Πώς το χρόνιο στρες, η καταπίεση συναισθημάτων και η έλλειψη προσωπικών ορίων συνδέονται με τις φλεγμονές και την επιδείνωση αυτοάνοσων νοσημάτων, σύμφωνα με ειδικούς και μαρτυρίες ασθενών.
Μια προκλητική φράση που ξεκίνησε από τα social media έχει πυροδοτήσει έντονη συζήτηση γύρω από τη σχέση ψυχικής πίεσης, καταπιεσμένων συναισθημάτων και αυτοάνοσων νοσημάτων. Το σύνθημα «οι γυναίκες έχουν δύο επιλογές: να γίνουν “σκύλες” ή να αποκτήσουν αυτοάνοσο» εξαπλώθηκε μέσα από βίντεο στο TikTok και αναρτήσεις στο X, συνοδευόμενο από προσωπικές ιστορίες γυναικών που υποστηρίζουν ότι η ζωή τους βελτιώθηκε όταν σταμάτησαν να είναι συνεχώς διαθέσιμες, υποχωρητικές και αυτοθυσιαστικές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | TEMU: «Σταματήστε αμέσως τη χρήση!» – Σοβαρός κίνδυνος ηλεκτροπληξίας, πυρκαγιάς ή τραυματισμού από δύο συσκευές κουζίνας
Πίσω από τον ακραίο τίτλο, ειδικοί αναγνωρίζουν ότι υπάρχει ένας πραγματικός επιστημονικός πυρήνας: το χρόνιο στρες και η μακροχρόνια συναισθηματική καταπίεση μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά το ανοσοποιητικό σύστημα και να επιδεινώσουν φλεγμονώδεις καταστάσεις. Η αφορμή για τη συζήτηση δόθηκε μέσα από την ιστορία της 28χρονης Μικαέλα Ράιλι, η οποία διαγνώστηκε τελικά με τη νόσο Hashimoto, ένα αυτοάνοσο νόσημα όπου το ανοσοποιητικό επιτίθεται στον θυρεοειδή αδένα. Από τα 15 της χρόνια εμφάνιζε σοβαρή κόπωση, αύξηση βάρους, τριχόπτωση, διαταραχές περιόδου και έντονη πνευματική εξάντληση. Παρότι αναζητούσε βοήθεια, όπως αναφέρει, για χρόνια οι γιατροί απέδιδαν τα συμπτώματά της σε ψυχολογικά αίτια ή υπερβολική ανησυχία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ντομάτες: Είναι ασφαλές να τις τρώμε όταν έχουν σκασίματα;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | «AI μωρά» με χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου και άλλων ασθενειών – Πώς η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει την εξωσωματική γονιμοποίηση
Η ίδια θεωρεί σήμερα ότι ο συνδυασμός υπερβολικής άσκησης, περιοριστικής διατροφής, έντονου άγχους και συνεχούς καταπίεσης των συναισθημάτων της επιβάρυνε σημαντικά τον οργανισμό της. Όπως λέει, προσπαθούσε διαρκώς να ικανοποιεί τους άλλους, έβαζε τον εαυτό της τελευταίο και δυσκολευόταν να θέσει όρια στις σχέσεις και στην καθημερινότητά της. Μετά τη διάγνωση, άλλαξε σταδιακά τον τρόπο ζωής της. Μείωσε την εξαντλητική γυμναστική, σταμάτησε τις ακραίες δίαιτες και άρχισε να δίνει προτεραιότητα στις προσωπικές της ανάγκες. Παράλληλα, απομακρύνθηκε από σχέσεις και καταστάσεις που της προκαλούσαν διαρκές στρες. Σύμφωνα με την ίδια, η υγεία της βελτιώθηκε αισθητά: η ενέργειά της επανήλθε, η φλεγμονή υποχώρησε, ο κύκλος της σταθεροποιήθηκε και τα μαλλιά της ξαναβγήκαν.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καφές: Η μεγάλη ανατροπή για την επίδρασή του στο άγχος και την ψυχική διάθεση – Τι δείχνει νέα μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 70χρονοι άλλαξαν τη διατροφή τους και «έριξαν» τη βιολογική τους ηλικία μέσα σε μόλις 4 εβδομάδες – Μελέτη
