© Cibum. Το παρόν δημοσίευμα αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Cibum. Απαγορεύεται η ολική ή μερική αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, διασκευή ή χρήση του περιεχομένου και του φωτογραφικού υλικού
Ελληνικής προέλευσης πρόβειο τυρί με καταγεγραμμένο DNA κατσίκας σε ποσοστό 19% καταγράφηκε στη μηνιαία έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις υποψίες απάτης στην αγροδιατροφική αλυσίδα τον Ιούλιο του 2026. Τη σχετική καταγγελία υπέβαλε η Γερμανία, κατατάσσοντας το περιστατικό στην κατηγορία « νοθεία μέσω υποκατάστασης ζωικού είδους». Στον επίσημο πίνακα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το προϊόν εγγράφεται ως «cheese (sheep)» με χώρα προέλευσης την Ελλάδα, εύρημα «goat DNA (19%)» και χώρα αναφοράς τη Γερμανία. Η συγκεκριμένη εγγραφή ανήκει στις 207 υποψίες που προέκυψαν τον Ιούλιο μέσα από 698 κοινοποιήσεις στο σύστημα iRASFF.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται 600 ψωμιά από μεγάλο αρτοποιείο – Τα κρίσιμα σημεία ελέγχου πριν ένα προϊόν φτάσει στο ράφι
Γερμανικές αναλύσεις σε 35 δείγματα Φέτας
Τα δεδομένα αυτά συμπίπτουν με ευρήματα γερμανικών εργαστηρίων για τη γνησιότητα της Φέτας. Η ετήσια έκθεση των Χημικών και Κτηνιατρικών Υπηρεσιών Ελέγχου της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας (CVUÄ NRW), παρουσίασε εργαστηριακούς ελέγχους σε 35 δείγματα Φέτας. Οι αναλύσεις πραγματοποιήθηκαν στο CVUA-MEL για να ανιχνευθεί τυχόν χρήση αγελαδινού, πρόβειο ή κατσικίσιου γάλακτος μέσω εξέτασης DNA. Η έκθεση διαχωρίζει την απλή παρουσία αγελαδινού DNA από τις αποκλίνουσες αναλογίες DNA κατσίκας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα διάσταση στην υπόθεση των γλυκών που ανακάλεσε ο ΕΦΕΤ – Στη λίστα της ΕΕ για υποψίες απάτης
Και ενώ η προδιαγραφή της παραγωγής φέτας βασίζεται σε πρόβειο γάλα ή σε μείγμα πρόβειου με κατσικίσιο γάλα, όπου το κατσικίσιο δεν ξεπερνά το 30% σε δύο δείγματα το DNA κατσίκας έφτασε το 83% και το 93% του συνολικού DNA. Οι συντάκτες της έκθεσης εκτίμησαν ότι τα τυριά αυτά παρασκευάστηκαν με ποσοστά κατσικίσιου γάλακτος ανώτερα των επιτρεπτών ορίων. Παράλληλα, εξέτασαν το ενδεχόμενο τα τυριά ή η πρώτη ύλη να προέρχονταν εκτός της καθορισμένης γεωγραφικής ζώνης και να διοχετεύθηκαν στην αγορά ως «Feta». Η γερμανική υπηρεσία διευκρίνισε ότι η οριστική επιβεβαίωση απαιτεί επιτόπιους ελέγχους στις μονάδες παραγωγής και διακίνησης.
Στο σκέλος του αγελαδινού γάλακτος, κανένα δείγμα δεν εμφάνισε ποσότητες που να υποδηλώνουν εσκεμμένη αντικατάσταση του πρόβειου ή κατσικίσιου γάλακτος. Μόνο σε δύο δείγματα (5,7%) ανιχνεύθηκαν ίχνη αγελαδινού DNA της τάξης του 1%, ευρήματα που οι γερμανικές αρχές απέδωσαν σε διασταυρούμενη επιμόλυνση στις εγκαταστάσεις ή στις καλλιέργειες τυροκόμησης.
Ανάλογη απόκλιση καταγράφηκε και σε έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις υποψίες απάτης στην αγροδιατροφική αλυσίδα τον Σεπτέμβριο του 2025. Η Γερμανία κοινοποίησε περίπτωση τυριού ελληνικής προέλευσης που διακινούνταν με την ονομασία «Feta», στο οποίο καταγράφηκε υποκατάσταση ως προς το είδος γάλακτος, με ποσοστό κατσικίσιου γάλακτος 55,4% αντί του ανώτατου επιτρεπόμενου 30%. Η καταχώριση της Επιτροπής συνδύαζε την παραπλανητική χρήση της ονομασίας «Feta» με την απόκλιση στη σύνθεση του προϊόντος.
