Έναν νέο πιθανό στόχο για την αντιμετώπιση της οστεοπόρωσης και της απώλειας οστικής μάζας εντόπισαν ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Λειψίας, δείχνοντας ότι η ενεργοποίηση ενός συγκεκριμένου υποδοχέα μπορεί να μετατοπίσει την ισορροπία του οστικού μεταβολισμού προς τον σχηματισμό νέου οστού. Η πειραματική ουσία AP503 ενεργοποίησε τον υποδοχέα GPR133 και ενίσχυσε την αντοχή των οστών τόσο σε υγιή όσο και σε ποντίκια με οστική απώλεια, ενώ προηγούμενη έρευνα της ίδιας ομάδας είχε συνδέσει τον ίδιο μηχανισμό και με ενίσχυση των σκελετικών μυών.
Ο GPR133 ανήκει σε μια οικογένεια υποδοχέων που βρίσκονται στην επιφάνεια των κυττάρων και μεταφέρουν σήματα από το περιβάλλον τους στο εσωτερικό των κυττάρων. Στον οστικό ιστό, ο υποδοχέας φαίνεται να ανταποκρίνεται σε μηχανικά ερεθίσματα και αλληλεπιδράσεις μεταξύ των οστικών κυττάρων, επηρεάζοντας δύο αντίθετες διαδικασίες που εξελίσσονται συνεχώς στον σκελετό. Οι οστεοβλάστες δημιουργούν νέο οστικό ιστό, ενώ οι οστεοκλάστες διασπούν τον παλαιό. Η διατήρηση της ισορροπίας τους είναι απαραίτητη για τη φυσιολογική ανανέωση των οστών.
Όταν ο GPR133 ενεργοποιείται, ενισχύεται η δράση των οστεοβλαστών και περιορίζεται η δραστηριότητα των οστεοκλαστών, με αποτέλεσμα να ευνοείται η δημιουργία και η διατήρηση ισχυρότερου οστού. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν την AP503, μια ουσία που είχε εντοπιστεί πρόσφατα μέσω υπολογιστικού ελέγχου ως διεγέρτης του GPR133, και διαπίστωσαν σημαντική αύξηση της οστικής αντοχής στα πειραματόζωα. Το αποτέλεσμα παρατηρήθηκε όχι μόνο σε φυσιολογικά ποντίκια αλλά και σε ποντίκια που εμφάνιζαν χαρακτηριστικά οστεοπόρωσης. Το εύρημα αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον επειδή ο ίδιος βιολογικός μηχανισμός είχε συνδεθεί προηγουμένως με ισχυρότερους σκελετικούς μύες. Η ταυτόχρονη ενίσχυση μυών και οστών θα μπορούσε να έχει ιδιαίτερη αξία στην τρίτη ηλικία, όταν η απώλεια μυϊκής και οστικής μάζας συχνά εξελίσσεται παράλληλα. Η καλύτερη μυϊκή λειτουργία μπορεί να στηρίζει την κινητικότητα και τη σταθερότητα, ενώ η αυξημένη αντοχή των οστών μειώνει την ευπάθεια στα κατάγματα. Ένα πιθανό πεδίο εφαρμογής που εξετάζουν οι ερευνητές είναι η οστεοπόρωση που σχετίζεται με την εμμηνόπαυση, καθώς η πτώση των ορμονικών επιπέδων μπορεί να επιταχύνει την απώλεια οστικής μάζας. Ωστόσο, η συγκεκριμένη έρευνα βρίσκεται ακόμη σε προκλινικό στάδιο και τα αποτελέσματα στα ποντίκια δεν μπορούν να θεωρηθούν απόδειξη ότι η AP503 θα έχει την ίδια δράση ή ασφάλεια στους ανθρώπους.
Ένας νέος στόχος για μελλοντικές θεραπείες
Η ερευνητική ομάδα συνεχίζει να μελετά τον GPR133, καθώς ο υποδοχέας φαίνεται να έχει ευρύτερο ρόλο στον οργανισμό. Παράλληλα εξετάζεται εάν η AP503 ή άλλες ουσίες που επηρεάζουν τον συγκεκριμένο μηχανισμό θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν και σε άλλες παθήσεις. Η μέχρι σήμερα εικόνα δείχνει ότι η ενεργοποίηση του GPR133 μπορεί να επηρεάσει ταυτόχρονα τις διαδικασίες σχηματισμού και απώλειας οστού, γεγονός που τον καθιστά έναν ενδιαφέροντα στόχο για την ανάπτυξη νέων θεραπειών.
Η σχετική μελέτη έχει δημοσιευτεί στο επιστημονικό περιοδικό Signal Transduction and Targeted Therapy.