Ο διευθυντής του Τμήματος Προστασίας Δημόσιας Υγείας και αναπληρωτής επικεφαλής της υγειονομικής αρχής της Τσεχίας, Matyáš Fošum, εξέδωσε ανακοίνωση προς τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και τους καταναλωτές για προϊόν ιδιωτικής ετικέτας που διακινήθηκε μέσω της Lidl Τσεχίας, μετά την εργαστηριακή ανίχνευση αφλατοξίνης Β1. Η επίσημη προειδοποίηση φέρει ημερομηνία 8 Σεπτεμβρίου 2026. Να σημειωθεί ότι ο διευθυντής του Τμήματος Προστασίας Δημόσιας Υγείας της χώρας μέσα στο 2026 έχει εκδώσει μόλις τρεις ενημερώσεις για επικίνδυνα τρόφιμα, ενώ στο αντίστοιχο δημόσιο αρχείο εντοπίζεται μία ανακοίνωση το 2025 και μία το 2020, που σημαίνει ότι πρόκειται για διαδικασία ενημέρωσης που ενεργοποιείται σε συγκεκριμένες περιπτώσεις κινδύνου για τους καταναλωτές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γάλα αμυγδάλου, βρώμης, καρύδας και σόγιας, δεν είναι εντελώς ακίνδυνα – Προειδοποιήσεις των Αρχών Ασφάλειας Τροφίμων
Η προειδοποίηση αφορά τον βιολογικό φρουτοπολτό «Bio/Organic Apple-Peach-Mango, 6+ months» της μάρκας Lupilu, σε συσκευασία 100 γραμμαρίων (δείτε παρακάτω φωτογραφία). Πρόκειται συγκεκριμένα για την παρτίδα 15 L161 D, με ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας 10 Ιουνίου 2027. Ως παραλήπτης αναφέρεται η Lidl Česká republika v.o.s., ενώ παραγωγός είναι η ιταλική Dolomiti Fruits Production Srl, με έδρα στη Via Canè 52.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η επικεφαλής Ασφάλειας Τροφίμων μεγάλης γαλακτοβιομηχανίας τοποθετείται στην ανάκληση 760.000 συσκευασιών γάλακτος
Σύμφωνα με το τσεχικό Υπουργείο Υγείας, οι αρμόδιες αρχές ενημερώθηκαν για το περιστατικό μέσω του ευρωπαϊκού Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές, RASFF. Η σχετική κοινοποίηση στο σύστημα έγινε κατόπιν εσωτερικού ελέγχου της Lidl Magyarország Kereskedelmi Betéti Társaság, ενώ από την εργαστηριακή εξέταση επιβεβαιώθηκε η παρουσία της μυκοτοξίνης Aflatoxin B1 στο συγκεκριμένο προϊόν.
Η αφλατοξίνη Β1 θεωρείται ιδιαίτερα σοβαρός επιμολυντής τροφίμων. Όπως αναφέρει η ίδια η τσεχική αρχή, πρόκειται για γονοτοξική και καρκινογόνο μυκοτοξίνη που επιδρά κυρίως στο ήπαρ. Υψηλή βραχυχρόνια έκθεση μπορεί να προκαλέσει οξεία ηπατική βλάβη και διαταραχή της λειτουργίας του ήπατος, ενώ η χρόνια έκθεση συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο ηπατοκυτταρικού καρκινώματος.
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα μέγιστα επιτρεπτά επίπεδα αφλατοξινών στα τρόφιμα καθορίζονται σήμερα από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/915 της Επιτροπής για τα μέγιστα επίπεδα ορισμένων επιμολυντών στα τρόφιμα. Για τις βρεφικές τροφές και τις μεταποιημένες τροφές με βάση τα δημητριακά που προορίζονται για βρέφη και μικρά παιδιά, το μέγιστο επίπεδο αφλατοξίνης Β1 έχει καθοριστεί στα 0,10 μg/kg, εφαρμοζόμενο στην ξηρή ύλη του προϊόντος όπως διατίθεται στην αγορά.
