Έξαρση δηλητηριάσεων από άγρια μανιτάρια με σοβαρές επιπτώσεις στο ήπαρ και προειδοποίηση των υγειονομικών αρχών
Ένας θάνατος και περισσότερα από 20 περιστατικά δηλητηρίασης έχουν καταγραφεί στην Καλιφόρνια και συνδέονται με την κατανάλωση άγριων, αυτοσυλλεγόμενων μανιταριών, σύμφωνα με επείγουσα προειδοποίηση του Υπουργείου Δημόσιας Υγείας της Πολιτείας (California Department of Public Health – CDPH).
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καταναλωτής βρήκε μεταλλικά ρινίσματα σε δημητριακά πρωινού ιδιωτικής ετικέτας – Ευρωπαϊκή κινητοποίηση
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανάκληση μαρμελάδας: Η χρωστική καρμουαζίνη στο μικροσκόπιο των ελεγκτικών αρχών μετά από εντοπισμό μη εγκεκριμένης χρήσης
Οι υγειονομικές αρχές αναφέρουν ότι η πρόσφατη έξαρση αφορά δηλητηρίαση από αματοξίνες, ιδιαίτερα από το ιδιαίτερα επικίνδυνο μανιτάρι «death cap» (Amanita phalloides). Μέχρι τις 5 Δεκεμβρίου 2025, το Σύστημα Δηλητηριάσεων της Καλιφόρνιας (California Poison Control System – CPCS) είχε καταγράψει συνολικά 21 επιβεβαιωμένα περιστατικά, τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες. Τα περισσότερα κρούσματα εντοπίζονται στην περιοχή του Μοντερέι και στον Κόλπο του Σαν Φρανσίσκο, ωστόσο οι αρχές προειδοποιούν ότι ο κίνδυνος είναι υπαρκτός σε ολόκληρη την Πολιτεία. Ένα από τα περιστατικά κατέληξε σε θάνατο ενήλικου ασθενούς, ενώ αρκετοί άλλοι παρουσίασαν σοβαρή ηπατική βλάβη, με ορισμένους να χρειάζονται νοσηλεία σε μονάδες εντατικής θεραπείας και τουλάχιστον έναν να ενδέχεται να χρειαστεί μεταμόσχευση ήπατος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σκλαβενίτης: Πρόστιμο 4.500 ευρώ σε υποκατάστημα στην Κω
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ευρωπαϊκή προειδοποίηση για βραστήρα μάρκας που πωλείται και στην Ελλάδα – Κίνδυνος καρκινογένεσης και σοβαρών νευρολογικών επιπτώσεων
Η διευθύντρια του CDPH και Πολιτειακή Υγειονομική Αξιωματούχος, δρ. Έρικα Παν, τόνισε ότι τα μανιτάρια death cap περιέχουν εξαιρετικά ισχυρές τοξίνες που μπορούν να προκαλέσουν ηπατική ανεπάρκεια και θάνατο. Όπως επισήμανε, το συγκεκριμένο είδος μπορεί εύκολα να συγχέεται με βρώσιμα μανιτάρια, γεγονός που καθιστά τη συλλογή άγριων μανιταριών ιδιαίτερα επικίνδυνη, ειδικά κατά την τρέχουσα περίοδο υψηλού κινδύνου. Για τον λόγο αυτό, οι αρχές συστήνουν στο κοινό να αποφεύγει πλήρως τη συλλογή και κατανάλωση άγριων μανιταριών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το μολυσμένο πεκορίνο η αιτία ανάκλησης τουλάχιστον 30 τόνων τροφίμων – Κατανάλωσή του μπορεί να προκαλέσει ακόμη και θάνατο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | McCain: Ανακαλεί 127.000 σακούλες με κατεψυγμένα προϊόντα πατάτας – Περιέχουν κομμάτια πλαστικού
Οι αματοξίνες και οι κίνδυνοι για την υγεία
Οι αματοξίνες είναι μια ομάδα εξαιρετικά ισχυρών και επικίνδυνων τοξινών που παράγονται από ορισμένα είδη δηλητηριωδών μανιταριών, με πιο γνωστό το Amanita phalloides (γνωστό ως “death cap”), αλλά και συγγενικά είδη όπως τα Amanita virosa, Galerina και Lepiota. Αποτελούν μία από τις συχνότερες αιτίες θανατηφόρας δηλητηρίασης από μανιτάρια παγκοσμίως.