Η γερμανική αγορά είχε οδηγήσει σε έρευνα και το 2021
Η αγορά της Γερμανίας πυροδότησε εκτεταμένους ελέγχους για τη Φέτα και το 2021. Στις 10 Μαρτίου 2021, σύμφωνα με στοιχεία του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, ελληνική εταιρεία με έδρα τη Γερμανία κατήγγειλε τη διακίνηση τυροκομικού προϊόντος απο μεγάλη ελληνική γαλακτοβιομηχανία, σε γερμανικές αλυσίδες super market ως Φέτα ΠΟΠ, υποστηρίζοντας την ύπαρξη αγελαδινού γάλακτος σε ποσοστά από 50% έως 80%. Η καταγγελία ενεργοποίησε την ελεγκτική διαδικασία στην Ελλάδα. Το τελικό πόρισμα του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ επιβεβαίωσε την παραγωγή και εξαγωγή τυριού που δεν πληρούσε τις προδιαγραφές Φέτας ΠΟΠ λόγω ανίχνευσης καζεϊνών αγελαδινού γάλακτος, εξέλιξη που οδήγησε στην επιβολή διοικητικού προστίμου 260.000 ευρώ. Η αναφορά στη συγκεκριμένη υπόθεση λειτουργεί ως καταγεγραμμένο ιστορικό δεδομένο ελέγχων στη γερμανική αγορά.
Τον Οκτώβριο του 2021 καταγράφηκε ακόμη μία υπόθεση που αφορούσε τη χρήση της ονομασίας Φέτα σε τυρί διαφορετικής προέλευσης. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κλιμάκιο του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ εντόπισε κατά τη διάρκεια επιτόπιου ελέγχου 15 παλέτες με 7.776 κιλά τυριού σε συσκευασίες vacuum των 200 γραμμαρίων, οι οποίες έφεραν γερμανόγλωσση ετικέτα με την ένδειξη «FETA». Από τον έλεγχο προέκυψε, σύμφωνα με το Υπουργείο, ότι οι συγκεκριμένες συσκευασίες είχαν παραχθεί με ανασυσκευασία πρόβειου τυριού προέλευσης Βουλγαρίας, το οποίο η ελληνική επιχείρηση είχε προμηθευτεί από εταιρεία με έδρα τη Γερμανία. Ο ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ αποφάσισε τη μη ανανέωση της πιστοποίησης της επιχείρησης και την απένταξή της από το σύστημα ελέγχου και πιστοποίησης ΠΟΠ/ΠΓΕ ως προς την παραγωγή, συσκευασία και εμπορία Φέτας ΠΟΠ, ενώ η υπόθεση παραπέμφθηκε τόσο στην αρμόδια επιτροπή για την επιβολή κυρώσεων όσο και στις εισαγγελικές αρχές για τη διερεύνηση ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών.
Τι έδειξε η νέα μελέτη του ΕΚΠΑ σε 74 γαλακτοκομικά της ελληνικής αγοράς
Πρόσθετα στοιχεία για την αυθεντικότητα των ελληνικών γαλακτοκομικών έδωσε επιστημονική μελέτη του Τμήματος Χημείας του ΕΚΠΑ, που δημοσιεύθηκε στο Food Control. Οι ερευνητές εξέτασαν 74 προϊόντα της ελληνικής αγοράς με μοριακή μέθοδο touchdown PCR για DNA αγελάδας, προβάτου και κατσίκας. Η μελέτη κατέγραψε νοθεία στο 40% των κατσικίσιων γιαουρτιών και στο 40% των κατσικίσιων τυριών που εξετάστηκαν, ενώ συνολικά τουλάχιστον το 31% των κατσικίσιων προϊόντων χαρακτηρίστηκε νοθευμένο. Σε χαρακτηριστική περίπτωση, μυζήθρα που δηλωνόταν ως αιγοπρόβεια βρέθηκε να περιέχει αποκλειστικά αγελαδινό DNA.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσίασαν τα 17 δείγματα Φέτας που, σύμφωνα με τη μελέτη, δήλωναν στην επισήμανσή τους μείγμα πρόβειου και κατσικίσιου γάλακτος. Κατσικίσιο DNA ανιχνεύθηκε μόνο στα 7 από τα 17, παρότι όλα δήλωναν παρουσία κατσικίσιου γάλακτος.
