Η αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού και οι αλλαγές στις διατροφικές συνήθειες εντείνουν τη ζήτηση για πρωτεΐνη. Την ίδια στιγμή, η ανάγκη περιορισμού της σπατάλης τροφίμων και καλύτερης αξιοποίησης των αγροτικών υποπροϊόντων στρέφει την έρευνα σε πηγές που μέχρι πρόσφατα βρίσκονταν στο περιθώριο. Οι σπόροι του πεπονιού φαίνεται ότι ανήκουν σε αυτή την κατηγορία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανάκληση σύκων Ελληνικής εταιρείας, στην Ιταλία: Επικίνδυνη τοξίνη 7.275% πάνω από το όριο – Δείτε μάρκα και φωτογραφία
Κάθε χρόνο, τεράστιες ποσότητες σπόρων πεπονιού καταλήγουν στα απορρίμματα της βιομηχανίας τροφίμων. Αυτό που μέχρι σήμερα αντιμετωπίζεται κυρίως ως υποπροϊόν ή απόβλητο θα μπορούσε, σύμφωνα με επιστημονική ανασκόπηση, να αποτελέσει μια ενδιαφέρουσα εναλλακτική πηγή φυτικής πρωτεΐνης και ένα ακόμη παράδειγμα του πώς η βιομηχανία τροφίμων μπορεί να αξιοποιήσει πρώτες ύλες που σήμερα χάνονται. Η ανασκόπηση δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, με τίτλο «Melon Seed Proteins: From Waste to Wellness—Functionality and Opportunities in Future Foods».
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χυμός πορτοκάλι: 9 επιστημονικές έρευνες αποκαλύπτουν τι συμβαίνει στον οργανισμό μας
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζουν οι ερευνητές, η ποσότητα σπόρων πεπονιού που θα μπορούσε να ανακτηθεί και να αξιοποιηθεί υπολογίζεται σε περίπου 738.000 τόνους ετησίως. Σήμερα, σημαντικό μέρος αυτού του υλικού απορρίπτεται κατά την επεξεργασία του φρούτου, με αποτέλεσμα όχι μόνο την απώλεια μιας δυνητικά χρήσιμης πρώτης ύλης αλλά και την πρόσθετη περιβαλλοντική επιβάρυνση που συνεπάγεται η διαχείριση των αποβλήτων.
Το ενδιαφέρον των επιστημόνων επικεντρώνεται κυρίως στις πρωτεΐνες που περιέχουν οι σπόροι. Οι πρωτεΐνες των σπόρων πεπονιού διαθέτουν ισορροπημένο προφίλ αμινοξέων, γεγονός που τις καθιστά ενδιαφέρουσα μη συμβατική πηγή πρωτεΐνης. Παράλληλα, φαίνεται ότι υπάρχουν διαφορές μεταξύ των επιμέρους ειδών και ποικιλιών, τόσο ως προς τη σύσταση των πρωτεϊνών όσο και ως προς το προφίλ των αμινοξέων τους.
Η αξιοποίησή τους, ωστόσο, δεν περιορίζεται στη διατροφική τους σύνθεση. Οι πρωτεΐνες που χρησιμοποιούνται από τη βιομηχανία τροφίμων πρέπει να μπορούν να ανταποκριθούν και σε συγκεκριμένες τεχνολογικές απαιτήσεις, επηρεάζοντας για παράδειγμα τη δομή και τη συμπεριφορά ενός προϊόντος κατά την παραγωγή του. Οι ερευνητές εξετάζουν τις λειτουργικές ιδιότητες των πρωτεϊνών του σπόρου πεπονιού και τις πιθανές εφαρμογές τους τόσο σε συμβατικά τρόφιμα όσο και σε νεότερες κατηγορίες προϊόντων.
Σε αυτό το πεδίο σημαντικό ρόλο παίζει και ο τρόπος με τον οποίο η πρωτεΐνη απομονώνεται από τον σπόρο. Η επιστημονική έρευνα στρέφεται πλέον σε νέες τεχνικές εκχύλισης, με στόχο την αποτελεσματικότερη ανάκτηση της πρωτεΐνης και τη διατήρηση των χαρακτηριστικών που είναι απαραίτητα για τη χρήση της σε τρόφιμα.
