Η χρήση κάνναβης κατά την εφηβεία συνδέεται με βραδύτερη βελτίωση της μνήμης, της προσοχής, της γλωσσικής ικανότητας και της ταχύτητας επεξεργασίας πληροφοριών, σύμφωνα με νέα μελέτη που παρακολούθησε περισσότερα από 11.000 παιδιά από την ηλικία των 9 έως 10 ετών μέχρι τα 16 και 17 χρόνια τους. Το εύρημα έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή η εφηβεία αποτελεί περίοδο έντονης ανάπτυξης του εγκεφάλου, κατά την οποία οι γνωστικές ικανότητες συνεχίζουν να εξελίσσονται.
Η έρευνα βασίστηκε σε 11.036 συμμετέχοντες και δεν στηρίχθηκε αποκλειστικά σε δηλώσεις σχετικά με τη χρήση κάνναβης. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν παράλληλα δείγματα μαλλιών, ούρων και σάλιου, ώστε να εντοπίσουν έκθεση σε ουσίες και να έχουν πιο αντικειμενική εικόνα για τη χρήση κάνναβης. Τα παιδιά αξιολογούνταν επανειλημμένα καθώς μεγάλωναν, επιτρέποντας στους ερευνητές να εξετάσουν όχι μόνο τις επιδόσεις τους σε μια συγκεκριμένη ηλικία αλλά και την πορεία της γνωστικής ανάπτυξης με την πάροδο του χρόνου.
Οι γνωστικές ικανότητες αρχικά εξελίσσονταν κανονικά
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της μελέτης είναι ότι οι διαφορές δεν ήταν απαραίτητα εμφανείς από την αρχή. Ορισμένοι από τους συμμετέχοντες που αργότερα άρχισαν να χρησιμοποιούν κάνναβη είχαν στην παιδική ηλικία παρόμοιες ή ακόμη και ελαφρώς καλύτερες επιδόσεις σε ορισμένες γνωστικές δοκιμασίες σε σύγκριση με συνομηλίκους τους που δεν χρησιμοποίησαν κάνναβη. Καθώς όμως προχωρούσε η εφηβεία και εμφανιζόταν η χρήση κάνναβης, η βελτίωση σε αρκετές γνωστικές λειτουργίες άρχιζε να επιβραδύνεται. Η εικόνα αυτή καταγράφηκε στη μνήμη, την προσοχή, τη γλώσσα και την ταχύτητα επεξεργασίας πληροφοριών. Οι έφηβοι που χρησιμοποιούσαν κάνναβη δεν παρουσίασαν απαραίτητα μια απότομη και μεγάλη πτώση των επιδόσεών τους. Αντίθετα, το βασικό εύρημα ήταν ότι οι γνωστικές τους ικανότητες έδειχναν να βελτιώνονται πιο αργά, την ίδια στιγμή που οι συνομήλικοί τους που δεν χρησιμοποιούσαν κάνναβη συνέχιζαν να παρουσιάζουν πρόοδο.
Η διάκριση αυτή είναι σημαντική για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων. Η μελέτη δεν περιγράφει έναν εγκέφαλο που ξαφνικά χάνει τις λειτουργίες του μετά τη χρήση κάνναβης, αλλά μια διαφορετική πορεία γνωστικής ανάπτυξης κατά την εφηβεία. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ακόμη και σχετικά μικρές διαφορές μπορούν να αποκτήσουν μεγαλύτερη σημασία όταν αφορούν μια περίοδο κατά την οποία ο εγκέφαλος αναπτύσσεται γρήγορα και οι γνωστικές δεξιότητες συνεχίζουν να διαμορφώνονται. Η ανάλυση έλαβε υπόψη αρκετούς παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις γνωστικές επιδόσεις, μεταξύ άλλων το οικογενειακό περιβάλλον, την ψυχική υγεία, τη χρήση άλλων ουσιών και τις γνωστικές ικανότητες πριν από την έναρξη της χρήσης κάνναβης. Παρότι οι προσαρμογές αυτές ενισχύουν την αξιοπιστία της ανάλυσης, δεν εξαλείφουν όλους τους πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες. Για αυτό οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν από μόνα τους ότι η κάνναβη προκαλεί τη βραδύτερη γνωστική ανάπτυξη.
