Οι δίαιτες χαμηλών θερμίδων συνδέονται συχνά με βελτιωμένη σωματική υγεία. Ωστόσο, νέα έρευνα αποκαλύπτει πως τέτοιου είδους διατροφικά πλάνα ενδέχεται να έχουν απρόβλεπτες ψυχολογικές συνέπειες.
Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στις 2 Ιουνίου στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό BMJ Nutrition, Prevention and Health φέρνει στο φως τη διαπίστωση ότι τα άτομα που ακολουθούν δίαιτες περιορισμένων θερμίδων εμφανίζουν συχνότερα συμπτώματα κατάθλιψης, σε σύγκριση με όσους δεν κάνουν δίαιτα ή ακολουθούν πιο ισορροπημένα διατροφικά πρότυπα. Η έρευνα εξέτασε δεδομένα από πάνω από 28.000 άτομα στις ΗΠΑ μέσω του Εθνικού Ερωτηματολογίου Υγείας και Διατροφής (NHANES), αναλύοντας τόσο τις διατροφικές τους συνήθειες όσο και τις απαντήσεις τους στο PHQ-9, ένα εργαλείο αξιολόγησης των συμπτωμάτων κατάθλιψης.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τέσσερις κατηγορίες:
- Δίαιτες περιορισμένων θερμίδων
- Δίαιτες περιορισμένων θρεπτικών συστατικών (χαμηλά σε λιπαρά, ζάχαρη, υδατάνθρακες, ή νάτριο)
- Ιατρικά καθορισμένες δίαιτες (όπως διαβητικές ή DASH)
- Χωρίς συγκεκριμένη δίαιτα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τρεις θάνατοι και μία αποβολή από μολυσμένα μακαρόνια – Πουλήθηκαν σε μεγάλα σούπερ μάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανησυχία για το ταχίνι και τον χαλβά: Εντοπίστηκε υπέρβαση ορίων έως και 10 φορές σε επικίνδυνες ουσίες
Τα αποτελέσματα ήταν αποκαλυπτικά: περίπου 8% των συμμετεχόντων δήλωσαν πως ακολουθούν δίαιτα χαμηλών θερμίδων, και από αυτούς, εμφανίστηκαν υψηλότερα επίπεδα καταθλιπτικών συμπτωμάτων, κυρίως στους άνδρες και στα υπέρβαρα άτομα (αλλά όχι παχύσαρκα). Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο περιορισμός των θερμίδων μπορεί να οδηγήσει σε ελλείψεις βασικών θρεπτικών συστατικών, που είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του εγκεφάλου και τη ρύθμιση της διάθεσης. Έλλειψη βιταμινών του συμπλέγματος Β, ωμέγα-3 λιπαρών οξέων και άλλων μικροθρεπτικών μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα της κατάθλιψης. Επιπλέον, η απομόνωση, η απουσία συναισθηματικής υποστήριξης, οι μη ρεαλιστικές προσδοκίες και η αποτυχία απώλειας βάρους ενδέχεται να οδηγήσουν σε ψυχολογική επιβάρυνση.
Η δρ. Marta Mudd, ψυχίατρος στο Northwestern University, τόνισε ότι ενώ σε ελεγχόμενα ερευνητικά περιβάλλοντα οι δίαιτες μπορεί να μειώνουν την κατάθλιψη, στην καθημερινότητα συχνά έχουν αντίθετα αποτελέσματα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γλυφοσάτη: Αυξάνει τη συχνότητα εμφάνισης όγκων ακόμη και σε δόσεις που θεωρούνται ασφαλείς στην ΕΕ – Ευρήματα μελέτης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανιχνεύτηκε λιστέρια σε κατσικίσιο τυρί – Επείγουσα ανάκληση
Τι μπορούμε να κάνουμε
Οι ειδικοί δεν αποθαρρύνουν την απώλεια βάρους, αλλά τονίζουν τη σημασία μιας ισορροπημένης και βιώσιμης προσέγγισης. Οι κυριότερες συστάσεις περιλαμβάνουν:
- Προτίμηση σε διατροφή πλούσια σε φυσικά, ανεπεξέργαστα τρόφιμα
- Επαρκής πρόσληψη θρεπτικών συστατικών
- Συστηματική παρακολούθηση της ψυχικής υγείας
- Συνεργασία με επαγγελματίες υγείας (διατροφολόγους και ψυχολόγους)
Η δρ. Maryam Makowski από το Πανεπιστήμιο Stanford υπογραμμίζει ότι η απώλεια βάρους δεν είναι μόνο σωματική διαδικασία, αλλά και ψυχολογική. Ένα υποστηρικτικό περιβάλλον και εξατομικευμένη καθοδήγηση μπορούν να κάνουν τη διαφορά στην πορεία του κάθε ατόμου. Η ψυχική υγεία πρέπει να λαμβάνεται εξίσου σοβαρά όσο και η σωματική κατά τη διάρκεια μιας δίαιτας. Οι εξαντλητικές και αυστηρές διατροφές ίσως επιφέρουν περισσότερα προβλήματα απ’ όσα λύνουν. Αντί για ακραίους περιορισμούς, οι ειδικοί προτείνουν ένα ολιστικό μοντέλο ευεξίας – όπου η ισορροπημένη διατροφή, η ψυχολογική στήριξη και η ατομική καθοδήγηση συμπορεύονται.