Η πρώτη συστηματική ανασκόπηση αυτής της κλίμακας εντοπίζει είδη με αποδεδειγμένη ικανότητα μετάδοσης και αναδεικνύει κενά γνώσης που θα καθορίσουν τις επόμενες εκτιμήσεις κινδύνου
Μια νέα έκθεση της EFSA αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη χαρτογράφηση των αρθρόποδων φορέων ασθενειών που μεταδίδονται μέσω εντόμων και ακάρεων στην ΕΕ και τις γειτονικές χώρες. Η έκθεση καλύπτει 25 επιλεγμένες ασθένειες που μεταδίδονται από φορείς, συμπεριλαμβανομένων νόσων που περιλαμβάνονται στους Κανονισμούς (ΕΕ) 2016/429 και 2020/687, καθώς και παθογόνων με επιδημιολογική σημασία που δεν καλύπτονται ακόμα από τη νομοθεσία. Στόχος ήταν η ενημέρωση και ενοποίηση των αποδεικτικών στοιχείων για τη βιολογική ικανότητα μετάδοσης, τη μηχανική μετάδοση και τη γεωγραφική κατανομή των φορέων, προκειμένου να υποστηριχθούν μελλοντικές εκτιμήσεις κινδύνου σε επίπεδο ΕΕ. Η μεθοδολογία στηρίχθηκε σε τρεις παράλληλες συστηματικές ανασκοπήσεις. Η πρώτη εξέτασε τον εντοπισμό παθογόνων σε αρθρόποδα που συλλέχθηκαν από το πεδίο, η δεύτερη αφορούσε εργαστηριακές μελέτες λοίμωξης και μετάδοσης, και η τρίτη ήταν αφιερωμένη στην ενημέρωση δεδομένων γεωγραφικής κατανομής μέσω της ροής εργασίας VectorNet. Για τη μηχανική μετάδοση, χρησιμοποιήθηκε αφηγηματική ανασκόπηση με προκαθορισμένα ιεραρχικά κριτήρια ταξινόμησης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 17χρονες στην Ηλιούπολη: Η δύσκολη πραγματικότητα του άγχους σε παιδιά και εφήβους – Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορεί να δηλητηριαστεί κάποιος από υδράργυρο με κονσέρβα τόνου; Τι λένε οι ειδικοί;
Τα κύρια ευρήματα
Για οκτώ παθογόνα, οι ανασκοπήσεις εντόπισαν αρθρόποδα με υψηλά πιθανή βιολογική ικανότητα μετάδοσης, υποστηριζόμενη από συγκλίνουσα εμπειρική και εργαστηριακή τεκμηρίωση. Για άλλα 16 παθογόνα εντοπίστηκαν δυνητικοί βιολογικοί φορείς βάσει αποδεικτικών στοιχείων είτε από το πεδίο είτε από εργαστηριακές μελέτες. Και στις δύο περιπτώσεις, τουλάχιστον ένα σχετικό είδος φορέα απαντάται στην ΕΕ ή στις γειτονικές περιοχές, και διατίθενται χάρτες κατανομής σε επίπεδο ΕΕ. Για πέντε παθογόνα δεν εντοπίστηκαν επιλέξιμοι βιολογικοί φορείς στην ΕΕ, και ο εντοπισμός πιθανών φορέων πραγματοποιήθηκε με εφαρμογή εμπειρογνωμοσύνης. Για τη μηχανική μετάδοση, η αφηγηματική ανασκόπηση εντόπισε τρία παθογόνα με υψηλά πιθανούς μηχανικούς φορείς και τέσσερα με δυνητικούς, ενώ για δύο παθογόνα απαιτήθηκε επίσης εφαρμογή εμπειρογνωμοσύνης. Αξιοσημείωτο είναι ότι για τους μηχανικούς φορείς δεν διατίθενται χάρτες κατανομής σε επίπεδο ΕΕ, αλλά η ευρεία γεωγραφική παρουσία τους δεν αποτελεί περιοριστικό παράγοντα για την εκτίμηση κινδύνου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κομμάτια γυαλιού σε δημοφιλές γλυκό με σοκολάτα – Άμεση απόσυρση από τα ψυγεία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι καθημερινές τροφές που επηρεάζουν την ικανότητα συγκέντρωσης, ακόμα κι όταν η υπόλοιπη διατροφή μας είναι υγιεινή
Η έκθεση αναδεικνύει σημαντικά κενά αποδεικτικών στοιχείων για αρκετές συσχετίσεις παθογόνου-φορέα, τα οποία θα αντιμετωπιστούν στις επόμενες εκτιμήσεις. Η σημασία αυτής της χαρτογράφησης είναι πρακτική: σε ένα κλιματικά μεταβαλλόμενο περιβάλλον, όπου τα εύρη κατανομής εντόμων και ακάρεων επεκτείνονται συνεχώς βόρεια και σε μεγαλύτερα υψόμετρα, η γνώση ποια είδη φορέων βρίσκονται ήδη στην ΕΕ και ποια παθογόνα μπορούν να μεταδώσουν αποτελεί θεμέλιο για την πρόληψη και την ετοιμότητα απέναντι σε αναδυόμενες λοιμώξεις.