Από το ράφι μέχρι την εστίαση
Περιστατικά αυθαίρετης χρήσης της ονομασίας «Φέτα» εντοπίζονται και στην εγχώρια αγορά. Τον Μάιο του 2023, καταναλωτής κατέγραψε δοχείο κατσικίσιου τυριού με την ένδειξη «Goat Cheese», πάνω στο οποίο είχε επικολληθεί ετικέτα τιμής με αναγραφή «φέτα». Η αναγραφόμενη σύνθεση περιλάμβανε γίδινο, πρόβειο και αγελαδινό γάλα, απόκλιση που ακυρώνει τις προδιαγραφές του προϊόντος ΠΟΠ.
Αντίστοιχα ευρήματα καταγράφονται στον κλάδο της εστίασης. Τον Ιούλιο του 2025, έλεγχος σε εστιατόριο στη Χαλκιδική αποκάλυψε τη διάθεση τελεμέ σε πιάτα που διαφημίζονταν στον κατάλογο με Φέτα ΠΟΠ. Τον Οκτώβριο του ίδιου έτους, η Διεύθυνση Ανάπτυξης Π.Ε. Κέρκυρας επέβαλε πρόστιμο 4.500 ευρώ σε εστιατόριο της Νότιας Κέρκυρας για την αναγραφή «φέτα ψητή» στον τιμοκατάλογο, ενώ χρησιμοποιούνταν λευκό τυρί άλμης.
Οι έλεγχοι για τη χρήση της ονομασίας Φέτα επεκτείνονται το 2026 και σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Η δανέζικη Αρχή Τροφίμων, Γεωργίας και Αλιείας ανακοίνωσε τον Ιανουάριο ειδική εκστρατεία ελέγχων σε χώρους εστίασης, με αντικείμενο, μεταξύ άλλων, τις προστατευόμενες γεωγραφικές ονομασίες όπως η Φέτα. Οι ελεγκτές εξετάζουν εάν τα προϊόντα που χρησιμοποιούνται ανταποκρίνονται στις περιγραφές των μενού, με την Αρχή να αναφέρει χαρακτηριστικά ότι θα ελέγχεται «αν υπάρχει πραγματικά τυρί φέτα στη σαλάτα». Στόχος είναι να αποτρέπεται η παραπλάνηση του καταναλωτή όταν, για παράδειγμα, χρησιμοποιείται λευκό τυρί σαλάτας αντί για το προστατευόμενο προϊόν.
Πότε ένα τυρί μπορεί να ονομάζεται Φέτα ΠΟΠ
Η Φέτα προστατεύεται ως Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης. Η εγκεκριμένη ζώνη παραγωγής περιλαμβάνει τη Μακεδονία, τη Θράκη, την Ήπειρο, τη Θεσσαλία, τη Στερεά Ελλάδα, την Πελοπόννησο και τον νομό Λέσβου, με το ευρωπαϊκό πλαίσιο να επιβάλλει την αποκλειστική συλλογή της πρώτης ύλης από τις συγκεκριμένες περιοχές. Η παρασκευή της βασίζεται σε πρόβειο γάλα ή σε μείγμα πρόβειου με κατσικίσιο γάλα, όπου το κατσικίσιο δεν ξεπερνά το 30%. Η νομοθεσία ορίζει τη χρήση γάλακτος από αυτόχθονες φυλές αιγοπροβάτων και ελάχιστη διάρκεια ωρίμανσης δύο μηνών. Η συμμετοχή κατσικίσιου γάλακτος εντός του ορίου του 30% παραμένει νόμιμη, σε αντίθεση με το αγελαδινό γάλα που απαγορεύεται πλήρως. Τα λευκά τυριά άλμης με διαφορετική σύνθεση, παρά την παρόμοια όψη τους, δεν δικαιούνται τη χρήση της προστατευόμενης ονομασίας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Τέλος το “γλέντι” της βιομηχανίας τροφίμων: Η ΕΕ ανοίγει -επιτέλους- τον φάκελο των UPF, στο τραπέζι νέοι κανόνες
- Ελλάδα: 6χρονος με σπάνιο σύνδρομο εγκαύματος δέρματος από σταφυλόκοκκο – Πόνος 10/10 στο νοσοκομείο
- Πατάτες τηγανητές: Το απλό κόλπο στην κουζίνα σας για να απορροφούν λιγότερο λάδι σύμφωνα με νέα μελέτη