Ειδικοί που μίλησαν για το θέμα επισημαίνουν ότι δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη πως η «καλοσύνη» ή η αποφυγή συγκρούσεων προκαλούν από μόνες τους αυτοάνοσα νοσήματα. Ωστόσο, το χρόνιο στρες θεωρείται παράγοντας που μπορεί να επηρεάσει την πορεία πολλών ασθενειών. Η ρευματολόγος και παθολόγος δρα Έριν Χάμετ εξηγεί ότι όταν κάποιος καταπιέζει συστηματικά τα συναισθήματά του, ο οργανισμός μπορεί να παραμένει για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε κατάσταση «μάχης ή φυγής». Αυτό συνδέεται με αυξημένα επίπεδα κορτιζόλης, διαταραχές ύπνου, ενίσχυση της φλεγμονής και μεγαλύτερη επιβάρυνση του ανοσοποιητικού συστήματος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έφοδος – διαμαρτυρία σε σούπερ μάρκετ για τα φυτοφάρμακα σε φρούτα και λαχανικά (βίντεο)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το αντικείμενο που χρησιμοποιούν καθημερινά όλες οι γυναίκες κι έχει περισσότερα μικρόβια κι από τη λεκάνη τουαλέτας
Η ψυχίατρος δρα Κλερ Μπράντον σημειώνει ότι το στρες δεν δημιουργεί αυτομάτως μια αυτοάνοση πάθηση, αλλά μπορεί να συμβάλει ώστε άλλοι παράγοντες — γενετικοί, περιβαλλοντικοί ή ορμονικοί — να ενεργοποιήσουν ή να επιδεινώσουν την ασθένεια. Όπως υπογραμμίζει, η διαρκής συναισθηματική πίεση αποσταθεροποιεί την ομοιόσταση του σώματος και μειώνει την ανθεκτικότητα του οργανισμού. Οι επιστήμονες θεωρούν ότι οι ορμονικές και ανοσολογικές διαφορές παίζουν σημαντικό ρόλο, όμως αυξανόμενο ενδιαφέρον υπάρχει και για κοινωνικούς παράγοντες όπως η χρόνια φροντίδα άλλων ανθρώπων, η τελειομανία, η ανάγκη συνεχούς αποδοχής και η καταπίεση συναισθημάτων.
Παρόμοια σύνδεση παρατηρείται συχνά και σε παθήσεις όπως η ψωρίαση, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, ο λύκος, οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου, η πολλαπλή σκλήρυνση και η γυροειδής αλωπεκία, όπου οι ασθενείς αναφέρουν επιδείνωση των συμπτωμάτων σε περιόδους έντονου στρες. Η ειδικός στην υγεία του τριχωτού Κριστίν ΜακΜίλαν αναφέρει ότι πολλές γυναίκες συγχέουν τη διεκδίκηση προσωπικών ορίων με την «αγένεια» ή τη «σκληρότητα». Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά, συμπεριφορές που σε έναν άνδρα θα θεωρούνταν φυσιολογική αυτοπεποίθηση, στις γυναίκες συχνά χαρακτηρίζονται αρνητικά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τόσα χρόνια λουζόμασταν λάθος! Γιατί πρέπει να βάζεις πρώτα μαλακτικό και μετά σαμπουάν στα μαλλιά
Οι ειδικοί τονίζουν ότι το ζητούμενο δεν είναι να γίνει κανείς επιθετικός ή μόνιμα θυμωμένος. Αντίθετα, αυτό που φαίνεται να βοηθά είναι η καλύτερη διαχείριση του στρες, η συναισθηματική έκφραση και η υιοθέτηση πιο υγιών ορίων στις προσωπικές και επαγγελματικές σχέσεις. Η ψυχοθεραπεία, οι τεχνικές χαλάρωσης, η αναπνοή, η σωματική δραστηριότητα, η κοινωνική υποστήριξη και η ποιοτική ξεκούραση θεωρούνται σημαντικά εργαλεία για τη μείωση της ψυχικής και σωματικής επιβάρυνσης. Παράλληλα, οι γιατροί ξεκαθαρίζουν ότι τα αυτοάνοσα νοσήματα απαιτούν ολοκληρωμένη ιατρική παρακολούθηση και τεκμηριωμένες θεραπείες.
Το viral σύνθημα μπορεί να είναι υπερβολικό και απλουστευτικό, όμως αναδεικνύει μια πραγματική εμπειρία πολλών γυναικών: την αίσθηση ότι η συνεχής αυτοθυσία και η μόνιμη συναισθηματική πίεση έχουν κόστος όχι μόνο ψυχικό, αλλά και σωματικό.