Η μετάβαση από το εργαστήριο στη βιομηχανική παραγωγή, πάντως, δεν είναι απλή. Η ανασκόπηση καταγράφει ορισμένα ουσιαστικά εμπόδια. Οι τεχνολειτουργικές ιδιότητες των πρωτεϊνών του σπόρου πεπονιού μπορεί να είναι κατώτερες από εκείνες καθιερωμένων πρωτεϊνικών συστατικών, ενώ στους σπόρους υπάρχουν και φυσικοί αντιθρεπτικοί παράγοντες που πρέπει να αντιμετωπιστούν κατά την επεξεργασία. Στην εξίσωση προστίθεται και το οικονομικό κόστος, καθώς η εκχύλιση και η τροποποίηση της πρωτεΐνης σε μεγάλη κλίμακα πρέπει να είναι οικονομικά βιώσιμες για να αποκτήσει η συγκεκριμένη πρώτη ύλη πραγματική εμπορική προοπτική.
Γι’ αυτό και οι σπόροι πεπονιού δεν παρουσιάζονται ως μια έτοιμη λύση που μπορεί άμεσα να αντικαταστήσει τις καθιερωμένες φυτικές πρωτεΐνες. Η εικόνα που προκύπτει είναι περισσότερο αυτή μιας συμπληρωματικής πηγής πρωτεΐνης με ενδιαφέροντα διατροφικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά, η οποία χρειάζεται περαιτέρω τεχνολογική ανάπτυξη για να αξιοποιηθεί σε μεγάλη κλίμακα.
Το σημαντικότερο ίσως στοιχείο βρίσκεται στην ίδια τη λογική της αξιοποίησής τους. Αντί μια μεγάλη ποσότητα αγροδιατροφικού υλικού να αντιμετωπίζεται ως απόβλητο, μπορεί να αποτελέσει πρώτη ύλη για την παραγωγή συστατικών τροφίμων. Σε μια εποχή κατά την οποία η βιομηχανία αναζητά νέες πηγές πρωτεΐνης και ταυτόχρονα καλείται να περιορίσει τις απώλειες πόρων, ο ταπεινός σπόρος του πεπονιού αποκτά μια εντελώς διαφορετική αξία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Algida – Παγωτό Cornetto: Καταγγελία ότι σε μερικές χώρες χρησιμοποιεί περισσότερες χρωστικές και φοινικέλαιο – Τι ισχύει στην Ελλάδα
- Κομμάτια γυαλιών σε παγωτά ξυλάκι – Ανακαλούνται 5 γεύσεις
- Διαβήτης τύπου 2: Αυξημένος κατά 33% ο κίνδυνος για τα νεφρά από κοινό φάρμακο για την πίεση
- Σπανάκι, μανιτάρια και ψωμί: Νέα στοιχεία για την έκθεση σε κάδμιο – Αξιολόγηση του BfR στο Food Risk Assess Europe
- Ένας θάνατος και πάνω από 200 κρούσματα σαλμονέλας – Στο μικροσκόπιο τα εισαγόμενα αυγά
- METRO – My market: Πρόστιμο 1.000 ευρώ γιατί χρέωνε τα αυγά ακριβότερα στο ταμείο από την τιμή στο ράφι
- Σπανάκι, μανιτάρια και ψωμί: Νέα στοιχεία για την έκθεση σε κάδμιο – Αξιολόγηση του BfR στο Food Risk Assess Europe
- Λιστέρια σε τυροκαυτερή λόγω προβλήματος στην ψυκτική αλυσίδα
- Γυαλί μέσα σε ψωμί: 7χρονη το έβγαλε από το στόμα της ενώ έτρωγε τοστ (φωτογραφία)
- Μακαρόνια με κιμά: Το ψιλοκομμένο ντοματάκι σε κονσέρβα ή η passata κάνει την καλύτερη σάλτσα;