Μια νέα τεχνολογία για τον εμπλουτισμό βασικών τροφίμων με βιταμίνη Α περνά από το στάδιο της ανάπτυξης στην εμπορική παραγωγή, μετά την ολοκλήρωση της επικύρωσης της παραγωγικής διαδικασίας στην Ινδία από τις Particles for Humanity και Hexagon Nutrition. Το προϊόν, που θα κυκλοφορεί ως VIT A+, αποτελεί σταθεροποιημένη μορφή παλμιτικής βιταμίνης Α και έχει σχεδιαστεί ώστε να προστατεύεται από τη θερμότητα και την υγρασία κατά την αποθήκευση, τη μεταφορά και το μαγείρεμα.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία για προγράμματα εμπλουτισμού τροφίμων σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου η βιταμίνη Α προστίθεται σε τρόφιμα ευρείας κατανάλωσης, όπως αλεύρι, ζάχαρη και κύβοι ζωμού. Σύμφωνα με τις δύο εταιρείες, κάθε παρτίδα εμπορικής κλίμακας του VIT A+ θα επαρκεί για τον εμπλουτισμό περίπου 600 εκατομμυρίων μερίδων τροφίμων. Η παραγωγή μεταφέρεται από εγκατάσταση στη Γαλλία σε μονάδα στην Ινδία, μετά την επιτυχή ολοκλήρωση των δοκιμών επικύρωσης.
Γιατί η βιταμίνη Α είναι δύσκολο να διατηρηθεί
Η βιταμίνη Α είναι απαραίτητη για την όραση, τη λειτουργία του ανοσοποιητικού και τη φυσιολογική ανάπτυξη, όμως αποτελεί δύσκολο συστατικό για προγράμματα εμπλουτισμού τροφίμων επειδή είναι ευαίσθητη σε περιβαλλοντικές συνθήκες. Η έκθεση σε θερμότητα, υγρασία και ορισμένες διαδικασίες επεξεργασίας μπορεί να μειώσει σημαντικά την ποσότητα της βιταμίνης που τελικά παραμένει στο τρόφιμο.
Για να αντιμετωπιστεί αυτό το πρόβλημα, οι ερευνητές ανέπτυξαν την PFH-VAP, μια μορφή παλμιτικής βιταμίνης Α που είναι εγκλεισμένη σε προστατευτικό υλικό. Η συγκεκριμένη τεχνολογία βασίζεται σε βασικό συμπολυμερές μεθακρυλικού οξέος, ένα υλικό που χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες σε φαρμακευτικές επικαλύψεις και έχει αξιοποιηθεί και σε εφαρμογές μικροθρεπτικών συστατικών. Η επικάλυψη προστατεύει τη βιταμίνη κατά την αποθήκευση και την επεξεργασία και διαλύεται στο πεπτικό σύστημα, επιτρέποντας την απελευθέρωση του θρεπτικού συστατικού.
Το προηγούμενο πειραματικό στάδιο έδωσε ιδιαίτερα εντυπωσιακά αποτελέσματα σε κύβους ζωμού. Οι ερευνητές αποθήκευσαν εμπλουτισμένους κύβους σε 40°C και σχετική υγρασία 75%, συνθήκες που χρησιμοποιούνται για δοκιμές επιταχυνόμενης σταθερότητας. Μετά από 12 μήνες, οι δύο πειραματικές μορφές διατηρούσαν 68% και 70% της βιταμίνης Α αντίστοιχα, ενώ το εμπορικό προϊόν σύγκρισης διατηρούσε μόλις 15%. Οι εργαστηριακές μορφές παρουσίασαν επίσης ανάκτηση άνω του 90% μετά το μαγείρεμα σε νερό.
Η πρόσφατη ανακοίνωση δεν αφορά νέα κλινική δοκιμή ή νέα μέτρηση της αποτελεσματικότητας της βιταμίνης Α στον ανθρώπινο οργανισμό. Αφορά το κατά πόσο η συγκεκριμένη τεχνολογία μπορεί να παραχθεί με σταθερά χαρακτηριστικά σε εμπορική κλίμακα. Η επικύρωση πραγματοποιήθηκε από τη Hexagon Nutrition στην Ινδία και ολοκλήρωσε τη μεταφορά της παραγωγικής διαδικασίας από τη γαλλική εγκατάσταση της Lesaffre Ingredients Services. Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η αντιμετώπιση των ελλείψεων μικροθρεπτικών συστατικών εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πρόκληση σε αρκετές χώρες. Η έλλειψη βιταμίνης Α είναι ιδιαίτερα σημαντική στα παιδιά, καθώς μπορεί να επηρεάσει την όραση και την ανοσολογική λειτουργία, ενώ η διατροφική ενίσχυση βασικών τροφίμων αποτελεί μία από τις στρατηγικές που χρησιμοποιούνται για τη βελτίωση της πρόσληψης μικροθρεπτικών συστατικών.
Το επόμενο βήμα για το VIT A+ είναι η ευρύτερη εμπορική αξιοποίηση σε προγράμματα εμπλουτισμού, με τις εταιρείες να στοχεύουν τρόφιμα που καταναλώνονται ευρέως από πληθυσμούς με αυξημένο κίνδυνο διατροφικών ελλείψεων. Η επικύρωση της παραγωγής δείχνει ότι η τεχνολογία μπορεί να περάσει σε μεγαλύτερη κλίμακα, όμως η πραγματική επίδρασή της στη διατροφική κατάσταση των πληθυσμών θα εξαρτηθεί από την εφαρμογή της σε οργανωμένα προγράμματα εμπλουτισμού και από την πρόσβαση των πληθυσμών στα εμπλουτισμένα τρόφιμα.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Food Science & Nutrition.
