Σχεδόν 300 ασθενείς σε Ευρώπη και ΗΠΑ – Έξαρση μολύνσεων τους ζεστούς μήνες
Ένα ακόμη κύμα κρουσμάτων σαλμονέλας που συνδέεται με κατανάλωση ντομάτας και πιο συγκεκριμένα με ντοματίνια έχει καταγραφεί σε Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες, με τους ασθενείς να φτάνουν πλέον σχεδόν τους 300. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) και της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο του 2025 έχουν επιβεβαιωθεί 289 περιπτώσεις του στελέχους Salmonella Strathcona σε 16 ευρωπαϊκές χώρες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι απάντησε η μεγάλη ελληνική εταιρεία για το ξένο σώμα στα κατεψυγμένα λαχανικά μετά το δημοσίευμα του cibum
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτά είναι τα πρόσθετα τροφίμων που αυξάνουν τον κίνδυνο θανάτου – Νέα μελέτη σε 187.000 ενήλικες
Οι χώρες με τα περισσότερα περιστατικά
- Ιταλία: 78 ασθενείς
- Γερμανία: 68
- Αυστρία: 59
- Γαλλία: 24
- Ηνωμένο Βασίλειο: 29
- Ηνωμένες Πολιτείες: 8
- Καναδάς: 5
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρατικοί έλεγχοι εντόπισαν σαλμονέλα σε χαλβά – Άμεση ανάκληση
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επικίνδυνο βακτήριο μόλυνε ολόκληρη μονάδα παραγωγής τυριών και οδήγησε σε μαζική ανάκληση – Το παρόδοξο με τη διαχείριση των παραπόνων
Η πηγή του προβλήματος
Οι έρευνες ιχνηλάτησης το 2023 και 2024 εντόπισαν ως πιθανό όχημα μόλυνσης τα ντοματίνια από τη Σικελία, κυρίως τις ποικιλίες ciliegino και datterino. Στην Ιταλία, το φθινόπωρο του 2024 είχαν καταγραφεί πάνω από 300 περιστατικά, πολλά εκ των οποίων αφορούσαν παιδιά σε σχολεία και παιδικούς σταθμούς της Τοσκάνης και της Ούμπρια.
Το ιταλικό Υπουργείο Υγείας επέβαλε στη συνέχεια σχέδιο συστηματικών ελέγχων και δειγματοληψιών, με υποχρέωση για τις τοπικές υγειονομικές αρχές να πραγματοποιήσουν τουλάχιστον έναν έλεγχο μέχρι το τέλος του 2024.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποξηραμένα φρούτα: Περιέχουν ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν γενετικές μεταλλάξεις – Μελέτη κρατικού φορέα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται αγγούρια με φυτοφάρμακα σε επίπεδα που μπορεί να βλάψουν ακόμη και μία μπουκιά
Εποχική έξαρση και διεθνής διάσταση
Από τον Ιανουάριο έως τον Αύγουστο του 2025, εννέα ευρωπαϊκές χώρες κατέγραψαν 29 επιβεβαιωμένα κρούσματα, με την Ιταλία να παραμένει στο επίκεντρο (11 μολύνσεις). Κρούσματα εμφανίστηκαν επίσης σε Ιρλανδία, Νορβηγία, Δανία, Γαλλία, Τσεχία και Ολλανδία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τραπεζομάντηλα με επικίνδυνες ουσίες που προκαλούν ορμονικές διαταραχές και βλάβες στην ανάπτυξη των παιδιών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 28χρονη στο νοσοκομείο λόγω αναιμίας και αρρυθμιών μετά από κατανάλωση matcha
Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) επισημαίνει ότι πρόκειται για εποχικό φαινόμενο, με τα περισσότερα περιστατικά να εκδηλώνονται τους θερινούς μήνες, από Ιούνιο έως Οκτώβριο. «Η επανεμφάνιση των κρουσμάτων το 2025, ακόμη και σε άτομα χωρίς ταξιδιωτικό ιστορικό, υποδηλώνει συνεχιζόμενη κυκλοφορία και διανομή μολυσμένων προϊόντων πέραν της Ιταλίας», τονίζει στην έκθεσή του.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 5 τρόφιμα που δεν πρέπει ποτέ να μαγειρεύετε κατευθείαν από την κατάψυξη – και 5 που μπορείτε
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρός κίνδυνος πνιγμού από δημοφιλείς παιδικές καραμέλες
Γιατί υπάρχει έξαρση των μολύνσεων το καλοκαίρι;
Η έξαρση σαλμονέλας και άλλων τροφιμογενών λοιμώξεων τους καλοκαιρινούς μήνες είναι κάτι που παρατηρείται διεθνώς, και υπάρχουν αρκετοί λόγοι:
Περιβαλλοντικοί και γεωργικοί παράγοντες
- Θερμοκρασία: Η σαλμονέλα αναπτύσσεται ευκολότερα σε θερμό περιβάλλον. Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού αυξάνουν τον κίνδυνο πολλαπλασιασμού του βακτηρίου σε τρόφιμα που δεν διατηρούνται σωστά.
