Πούδρες, σκιές, foundation και… PFAS στο νεσεσέρ – Ομορφιά γεμάτη τοξίνες
Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) επιβεβαιώνει μια ανησυχητική πραγματικότητα: εκατοντάδες καλλυντικά και προϊόντα προσωπικής φροντίδας που χρησιμοποιούνται καθημερινά ενδέχεται να περιέχουν PFAS, τους γνωστούς «αιώνιους ρύπους», λόγω της εξαιρετικής ανθεκτικότητάς τους στο περιβάλλον και της ικανότητάς τους να συσσωρεύονται στον οργανισμό. Σε πρόσφατη έκθεσή της, ο FDA αναφέρει ότι πάνω από 50 διαφορετικά PFAS έχουν δηλωθεί ως σκόπιμα προστιθέμενα σε καλλυντικά που διατίθενται στις ΗΠΑ, σε συνολικά σχεδόν 1.700 προϊόντα.
Σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία, τα PFAS χρησιμοποιούνται από τις εταιρείες για να βελτιώσουν την «απόδοση» των καλλυντικών. Ο στόχος είναι να γίνει πιο ομοιόμορφη η υφή, να αυξηθεί η διάρκεια και η ανθεκτικότητα στο νερό, να ενισχυθεί το «λείανση» του δέρματος ή η λάμψη. Ωστόσο, η άλλη πλευρά του νομίσματος είναι οι κίνδυνοι για την υγεία: πολλές από αυτές τις ουσίες συνδέονται με αρνητικές επιπτώσεις ακόμη και σε χαμηλές δόσεις, όπως η αποδυνάμωση του ανοσοποιητικού συστήματος, η μείωση της αποτελεσματικότητας των εμβολίων, η αύξηση του κινδύνου ορισμένων καρκίνων και πιθανές βλάβες στην ανάπτυξη του εμβρύου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται πάνω από 1,4 εκ. συσκευασίες απορρυπαντικών για τα ρούχα – Ενδέχεται να περιέχουν βακτήρια που προκαλούν λοιμώξεις
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα – Προσοχή: Εάν έχετε αυτό το ποτήρι πετάξτε το! Καρκινογόνες ουσίες σε σκεύος γνωστής αλυσίδας
Σε ποια καλλυντικά βρίσκονται τα περισσότερα PFAS
Ο FDA ανέλυσε δεδομένα για 430.134 προϊόντα που είχαν δηλωθεί στην υπηρεσία μεταξύ Δεκεμβρίου 2023 και Αυγούστου 2024. Το αποτέλεσμα ήταν ότι 1.744 καλλυντικά, δηλαδή το 0,41% του συνόλου, περιείχαν PFAS που είχαν «σκοπίμως προστεθεί», δηλαδή χρησιμοποιήθηκαν ως συστατικά και όχι ως τυχαία ρύπανση.
Τα βασικά στοιχεία που προκύπτουν από την έκθεση είναι ότι 51 διαφορετικά PFAS εμφανίζονται ως συστατικά καλλυντικών και ότι οι κατηγορίες προϊόντων με τη μεγαλύτερη παρουσία είναι οι σκιές ματιών με 20,5%, τα προϊόντα περιποίησης προσώπου και λαιμού με 15,9%, τα eyeliner με 8,4%, οι πούδρες με 6,6% και τα foundation με 4,5%. Το πιο συχνό συστατικό είναι το PTFE (πολυτετραφθοροαιθυλένιο), που αναφέρθηκε σε 490 προϊόντα, δηλαδή στο 28,1% των καλλυντικών που περιείχαν PFAS.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επικίνδυνο γλύκισμα πωλείται σε όλον τον κόσμο! Προσοχή μην μπερδευτείτε! – Το σημείο στη συσκευασία που αποκαλύπτει την απάτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι πλέον η κύρια αιτία θανάτου από τη νόσο σε άτομα κάτω των 50 – Μπορούμε να τον προλάβουμε;
Το στοιχείο αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό, καθώς πρόκειται για καλλυντικά που εφαρμόζονται συχνά σε ευαίσθητες περιοχές όπως τα βλέφαρα, το περίγραμμα των ματιών, τα χείλη και το πρόσωπο, με επαναλαμβανόμενη χρήση, συχνά περισσότερες από μία φορές την ημέρα.
Ωστόσο, η έκθεση της FDA αναδεικνύει και ένα κρίσιμο ζήτημα: δεν υπάρχουν επαρκή τοξικολογικά δεδομένα για να καθοριστεί αν και σε ποιο βαθμό η καθημερινή δερματική έκθεση σε αυτές τις ουσίες είναι ασφαλής. Με άλλα λόγια, η ίδια η υπηρεσία που οφείλει να ελέγχει την ασφάλεια δεν είναι σε θέση να πει με βεβαιότητα εάν η καθημερινή εφαρμογή αυτών των ενώσεων στο δέρμα εγκυμονεί πραγματικό κίνδυνο και σε ποιο βαθμό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καφετέρια σέρβιρε πράσινο τσάι με υπολείμματα από 4 διαφορετικά φυτοφάρμακα σε υψηλά επίπεδα, ως «άριστης ποιότητας»
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρυολόγημα: Γιατί κάποιοι το περνούν βαριά κι άλλοι ούτε που το καταλαβαίνουν;
Η FDA επισημαίνει ωστόσο ένα συγκεκριμένο παράδειγμα: η ουσία perfluorohexylethyl triethoxysilane θεωρείται πιθανό πρόβλημα ασφαλείας σε λοσιόν σώματος όταν χρησιμοποιείται στις υψηλότερες συγκεντρώσεις, βάσει μελέτης σε ζώα που έδειξε επιπτώσεις στο νευρικό σύστημα. Για άλλα PFAS, η υπηρεσία κάνει λόγο για πιθανές «χαμηλές ανησυχίες» εφόσον χρησιμοποιούνται όπως προβλέπεται. Παρ’ όλα αυτά, η προσοχή παραμένει αναγκαία, καθώς η επιστημονική βιβλιογραφία για τις επιπτώσεις είναι εκτεταμένη και αυξάνεται συνεχώς, και η κατηγοριοποίηση «χαμηλού κινδύνου» στον τομέα των καλλυντικών μπορεί να υποτιμά την αθροιστική έκθεση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Λιπώδες ήπαρ: Νέα μελέτη αποκαλύπτει τα κύτταρα «ζόμπι» που επιταχύνουν τη νόσο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιοι ΔΕΝ πρέπει να τρώνε τις πολύ ώριμες μπανάνες;
Η έκθεση είναι αποτέλεσμα του Modernization of Cosmetics Regulation Act του 2022, της πρώτης μεγάλης μεταρρύθμισης στην αμερικανική νομοθεσία για τα καλλυντικά μετά από δεκαετίες. Ο νόμος απαιτεί από το 2023 οι παραγωγοί να γνωστοποιούν ετησίως στη FDA όλα τα προϊόντα που κυκλοφορούν στην αγορά και τα συστατικά που χρησιμοποιούν. Ωστόσο, η μεταρρύθμιση δεν εισάγει μια αρχή που στην Ευρώπη θεωρείται συχνά δεδομένη: την προληπτική αξιολόγηση της ασφάλειας. Η έκθεση υπενθυμίζει ότι οι εταιρείες δεν υποχρεούνται να δοκιμάζουν τα συστατικά (συμπεριλαμβανομένων των PFAS) πριν τα χρησιμοποιήσουν στα καλλυντικά.
Διαβάστε την έκθεση του FDA ΠΑΤΩΝΤΑΣ ΕΔΩ