Το ιδιαίτερα χαμηλό ευρωπαϊκό όριο για τις βρεφικές τροφές αντανακλά την ανάγκη αυξημένης προστασίας αυτής της ηλικιακής ομάδας. Ο Κανονισμός 2023/915 είναι δεσμευτικός στο σύνολό του και εφαρμόζεται άμεσα σε όλα τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα επιτρεπόμενα επίπεδα διαφοροποιούνται ανάλογα με την κατηγορία τροφίμου, καθώς η έκθεση και οι πρώτες ύλες διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των προϊόντων.
Η σημαντικότερη και πλέον πρόσφατη ολοκληρωμένη επιστημονική γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) ειδικά για τους κινδύνους των αφλατοξινών στα τρόφιμα δημοσιεύθηκε στις 9 Μαρτίου 2020 από την επιστημονική ομάδα CONTAM. Η αξιολόγηση κάλυψε τις αφλατοξίνες B1, B2, G1, G2 και M1 και βασίστηκε σε περισσότερα από 200.000 αναλυτικά αποτελέσματα από τρόφιμα.
Η αφλατοξίνη Β1 (AFB1), που εντοπίστηκε στο προϊόν, θεωρείται η ισχυρότερη καρκινογόνος αφλατοξίνη και αποτελεί ιδιαίτερη ανησυχία για τη δημόσια υγεία. Η EFSA έχει γνωμοδοτήσει ότι η αφλατοξίνη Β1 είναι γονοτοξική και καρκινογόνος και, ως εκ τούτου, δεν εχει καθορίσει ένα επίπεδο ημερήσιας πρόσληψης κάτω από το οποίο θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι δεν υπάρχει κίνδυνος. Η αξιολόγηση κινδύνου βασίστηκε στην προσέγγιση του «περιθωρίου έκθεσης» (Margin of Exposure – MOE), με την Αρχή να καταλήγει ότι η χρόνια διατροφική έκθεση στις αφλατοξίνες δημιουργεί ανησυχία για τη δημόσια υγεία.
Μετά την ανίχνευση της αφλατοξίνης Β1, ο παραγωγός ξεκίνησε άμεσα, σύμφωνα με την τσεχική ανακοίνωση, όλα τα απαιτούμενα μέτρα για την απόσυρση του επηρεαζόμενου προϊόντος από την αγορά, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 19 του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002. Το προϊόν είχε ήδη παραδοθεί σε κέντρα διανομής της Lidl Česká republika, ενώ η έκταση της διανομής του στην Τσεχία τέθηκε υπό διερεύνηση.
Οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί το συγκεκριμένο Lupilu καλούνται να ελέγξουν προσεκτικά τα στοιχεία της συσκευασίας και να μην καταναλώσουν προϊόν που αντιστοιχεί στην παρτίδα 15 L161 D και στην ημερομηνία 10/06/2027. Σύμφωνα με την επίσημη προειδοποίηση, το προϊόν μπορεί να επιστραφεί ή να αντικατασταθεί, κατά προτίμηση στο σημείο αγοράς, ακόμη και χωρίς την προσκόμιση απόδειξης και ακόμη εάν η συσκευασία έχει ανοιχτεί.
Η προειδοποίηση αφορά τη συγκεκριμένη παρτίδα του βιολογικού βρεφικού φρουτοπολτού Lupilu Bio/Organic Apple-Peach-Mango και δεν συνιστά γενική ανάκληση όλων των προϊόντων της μάρκας Lupilu. Στο επίσημο έγγραφο του τσεχικού Υπουργείου Υγείας περιλαμβάνονται επίσης φωτογραφίες της εμπρόσθιας και της οπίσθιας όψης της συσκευασίας, ώστε οι καταναλωτές να μπορούν να αναγνωρίσουν ευκολότερα το προϊόν που αφορά η προειδοποίηση.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.