- Άρδευση και νερό: Το καλοκαίρι χρησιμοποιείται συχνά περισσότερο νερό για άρδευση, το οποίο μπορεί να είναι μολυσμένο και να μεταφέρει το βακτήριο στις καλλιέργειες (π.χ. ντομάτες, σαλάτες).
- Εντομολογία: Η παρουσία εντόμων και ζώων που έρχονται σε επαφή με καλλιέργειες μπορεί να αυξάνει τις πιθανότητες επιμόλυνσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποσύρονται από τους πάγκους εισαγόμενα μανταρίνια τίγκα στα φυτοφάρμακα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το καλύτερο φυτικό γάλα σύμφωνα με τους διαιτολόγους
Καταναλωτικές συνήθειες
- Αυξημένη κατανάλωση φρέσκων προϊόντων: Το καλοκαίρι οι άνθρωποι τρώνε περισσότερα φρέσκα λαχανικά και φρούτα (σαλάτες, ντοματίνια, αγγουράκια), τα οποία συχνά καταναλώνονται ωμά, χωρίς θερμική επεξεργασία που θα κατέστρεφε το βακτήριο.
- Υπαίθριες δραστηριότητες: Μπαρμπεκιού, πικ-νικ και υπαίθρια γεύματα συχνά δεν έχουν τις ίδιες συνθήκες ψύξης και υγιεινής όπως σε μια κουζίνα, αυξάνοντας τον κίνδυνο μόλυνσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 5 σημάδια που δείχνουν ότι ίσως χρειάζεστε μείωση των επιπέδων κορτιζόλης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτές είναι οι δημοφιλείς εφαρμογές που «τρώνε» την μπαταρία στο κινητό – Πώς να εξοικονομήσετε ενέργεια χωρίς να τις χάσετε
Εποχικότητα του παθογόνου
Ορισμένα στελέχη της σαλμονέλας φαίνεται να εμφανίζουν επαναλαμβανόμενη εποχικότητα, πιθανώς λόγω των συνθηκών επιβίωσης στο περιβάλλον (χώμα, νερό) που ευνοούνται τους θερμούς μήνες.
Παράλληλα, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ο κίνδυνος νέων λοιμώξεων θα παραμείνει όσο συνεχίζεται η διανομή μολυσμένων προϊόντων. Νέα ξεσπάσματα θεωρούνται πιθανό να συμβούν σε μελλοντικές σεζόν έως ότου εντοπιστεί η ρίζα της μόλυνσης και εφαρμοστούν αποτελεσματικά μέτρα ελέγχου. Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται και ο ρόλος του περιβάλλοντος για τον εντοπισμό του σημείου εισόδου του βακτηρίου στην αλυσίδα παραγωγής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κονσέρβες και βάζα με τρόφιμα: Το «κρυμμένο» θανατηφόρο βακτήριο και πώς θα προστατευθούμε
Οι κίνδυνοι για την υγεία
Η σαλμονέλλωση εκδηλώνεται συνήθως με γαστρεντερικά συμπτώματα, όπως διάρροια, κοιλιακό πόνο, ναυτία, εμετό, πυρετό και πονοκέφαλο, που εμφανίζονται 6 έως 72 ώρες μετά την κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων. Στους περισσότερους υγιείς ενήλικες η νόσος είναι αυτοπεριοριζόμενη και υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες, ωστόσο σε μικρά παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές, όπως αφυδάτωση, σηψαιμία ή λοιμώξεις σε ζωτικά όργανα. Για τον λόγο αυτό, η σαλμονέλα θεωρείται σημαντική απειλή για τη δημόσια υγεία και απαιτείται προσοχή στην πρόληψη και έγκαιρη ιατρική αντιμετώπιση.
*Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ασφάλειας τροφίμων και απευθύνεται στον κλάδο και στους επαγγελματίες τροφίμων, όπως και σε συνειδητοποιημένους καταναλωτές. Το παρόν άρθρο έχει σκοπό να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες στους επιστήμονες τροφίμων και επαγγελματίες που σχεδιάζουν τα συστήματα και μέτρα ασφάλειας τροφίμων των επιχειρήσεων τροφίμων. Τα συμβάντα ασφάλειας τροφίμων σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο αποτελούν πολύτιμα εισερχόμενα δεδομένα στην ανάλυση επικινδυνότητας της διαδικασίας διαχείρισης τροφίμων (HACCP) που υποχρεούται να συντάσσει και να διατηρεί βάση νόμου, κάθε επιχείρηση τροφίμων.
