Τα συμπληρώματα διατροφής χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο για την κάλυψη διατροφικών αναγκών, την ενίσχυση της άσκησης ή απλώς ως μέρος μιας καθημερινής ρουτίνας ευεξίας. Το γεγονός ότι ένα προϊόν χαρακτηρίζεται ως «φυσικό» ή διατίθεται χωρίς συνταγή δεν σημαίνει ότι μπορεί να λαμβάνεται σε οποιαδήποτε ποσότητα, καθώς τα νεφρά συμμετέχουν στην απομάκρυνση πολλών ουσιών από τον οργανισμό και στη ρύθμιση των επιπέδων μετάλλων και άλλων συστατικών στο αίμα. Ειδικά όταν κάποιος χρησιμοποιεί ταυτόχρονα πολλά διαφορετικά σκευάσματα, μπορεί να λαμβάνει επαναλαμβανόμενα τα ίδια συστατικά χωρίς να το αντιλαμβάνεται. Η προσοχή είναι ακόμη σημαντικότερη για ανθρώπους που έχουν ήδη μειωμένη νεφρική λειτουργία, καθώς τα νεφρά μπορεί να μην είναι σε θέση να απομακρύνουν αποτελεσματικά ορισμένες ουσίες. Η National Kidney Foundation επισημαίνει ότι σε άτομα με χρόνια νεφρική νόσο ορισμένες βιταμίνες και μέταλλα μπορούν να συσσωρευτούν στον οργανισμό, ενώ η επιλογή και η δοσολογία των συμπληρωμάτων πρέπει να καθορίζονται με βάση τις πραγματικές ανάγκες και τις εξετάσεις του κάθε ασθενούς.
Οι βιταμίνες που χρειάζονται προσοχή
Ένα από τα παραδείγματα που αναδεικνύονται είναι η βιταμίνη C σε πολύ υψηλές δόσεις. Παρότι πρόκειται για υδατοδιαλυτή βιταμίνη, η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να αυξήσει την ποσότητα οξαλικών που παράγονται στον οργανισμό. Τα αυξημένα οξαλικά μπορούν να συμβάλουν στον σχηματισμό λίθων οξαλικού ασβεστίου, ιδιαίτερα σε ανθρώπους που έχουν ιστορικό νεφρολιθίασης ή νεφρικής νόσου.
Η βιταμίνη D είναι ένα ακόμη παράδειγμα όπου η μεγαλύτερη δόση δεν σημαίνει απαραίτητα μεγαλύτερο όφελος. Η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα ασβεστίου στον οργανισμό, ενώ η λήψη συμπληρωμάτων ασβεστίου και βιταμίνης D μαζί μπορεί να αυξήσει την ποσότητα ασβεστίου που αποβάλλεται με τα ούρα και να δημιουργήσει ευνοϊκότερες συνθήκες για τον σχηματισμό νεφρικών λίθων.
Ορισμένα μέταλλα μπορούν επίσης να δημιουργήσουν πρόβλημα όταν λαμβάνονται χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένη ανάγκη, ενώ σε ανθρώπους με χρόνια νεφρική νόσο η ικανότητα του οργανισμού να διατηρεί την ισορροπία καλίου, φωσφόρου και άλλων ηλεκτρολυτών μπορεί να είναι περιορισμένη. Για τον ίδιο λόγο, η National Kidney Foundation συστήνει στα άτομα με χρόνια νεφρική νόσο να μην ξεκινούν βιταμίνες ή άλλα συμπληρώματα χωρίς προηγούμενη συνεννόηση με επαγγελματία υγείας.
Τα φυτικά σκευάσματα δεν είναι απαραίτητα ακίνδυνα
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται και τα φυτικά συμπληρώματα, καθώς ορισμένα φυτικά συστατικά μπορούν να επηρεάσουν άμεσα τη λειτουργία των νεφρών, να μειώσουν την αιμάτωσή τους ή να αλληλεπιδράσουν με φάρμακα. Στα παραδείγματα που αναφέρονται περιλαμβάνονται η αλόη, η ρίζα γλυκόριζας και το cat’s claw, ενώ υπάρχουν και φυτικά προϊόντα που μπορεί να περιέχουν συστατικά με νεφροτοξική δράση. Η χρήση πολλών συμπληρωμάτων ταυτόχρονα δημιουργεί και ένα δεύτερο ζήτημα. Δύο ή περισσότερα διαφορετικά προϊόντα μπορεί να περιέχουν το ίδιο συστατικό, με αποτέλεσμα η συνολική ημερήσια πρόσληψη να είναι πολύ υψηλότερη από αυτή που υπολογίζει ο καταναλωτής όταν κοιτάζει κάθε προϊόν ξεχωριστά. Το ίδιο μπορεί να συμβεί όταν ένα πολυβιταμινούχο σκεύασμα συνδυάζεται με μεμονωμένες βιταμίνες ή με προϊόντα για αθλητές, ενέργεια ή απώλεια βάρους.
Οι ειδικοί συνιστούν επομένως να εξετάζεται ολόκληρη η λίστα των συμπληρωμάτων και όχι κάθε προϊόν μεμονωμένα. Είναι σημαντικό να ελέγχονται οι ποσότητες κάθε συστατικού στην ετικέτα, να εντοπίζονται πιθανές επικαλύψεις και να λαμβάνονται υπόψη τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται παράλληλα, καθώς ορισμένα συμπληρώματα μπορεί να μεταβάλλουν τη δράση ή τον μεταβολισμό φαρμακευτικών ουσιών.
Η ανάγκη για μεγαλύτερη προσοχή αφορά ιδιαίτερα όσους έχουν χρόνια νεφρική νόσο, υπέρταση, διαβήτη ή ιστορικό νεφρικών λίθων, καθώς αυτές οι καταστάσεις μπορούν να αυξήσουν την ευαισθησία των νεφρών σε ορισμένες ουσίες. Η ύπαρξη τέτοιου παράγοντα κινδύνου δεν σημαίνει ότι όλα τα συμπληρώματα απαγορεύονται. Σημαίνει ότι η επιλογή τους και η δοσολογία τους χρειάζεται να βασίζονται σε συγκεκριμένες ανάγκες και, όπου απαιτείται, σε εργαστηριακές εξετάσεις.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Κόκκινο ή λευκό κρέας: Τι έδειξε μελέτη 38 ετών για τη θνησιμότητα
- Ολόκληρο μαρούλι ή σαλάτα σε σακούλα; Ποια επιλογή είναι ασφαλέστερη
- Τι δείχνουν 6.841 μετα-αναλύσεις για τις χημικές ουσίες (PFAS, BPA) που συνδέονται με τα πλαστικά
- Πανεπιστήμιο Wageningen: Πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αλλάξει τον έλεγχο για παθογόνα και επιμολύνσεις στα τρόφιμα
- Μετα το γάλα αμυγδάλου, καρύδας, σόγιας, ήρθε και το γάλα από κουκούτσια καρπουζιού
- Μαγνήσιο από θαλασσινό νερό: Νέα μέθοδος του MIT μειώνει το κόστος εξαγωγής
- Ελβετία: Νέα νομοθεσία για τις συσκευασίες αφήνει ανοιχτά ζητήματα για τις επικίνδυνες χημικές ουσίες
