Νεότερα δεδομένα για τους θανάτους από χανταϊό που μεταδίδεται από τρωκτικά
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται γύρω από τη σοβαρή υγειονομική κατάσταση που εκτυλίσσεται στο κρουαζιερόπλοιο m/v Hondius της Oceanwide Expeditions, το οποίο παραμένει ανοιχτά των ακτών του Πράσινου Ακρωτηρίου, με επιβάτες και πλήρωμα από 23 διαφορετικές χώρες. Ανάμεσά τους βρίσκεται και ένας Έλληνας επιβάτης, γεγονός που εντείνει το ενδιαφέρον και την ανησυχία στη χώρα μας.
Παρά τις αρχικές εκτιμήσεις για πιθανό ξέσπασμα χανταϊού, τα νεότερα στοιχεία δείχνουν ότι η εικόνα είναι πιο σύνθετη και προς το παρόν δεν υπάρχει σαφής επιβεβαίωση ότι οι θάνατοι συνδέονται άμεσα με τον συγκεκριμένο ιό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται θαλασσινά με τοξίνες που προκαλούν απώλεια μνήμης ακόμη και θάνατο – Συλλέχθηκαν από απογορευμένη ζώνη αλιείας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χιλιάδες πίτσες σε ανάκληση από μεγάλα σουπερμάρκετ, λόγω μολυσμένης πρώτης ύλης
Η υπόθεση ξεκίνησε στις 11 Απριλίου, όταν ένας 70χρονος επιβάτης έχασε τη ζωή του εν πλω, χωρίς να μπορεί να προσδιοριστεί η αιτία θανάτου επί του πλοίου. Η σορός του μεταφέρθηκε στην Αγία Ελένη στις 24 Απριλίου, συνοδευόμενη από τη σύζυγό του. Λίγες ημέρες αργότερα, στις 27 Απριλίου, η σύζυγος ασθένησε κατά τη διάρκεια του ταξιδιού επιστροφής και τελικά κατέληξε. Και οι δύο ήταν Ολλανδοί υπήκοοι, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν έχει επιβεβαιωθεί σύνδεση των θανάτων τους με το υπό διερεύνηση υγειονομικό περιστατικό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ντελιβεράς πετροβολούσε γυναίκες ενώ έκανε διανομές με μηχανάκι σε Κηφισιά, Διόνυσο και Πολιτεία – 2 σοβαροί τραυματισμοί
Την ίδια ημέρα, ένας τρίτος επιβάτης παρουσίασε σοβαρή επιδείνωση της υγείας του και διακομίστηκε αεροπορικώς στη Νότια Αφρική. Ο συγκεκριμένος ασθενής, βρετανικής υπηκοότητας, νοσηλεύεται σε μονάδα εντατικής θεραπείας στο Γιοχάνεσμπουργκ και αποτελεί το μοναδικό επιβεβαιωμένο κρούσμα λοίμωξης από χανταϊό μέχρι στιγμής. Στις 2 Μαΐου καταγράφηκε ακόμη ένας θάνατος επιβάτη, γερμανικής υπηκοότητας, με την αιτία να παραμένει άγνωστη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καλλυντικά: Πώς να μειώσετε σε 5 μέρες δισφαινόλη Α, parabens και φθαλικές ενώσεις από τη χρήση τους στο αίμα σας – Μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οστεοπόρωση: Το τρόφιμο που πρέπει να τρώτε οπωσδήποτε μετά τα 50 για να την αποφύγετε
Στο πλοίο βρίσκονται συνολικά 149 άτομα, εκ των οποίων 88 είναι επιβάτες και 61 μέλη πληρώματος, με ιδιαίτερα πολυεθνική σύνθεση. Μεγάλος αριθμός επιβατών προέρχεται από τη Μεγάλη Βρετανία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ σημαντική είναι και η παρουσία από χώρες όπως η Ισπανία και η Ολλανδία. Παράλληλα, αξιοσημείωτη είναι η συμμετοχή μελών πληρώματος από τις Φιλιππίνες, που αποτελούν τη μεγαλύτερη ομάδα στο προσωπικό του πλοίου. Αυτή τη στιγμή, δύο μέλη πληρώματος εμφανίζουν οξέα αναπνευστικά συμπτώματα, εκ των οποίων το ένα σε πιο σοβαρή κατάσταση, και χρειάζονται άμεση ιατρική φροντίδα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται όλα τα μπαχαρικά ιδιωτικής ετικέτας μεγάλης αλυσίδας – Ο μύλος τους θρυμματίζει και το πλαστικό της συσκευασίας!