Οι αματοξίνες δρουν αναστέλλοντας ένα βασικό ένζυμο των κυττάρων, την RNA πολυμεράση ΙΙ, η οποία είναι απαραίτητη για τη σύνθεση πρωτεϊνών. Όταν η διαδικασία αυτή διακοπεί, τα κύτταρα δεν μπορούν να επιβιώσουν. Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα κύτταρα του ήπατος, αλλά και των νεφρών και του εντέρου, επειδή μεταβολίζουν και αποβάλλουν τις τοξίνες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παγωτά με μεταλλικά κομμάτια στα ψυγεία μεγάλων σούπερ μάρκετ – Σοβαρός κίνδυνος πνιγμού και τραυματισμού των καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα μολυσμένα φιστίκια «χτύπησαν» και την εμβληματική σοκολατοποιία που γεννήθηκε από τις στάχτες του πολέμου
Οι κίνδυνοι για την υγεία είναι σοβαροί και εξελίσσονται σε στάδια. Αρχικά, μέσα σε 6 έως 24 ώρες μετά την κατανάλωση, εμφανίζονται έντονα γαστρεντερικά συμπτώματα όπως διάρροια, ναυτία, εμετοί, κοιλιακό άλγος και αφυδάτωση. Ακολουθεί συχνά μια φάση φαινομενικής βελτίωσης, κατά την οποία τα συμπτώματα υποχωρούν και ο ασθενής μπορεί να πιστέψει ότι έχει αναρρώσει. Ωστόσο, αυτή η φάση είναι παραπλανητική.
Στο επόμενο στάδιο, συνήθως μέσα σε 48 έως 96 ώρες, μπορεί να αναπτυχθεί οξεία ηπατική ανεπάρκεια, με αύξηση των ηπατικών ενζύμων, ίκτερο, διαταραχές πήξης του αίματος, υπογλυκαιμία και εγκεφαλοπάθεια. Σε σοβαρές περιπτώσεις επέρχεται πολυοργανική ανεπάρκεια, με συμμετοχή των νεφρών και του κεντρικού νευρικού συστήματος. Χωρίς έγκαιρη και εξειδικευμένη ιατρική παρέμβαση, η δηλητηρίαση από αματοξίνες μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο ή να καταστήσει αναγκαία τη μεταμόσχευση ήπατος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σολομός ή κοτόπουλο; Ποια πρωτεΐνη προστατεύει περισσότερο την καρδιά; – Συγκριτικός πίνακας
Ιδιαίτερα επικίνδυνο είναι το γεγονός ότι οι αματοξίνες είναι θερμοανθεκτικές και σταθερές, πράγμα που σημαίνει ότι δεν καταστρέφονται με το μαγείρεμα, το βράσιμο, την αποξήρανση ή την κατάψυξη. Ακόμη και μικρή ποσότητα μανιταριού μπορεί να περιέχει δόση ικανή να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση, ειδικά σε παιδιά.
Η πρόληψη βασίζεται αποκλειστικά στην αποφυγή κατανάλωσης άγριων μανιταριών που δεν έχουν ταυτοποιηθεί με απόλυτη βεβαιότητα από ειδικούς. Σε κάθε υποψία κατανάλωσης δηλητηριωδών μανιταριών, απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση, καθώς η έγκαιρη αντιμετώπιση μπορεί να αποβεί καθοριστική για την επιβίωση.
Τα μανιτάρια death cap απαντώνται σε πολλές περιοχές της Καλιφόρνιας, κυρίως κοντά σε βελανιδιές και άλλα πλατύφυλλα δέντρα, αλλά και σε πευκοδάση. Οι βροχοπτώσεις του φθινοπώρου και του χειμώνα δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για την ανάπτυξή τους. Υπό το βάρος των σοβαρών αυτών περιστατικών, το CDPH επαναλαμβάνει τη σύστασή του προς το κοινό να καταναλώνει μόνο μανιτάρια που προέρχονται από αξιόπιστα καταστήματα ή εγκεκριμένες εμπορικές πηγές, υπογραμμίζοντας ότι η κατανάλωση άγριων, μη ελεγμένων μανιταριών μπορεί να αποβεί μοιραία.
Φωτογραφία άρθρου Shutterstock
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.