Οι ερευνητές εξέτασαν στη συνέχεια αν διαφορετικά συστατικά της κάνναβης σχετίζονταν με διαφορετικές γνωστικές επιδράσεις. Ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε στην τετραϋδροκανναβινόλη, γνωστή ως THC, η οποία αποτελεί το κύριο ψυχοδραστικό συστατικό της κάνναβης. Σε μικρότερη ομάδα συμμετεχόντων, οι έφηβοι στους οποίους ανιχνεύθηκε έκθεση σε THC παρουσίασαν μεγαλύτερη επιδείνωση της απόδοσης στη μνήμη με την πάροδο του χρόνου σε σύγκριση με όσους δεν είχαν αντίστοιχη έκθεση. Αντίστοιχο μοτίβο δεν παρατηρήθηκε στους συμμετέχοντες στους οποίους ανιχνεύθηκε έκθεση σε κανναβιδιόλη, γνωστή ως CBD, αν και οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο αριθμός των συγκεκριμένων συμμετεχόντων ήταν περιορισμένος. Το εύρημα για την THC ενισχύει την υπόθεση ότι το συγκεκριμένο συστατικό μπορεί να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις αλλαγές που καταγράφηκαν στη μνήμη, χωρίς όμως να αρκεί για να εξηγήσει όλες τις γνωστικές επιδράσεις που παρατηρήθηκαν.
Η μελέτη έχει επίσης ιδιαίτερη αξία λόγω της ηλικίας των συμμετεχόντων. Η παρακολούθηση ξεκίνησε όταν τα παιδιά ήταν 9 έως 10 ετών και συνεχίστηκε μέχρι τα 16 έως 17 χρόνια, καλύπτοντας έτσι ένα μεγάλο μέρος της περιόδου κατά την οποία πραγματοποιούνται σημαντικές αλλαγές στον εγκέφαλο. Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να συνεχίσει την παρακολούθηση των ίδιων ανθρώπων καθώς περνούν στη νεαρή ενήλικη ζωή, ώστε να εξετάσει αν οι διαφορές που καταγράφηκαν στην εφηβεία παραμένουν, περιορίζονται ή μεταβάλλονται αργότερα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον θα έχει επίσης η εξέταση της ηλικίας έναρξης και της συχνότητας χρήσης κάνναβης, καθώς τα συγκεκριμένα στοιχεία μπορεί να επηρεάζουν διαφορετικά την πορεία της γνωστικής ανάπτυξης.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Neuropsychopharmacology με τίτλο Longitudinal neurocognitive trajectories in a large cohort of youth who use cannabis: combining self-report and toxicology
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Πεπτίδια: Έξι δημοφιλή σκευάσματα μπορεί σύντομα να γίνουν πιο εύκολα διαθέσιμα
- Διεθνής Ημέρα Μπύρας: Γιατί η μπύρα είναι ένα από τα πιο ασφαλή ποτά
- San Pellegrino: Γιατί βάζει ερωτήσεις στις φιάλες του νερού
- Πώς μια vegan διατροφή βοήθησε στην απώλεια βάρους χωρίς περιορισμό της ποσότητας φαγητού
- Foodwatch: «Δεν απαγορεύουμε τίποτα, θέλουμε οι καταναλωτές να γνωρίζουν τι αγοράζουν»
- Γλουτένη: Γιατί οι ετικέτες τροφίμων μπορεί να αλλάξουν για κριθάρι, σίκαλη και βρώμη
- Χρόνιος πόνος: Νέα έρευνα αναζητά τον «διακόπτη» που μπορεί να τον απενεργοποιήσει στην πηγή του