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καλλυντικά: Αν δείτε αυτήν την ουσία στην ετικέτα μην τα αγοράσετε – Σε ισχύ απαγόρευση από την ΕΕ, λόγω σοβαρών κινδύνων για την υγεία
Ο χανταϊός είναι γνωστό ότι μεταδίδεται κυρίως μέσω τρωκτικών και όχι εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, γεγονός που περιορίζει τον κίνδυνο εκτεταμένης διασποράς εντός του πλοίου, χωρίς ωστόσο να τον αποκλείει πλήρως. Η διαχείριση της κατάστασης είναι ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς το πλοίο βρίσκεται εκτός λιμένα και κάθε κίνηση, από αποβίβαση μέχρι ιατρικές μεταφορές, απαιτεί συντονισμό και έγκριση από τις τοπικές αρχές του Πράσινου Ακρωτηρίου. Η εταιρεία συνεργάζεται στενά με διεθνείς και εθνικούς φορείς, μεταξύ των οποίων ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, υγειονομικές αρχές και διπλωματικές υπηρεσίες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: 7χρονος κατάπιε ελατήριο γομολάστιχας και σφηνώθηκε στον πνεύμονά του
Την ίδια ώρα εξετάζονται εναλλακτικά σενάρια για τη συνέχεια του ταξιδιού, με πιθανή κατεύθυνση προς τα Κανάρια Νησιά, όπως το Λας Πάλμας ή η Τενερίφη, όπου θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν πιο εκτεταμένοι ιατρικοί έλεγχοι και οργανωμένη αποβίβαση των επιβατών. Στο πλοίο έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή αυστηρά προληπτικά μέτρα, που περιλαμβάνουν απομόνωση ύποπτων περιστατικών, ενισχυμένα πρωτόκολλα υγιεινής και συνεχή ιατρική παρακολούθηση, ενώ οι επιβάτες και το πλήρωμα ενημερώνονται διαρκώς για την κατάσταση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σκλαβενίτης: «Καπέλο» από σήμερα και στις online παραγγελίες άνω των 100 ευρώ
Η παρουσία Έλληνα επιβάτη δεν συνεπάγεται αυτομάτως κίνδυνο, ωστόσο έχει κινητοποιήσει τις αρμόδιες ελληνικές αρχές, οι οποίες παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις και βρίσκονται σε ετοιμότητα για την παροχή προξενικής υποστήριξης εφόσον χρειαστεί.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Oρτανσίες: Πώς να τις μεταφυτεύσετε σωστά για μεγαλύτερη και καλύτερη ανθοφορία
Τι είναι ο χανταϊός και γιατί είναι επικίνδυνος για τον άνθρωπο
Ο χανταϊός (hantavirus) είναι μια ομάδα ιών της οικογένειας Hantaviridae που μεταδίδονται κυρίως από άγρια τρωκτικά στον άνθρωπο. Τα τρωκτικά, όπως ποντίκια και αρουραίοι, αποτελούν φυσικούς φορείς του ιού χωρίς να εμφανίζουν σοβαρή νόσο, όμως αποβάλλουν τον ιό μέσω των ούρων, των κοπράνων και του σάλιου τους. Η ανθρώπινη μόλυνση συμβαίνει κυρίως όταν κάποιος εισπνεύσει μολυσμένα σωματίδια σκόνης ή έρθει σε επαφή με μολυσμένες επιφάνειες και στη συνέχεια αγγίξει το στόμα, τη μύτη ή τα μάτια.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO), οι χανταϊοί προκαλούν δύο βασικές κλινικές μορφές νόσου. Η πρώτη είναι το Hantavirus Pulmonary Syndrome, που εμφανίζεται κυρίως στην Αμερική και χαρακτηρίζεται από αρχικά συμπτώματα τύπου γρίπης, όπως πυρετό, κόπωση και μυαλγίες, τα οποία μπορεί γρήγορα να εξελιχθούν σε σοβαρή αναπνευστική ανεπάρκεια. Η δεύτερη μορφή είναι το Hemorrhagic Fever with Renal Syndrome, που απαντάται κυρίως στην Ευρώπη και την Ασία και μπορεί να προκαλέσει αιμορραγικές εκδηλώσεις, νεφρική ανεπάρκεια και σε σοβαρές περιπτώσεις καταπληξία.
