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρό τεχνικό πρόβλημα σε φριτέζα αέρα που πουλά μεγάλη αλυσίδα – Λιώνουν πλαστικά της συσκευής και μολύνουν τα τρόφιμα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται βραστήρας μάρκας που πωλείται και στην Ελλάδα λόγω επικίνδυνων τοξικών ουσιών στα πλαστικά μέρη
Σύμφωνα με έρευνα σε περισσότερους από 2.100 ενήλικες, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του Consumer Insights Tracker της FSA, τα πιο συχνά λάθη αφορούν την απόψυξη και τη συντήρηση τροφίμων. Το 62% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι θα άφηνε κρέας ή πουλερικά, όπως η γαλοπούλα, να αποψυχθούν σε θερμοκρασία δωματίου αντί για το ψυγείο, πρακτική που, όπως προειδοποιούν οι μικροβιολόγοι, δημιουργεί ιδανικές συνθήκες για την ανάπτυξη βακτηρίων όπως το καμπυλοβακτήριο και η σαλμονέλα. Παράλληλα, το 51% ανέφερε ότι θα κατανάλωνε γαλακτοκομικά προϊόντα μετά την ημερομηνία «ανάλωσης έως», εφόσον δεν παρουσίαζαν εμφανή αλλοίωση, αγνοώντας ότι παθογόνοι μικροοργανισμοί όπως η λιστέρια δεν ανιχνεύονται με την όψη, την οσμή ή τη γεύση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Εντοπίστηκαν τοξικές ουσίες σε αλεύρι που πωλείται σε μεγάλη αλυσίδα – Σοβαρός κίνδυνος δηλητηρίασης
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και το γεγονός ότι το 36% θα κατανάλωνε τρόφιμα που έχουν παραμείνει εκτός ψύξης για περισσότερες από τέσσερις ώρες, ενώ το 16% δεν θα φρόντιζε να ψύξει και να αποθηκεύσει σωστά τα περισσεύματα εντός μίας έως δύο ωρών. Οι ειδικοί τονίζουν ότι η παραμονή του φαγητού στη λεγόμενη «ζώνη κινδύνου» των θερμοκρασιών επιτρέπει στα βακτήρια να πολλαπλασιάζονται ταχύτατα. Παράλληλα, το 30% παραδέχθηκε ότι δεν θα ρωτούσε τους καλεσμένους για αλλεργίες ή διατροφικούς περιορισμούς πριν το γεύμα, ποσοστό αυξημένο σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Άλλο ένα επικίνδυνο εύρημα είναι ότι το 14% θα προχωρούσε σε μερικό ψήσιμο τροφίμων, όπως γαλοπούλα ή γέμιση, αφήνοντάς τα σε θερμοκρασία δωματίου για να τα ολοκληρώσει αργότερα, πρακτική που ευνοεί τη μικροβιακή ανάπτυξη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται πίτες για σουβλάκια που πωλήθηκαν σε μεγάλο σούπερ μάρκετ – Κίνδυνος αλλοίωσης και μούχλας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τρεις λόγοι για να… τρώτε τις φλούδες κρεμμυδιού αντί να τις πετάτε – Πώς θα τις αξιοποιήσετε
Η FSA επισημαίνει ότι τα προβλήματα συχνά ξεκινούν από το λάθος ξεπάγωμα της γαλοπούλας, το οποίο πρέπει να γίνεται αποκλειστικά στο ψυγείο. Εξίσου επικίνδυνη θεωρείται και η συνήθεια πλυσίματος του ωμού πουλερικού στον νεροχύτη, καθώς τα σταγονίδια του νερού μπορούν να μεταφέρουν βακτήρια σε πάγκους, σκεύη και επιφάνειες της κουζίνας, οδηγώντας σε διασταυρούμενη επιμόλυνση. Οι ειδικοί υπογραμμίζουν επίσης τη σημασία της χρήσης ξεχωριστών επιφανειών κοπής για ωμό κρέας και λαχανικά, καθώς η ανάμειξη αυτών των σταδίων αποτελεί συχνή αιτία τροφικών δηλητηριάσεων στα εορταστικά τραπέζια.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) έχει εκδώσει αναλυτικό οδηγό με συστάσεις που καλύπτουν ολόκληρη τη διαδρομή των τροφίμων, από την αγορά και την αποθήκευση έως την προετοιμασία και τη διαχείριση των περισσευμάτων, με στόχο την προστασία της δημόσιας υγείας και τον περιορισμό της σπατάλης. Ο ΕΦΕΤ επισημαίνει ότι τα ωμά τρόφιμα πρέπει να τοποθετούνται στα χαμηλότερα ράφια του ψυγείου, με θερμοκρασία έως 5°C, ώστε να αποφεύγεται η επιμόλυνση έτοιμων φαγητών, ενώ κατά την προετοιμασία δεν πρέπει ποτέ να πλένονται το κρέας και τα πουλερικά, καθώς τα σταγονίδια του νερού διασπείρουν μικρόβια στις επιφάνειες της κουζίνας.
Η απόψυξη οφείλει να γίνεται αποκλειστικά εντός ψυγείου και το ψήσιμο να ακολουθεί συγκεκριμένους χρόνους ανάλογα με το βάρος του προϊόντος, ώστε να εξουδετερώνονται οι παθογόνοι μικροοργανισμοί. Μετά το γεύμα, τα περισσεύματα πρέπει να καλύπτονται και να αποθηκεύονται στο ψυγείο ή την κατάψυξη εντός δύο ωρών, χωρίς να παραμένουν για μεγάλο διάστημα εκτεθειμένα σε μπουφέδες, ενώ ο οικοδεσπότης οφείλει να έχει ενημερωθεί για τυχόν τροφικές αλλεργίες των καλεσμένων του, λαμβάνοντας υπόψη τις 14 βασικές κατηγορίες αλλεργιογόνων που προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία.
Για να διασφαλιστεί ότι το κρέας είναι ασφαλές προς κατανάλωση, οι ειδικοί τονίζουν ότι η χρήση θερμομέτρου κουζίνας αποτελεί τον μόνο αξιόπιστο τρόπο ελέγχου. Η εσωτερική θερμοκρασία της γαλοπούλας στο πιο παχύ σημείο πρέπει να φτάνει τουλάχιστον τους 75 βαθμούς Κελσίου, ιδιαίτερα όταν είναι γεμιστή, καθώς η γέμιση συχνά δεν θερμαίνεται επαρκώς και μπορεί να μετατραπεί σε εστία μικροβίων. Μετά το γεύμα, τα περισσεύματα πρέπει να αποθηκεύονται άμεσα, κατά προτίμηση σε μικρότερα και ρηχά δοχεία ώστε να ψύχονται γρηγορότερα, ενώ συνιστάται να καταναλώνονται εντός δύο έως τριών ημερών ή να καταψύχονται.
