Φλεγμονή, τελομερή και το φαινόμενο που επιστήμονες ονομάζουν inflammaging
Υπάρχουν άνθρωποι εβδομήντα χρονών που κινούνται, σκέφτονται και αναρρώνουν από αρρώστιες σαν να είναι πενήντα. Και υπάρχουν άνθρωποι πενήντα χρονών που το σώμα τους έχει ήδη συσσωρεύσει την κυτταρική φθορά δεκαπέντε επιπλέον χρόνων. Η διαφορά δεν είναι τυχαία. Η βιολογική ηλικία, σε αντίθεση με την χρονολογική, αντικατοπτρίζει την πραγματική κατάσταση των κυττάρων, των ιστών και των μοριακών μηχανισμών του οργανισμού. Και η διατροφή είναι ένας από τους πιο ισχυρούς παράγοντες που καθορίζουν σε ποια πλευρά αυτής της κλίμακας βρισκόμαστε.
Ανάμεσα στα τρόφιμα που έχουν μελετηθεί περισσότερο σε σχέση με τη βιολογική γήρανση, ο σολομός κατέχει ιδιαίτερη θέση. Όχι επειδή είναι κάποια θαυματουργή λύση, αλλά επειδή συγκεντρώνει σε ένα μόνο τρόφιμο πολλαπλούς μηχανισμούς που επηρεάζουν ταυτόχρονα φλεγμονή, μυϊκή μάζα, εγκεφαλική λειτουργία και κυτταρική προστασία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Διαδικτυακό Media Training για τη διαχείριση κρίσεων: Η Ελένη Τσαγκά επιστρέφει στις 27 Μαρτίου για να σας θωρακίσει απέναντι στον Τύπο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ξυπνάτε κουρασμένοι; Ποια τρόφιμα μπορούν να βοηθήσουν και να βελτιώσουν ενέργεια και διάθεση
Ένα από τα πιο τεκμηριωμένα χαρακτηριστικά της βιολογικής γήρανσης είναι η χρόνια χαμηλόβαθμη φλεγμονή. Το φαινόμενο αυτό έχει αποκτήσει δικό του όνομα στην επιστημονική κοινότητα, inflammaging, και συνδέεται με αδυναμία, χρόνιες παθήσεις και αυξημένη θνησιμότητα. Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα του σολομού, και συγκεκριμένα το EPA και το DHA, αναστέλλουν την παραγωγή προ-φλεγμονωδών κυτοκινών και μειώνουν το οξειδωτικό στρες, την ανισορροπία ελεύθερων ριζών που επιταχύνει την κυτταρική φθορά και συνδέεται με νευροεκφυλιστικές παθήσεις, αρθρίτιδα, καρκίνο και καρδιαγγειακά νοσήματα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καφεΐνη σε σκόνη και συμπληρώματα: Πότε το ενεργειακό boost γίνεται σοβαρός κίνδυνος για την υγεία – Εργαστηριακά ευρήματα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Είστε άνω των 45; Αυτές είναι οι ασκήσεις για καλύτερη αντοχή
Ένα ακόμη πεδίο που απασχολεί την έρευνα είναι η σχέση των ωμέγα-3 με τα τελομερή, τα προστατευτικά άκρα των χρωμοσωμάτων που συντομεύουν με κάθε κυτταρική διαίρεση. Επιδημιολογικές μελέτες έχουν βρει ότι υψηλότερα επίπεδα ωμέγα-3 στο αίμα σχετίζονται με βραδύτερη βράχυνση των τελομερών. Η βράχυνση αυτή δεν είναι απλώς αφηρημένος δείκτης γήρανσης, καθώς συνδέεται συγκεκριμένα με καρδιαγγειακή νόσο, διαβήτη τύπου 2 και νευροεκφυλιστικές παθήσεις.