Η σοβαρότητα της λοίμωξης εξαρτάται από το στέλεχος του ιού και τη μορφή της νόσου, με τη θνητότητα να κυμαίνεται σημαντικά, φτάνοντας σε ορισμένες επιδημίες του HPS έως και 30–40%, ενώ στο HFRS μπορεί να είναι χαμηλότερη αλλά να αυξάνεται σε πιο επιθετικά στελέχη, σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (Centers for Disease Control and Prevention).
Ο χανταϊός θεωρείται επικίνδυνος για αρκετούς λόγους. Δεν υπάρχει ειδική αντιική θεραπεία ή εμβόλιο ευρείας χρήσης για την πλειονότητα των στελεχών, γεγονός που σημαίνει ότι η αντιμετώπιση βασίζεται αποκλειστικά σε υποστηρικτική ιατρική φροντίδα, συχνά σε μονάδες εντατικής θεραπείας. Επιπλέον, τα αρχικά συμπτώματα είναι μη ειδικά και μοιάζουν με κοινές ιογενείς λοιμώξεις, κάτι που μπορεί να καθυστερήσει τη διάγνωση και την αντιμετώπιση. Τέλος, επειδή ο ιός κυκλοφορεί φυσικά σε πληθυσμούς άγριων τρωκτικών, δεν μπορεί να εξαλειφθεί εύκολα από το περιβάλλον.
Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC), η πρόληψη βασίζεται κυρίως στον έλεγχο των τρωκτικών, την αποφυγή επαφής με περιττώματα και την τήρηση μέτρων υγιεινής σε χώρους όπου μπορεί να υπάρχουν μολυσμένα ζώα ή υλικά. Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι, αν και σπάνια, υπάρχει πιθανότητα μετάδοσης του ιού από άνθρωπο σε άνθρωπο, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη στενή παρακολούθηση των ασθενών και την παροχή κατάλληλης ιατρικής φροντίδας.
Πώς μπορεί να βρέθηκε ο ιός στο κρουαζιερόπλοιο;
Το πώς μπορεί να εμφανίστηκε σε ένα πλοίο εξηγείται με τρεις επιστημονικά αποδεκτούς μηχανισμούς.
Πρώτον, μπορεί να υπήρξε εισαγωγή του ιού από επιβάτη πριν την επιβίβαση. Ο χανταϊός έχει περίοδο επώασης που μπορεί να φτάσει αρκετές εβδομάδες, κατά την οποία ο άνθρωπος δεν έχει ακόμη σοβαρά συμπτώματα. Αυτό σημαίνει ότι κάποιος μπορεί να μολυνθεί σε ξηρά (π.χ. σε περιοχή με τρωκτικά) και να εκδηλώσει τη νόσο αργότερα εν πλω, χωρίς να υπάρχει αρχική μόλυνση στο πλοίο. Αυτό το σενάριο αναφέρεται συχνά σε επιδημιολογικές αναλύσεις θαλάσσιων μεταφορών.
Δεύτερον, μπορεί να υπήρξε περιβαλλοντική μόλυνση από τρωκτικά πάνω στο πλοίο. Παρότι τα κρουαζιερόπλοια έχουν αυστηρά πρωτόκολλα υγιεινής, η πλήρης αποφυγή τρωκτικών δεν είναι θεωρητικά αδύνατη, ειδικά σε μεγάλα ταξίδια με στάσεις σε λιμάνια. Αν τρωκτικά (ποντίκια ή αρουραίοι) υπήρχαν σε αποθηκευτικούς ή λιγότερο προσβάσιμους χώρους, τα περιττώματά τους θα μπορούσαν να μολύνουν επιφάνειες. Ο ιός δεν μεταδίδεται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, αλλά μπορεί να μολύνει όταν εισπνευστεί σκόνη με ιικά σωματίδια.
Τρίτον, και πιο σπάνια, υπάρχει η πιθανότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο, η οποία έχει παρατηρηθεί μόνο σε συγκεκριμένα στελέχη (όπως ο Andes virus στη Νότια Αμερική). Ωστόσο, αυτό θεωρείται εξαιρετικά σπάνιο και δεν αποτελεί τον βασικό τρόπο εξάπλωσης.
Στην περίπτωση του συγκεκριμένου περιστατικού στο MV Hondius, τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι ο ΠΟΥ εξετάζει όλα τα ενδεχόμενα και δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει αν η έκθεση έγινε στο πλοίο ή πριν από την επιβίβαση. Αυτό είναι συνηθισμένο σε επιδημιολογικές έρευνες, όπου γίνεται ιχνηλάτηση εβδομάδων πριν την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