Ο εγκέφαλος χρειάζεται DHA και το χάνει με την ηλικία
Το DHA δεν είναι απλώς ένα αντιφλεγμονώδες λιπαρό οξύ. Είναι δομικό συστατικό των νευρικών μεμβρανών, αποτελώντας ένα από τα κύρια λιπαρά οξέα του εγκεφαλικού φλοιού. Το πρόβλημα είναι ότι τα επίπεδα DHA στον εγκέφαλο μειώνονται με την ηλικία, και χαμηλότερα επίπεδα ωμέγα-3 έχουν συνδεθεί σε παρατηρησιακές μελέτες με υψηλότερο κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης και άνοιας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπέιμπι σίτερ άφησε μωρό νηστικό για 21 ώρες ενώ το κακοποιούσε – Την «έπιασε» η κάμερα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα αυξάνουν τον κίνδυνο καταγμάτων και οστεοπόρωσης ακόμη και σε νέους με χαμηλό σωματικό βάρος – Νέα μελέτη
Παράλληλα, ο σολομός προσφέρει σημαντική ποσότητα βιταμίνης D, μια θρεπτική ουσία που η πλειοψηφία του πληθυσμού δεν λαμβάνει σε επαρκή ποσότητα και η οποία συμμετέχει σε διεργασίες που γίνονται κρίσιμες με την ηλικία. Η ενεργός μορφή της βιταμίνης D δεσμεύεται σε υποδοχείς του μυϊκού ιστού και διεγείρει τη σύνθεση πρωτεΐνης, λειτουργία που εξασθενεί με την ηλικία καθώς οι υποδοχείς αυτοί μειώνονται. Επιπλέον, η βιταμίνη D έχει συνδεθεί με μεγαλύτερο μήκος τελομερών, προσθέτοντας ένα ακόμη επίπεδο προστασίας σε κυτταρικό επίπεδο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορούν τα λαχανικά να ανακτήσουν τα θρεπτικά συστατικά που έχουν χάσει τα τελευταία 90 χρόνια;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η νέα λίστα με τα γνωστά αφρόλουτρα, αποσμητικά και άλλα καλλυντικά που περιέχουν επικίνδυνες ουσίες (μάρκες και φωτογραφίες)
Η σαρκοπενία, η απώλεια μυϊκής μάζας που συνοδεύει τη γήρανση, δεν είναι απλώς θέμα εμφάνισης ή δύναμης. Συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο πτώσεων, καταγμάτων, χαμηλή οστική πυκνότητα και οστεοπόρωση. Η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης είναι ο κύριος διατροφικός παράγοντας που επιβραδύνει αυτή τη διαδικασία, και ο σολομός αποτελεί εξαιρετική πηγή υψηλής ποιότητας πρωτεΐνης, περίπου 21 γραμμάρια ανά μερίδα των 90 γραμμαρίων, με ταυτόχρονη αντιφλεγμονώδη δράση που ενισχύει την αποτελεσματικότητά της.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παντρεύονται στα 12, γίνονται γονείς πριν τα 15 – Η σκληρή πραγματικότητα των Κοινοτήτων Ρομά στην Ελλάδα, σύμφωνα με έρευνα
Είναι σημαντικό να ειπωθεί ότι κανένα μεμονωμένο τρόφιμο δεν αλλάζει μόνο του την πορεία της βιολογικής γήρανσης. Αυτό που έχει αποδειχθεί είναι ότι τα διατροφικά πρότυπα στο σύνολό τους, πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς και ωμέγα-3, συνδέονται με ευνοϊκότερη βιολογική ηλικία. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο σολομός αποτελεί ένα από τα τρόφιμα με την πυκνότερη συγκέντρωση ουσιών που δρουν σε πολλαπλούς μηχανισμούς γήρανσης ταυτόχρονα. Δύο μερίδες την εβδομάδα, όπως συνιστούν οι περισσότερες διατροφικές κατευθυντήριες οδηγίες για λιπαρά ψάρια, είναι αρκετές για να ενεργοποιηθούν αυτά τα οφέλη, εφόσον εντάσσονται σε ένα ευρύτερο διατροφικό μοτίβο που υποστηρίζει την υγεία του οργανισμού.
