Πολλά παιδιά που γεννιούνται με ανοιχτόχρωμα, σχεδόν πλατινένια μαλλιά, βλέπουν την κόμη τους να σκουραίνει σταδιακά καθώς οδεύουν προς την εφηβεία, μετατρεπόμενα σε καστανά ή ακόμη και μαύρα. Το φαινόμενο αυτό δεν αποτελεί παραίσθηση των γονέων, αλλά μια πραγματική βιολογική μεταβολή που οφείλεται στην πολύπλοκη αλληλεπίδραση των γονιδίων, των κυττάρων παραγωγής χρωστικής και των ορμονών.
Το χρώμα των μαλλιών καθορίζεται από τη μελανίνη, μια χρωστική ουσία που παράγεται από εξειδικευμένα κύτταρα, τα μελανοκύτταρα, τα οποία βρίσκονται στους θύλακες των τριχών. Υπάρχουν δύο κύριοι τύποι μελανίνης: η ευμελανίνη, η οποία ευθύνεται για τις καστανές και μαύρες αποχρώσεις, και η φαιομελανίνη, που χαρίζει κίτρινους και κόκκινους τόνους. Όσο μεγαλύτερη είναι η ποσότητα της ευμελανίνης που εκκρίνεται, τόσο πιο σκούρα εμφανίζονται τα μαλλιά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γνωστό εμφιαλωμένο νερό πίσω από χημικό έγκαυμα σε 7χρονο – Εντοπίστηκε καυστική ουσία, ευρωπαϊκός συναγερμός
Κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης των παιδιών, τα βιολογικά σήματα που ρυθμίζουν την παραγωγή αυτών των χρωστικών αλλάζουν. Η πιο έντονη αλλαγή στο χρώμα παρατηρείται συνήθως κατά την περίοδο της εφηβείας, μεταξύ των 10 και 13 ετών. Ο Ντέσμοντ Τόμπιν, καθηγητής δερματολογικής επιστήμης στο Πανεπιστημιακό Κολλέγιο του Δουβλίνου, εξηγεί ότι οι ορμονικές ανακατατάξεις της εφηβείας, όπως η αύξηση των οιστρογόνων και των ανδρογόνων, διεγείρουν την αυξημένη παραγωγή ευμελανίνης, με αποτέλεσμα την προοδευτική σκούρυνση της τρίχας. Αντίθετα, τα παιδιά που παραμένουν ξανθά καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους διαθέτουν μια γενετικά προκαθορισμένη μειωμένη τάση σχηματισμού ευμελανίνης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατατάκια ανακαλούνται εσπευσμένα – Τι κρύβεται πίσω από τη σοβαρή προειδοποίηση για τους καταναλωτές
Παρά τις βασικές αυτές γνώσεις, ο ακριβής μηχανισμός με τον οποίο οι ορμόνες επηρεάζουν αυτή τη διαδικασία παραμένει εν μέρει αινιγματικός. Ένα σημαντικό στοιχείο προέρχεται από τις μελανοκορτίνες, μια ομάδα ορμονών στην οποία ανήκει και η α-MSH (ορμόνη διεγερτική των μελανοκυττάρων). Η συγκεκριμένη ορμόνη δίνει εντολή στα κύτταρα να παράγουν περισσότερη μελανίνη. Ενώ στο δέρμα η έκκριση της α-MSH πυροδοτείται από την υπεριώδη ακτινοβολία για την προστασία του DNA, στα μαλλιά οι επιστήμονες δεν έχουν καταφέρει ακόμη να αποδείξουν αν η αύξηση της α-MSH ή άλλων ορμονών, όπως η τεστοστερόνη και τα οιστρογόνα, ευθύνεται άμεσα για τη μεταβολή του χρώματος.
Ο Βόιτσεχ Μπρανίτσκι, ερευνητής γενετικής της ανθρώπινης μελάγχρωσης στο Πανεπιστήμιο της Γιαγκελονίας στην Πολωνία, επισημαίνει ότι τα γονίδια που ελέγχουν αυτή τη συγκεκριμένη μεταβολή δεν έχουν ταυτοποιηθεί ακόμη. Μια πιθανή ερμηνεία που προτείνει είναι ότι οι ορμόνες επηρεάζουν τους θύλακες των τριχών με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με το γενετικό υπόβαθρο του κάθε ατόμου. Έτσι, δύο παιδιά που ξεκινούν με την ίδια ανοιχτή απόχρωση μαλλιών ενδέχεται να αντιδράσουν διαφορετικά στις ορμονικές αλλαγές της εφηβείας: στο ένα παιδί οι θύλακες θα συνεχίσουν να παράγουν λίγη ευμελανίνη διατηρώντας το ξανθό χρώμα, ενώ στο άλλο θα αυξήσουν ραγδαία την παραγωγή και τη μεταφορά της χρωστικής, βγάζοντας σταδιακά όλο και πιο σκούρες τρίχες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Βρεφικές τροφές: Φθαλικές ενώσεις στο 81% και μικροπλαστικά σε όλες γνωστές μάρκες που εξετάστηκαν – Έρευνα της Consumer Reports
- 114 κρούσματα γαστρεντερίτιδας από σχολικά γεύματα – 12 παιδιά στο νοσοκομείο
- Απάτη με αυγά στην αγορά: Έβαλαν τον κωδικό της «ελευθέρας βοσκής» σε αυγά από κότες που ζούσαν σε κλουβιά
- Σκουμπρί κονσέρβα χωρίς… σκουμπρί! Έρευνα των Financial Times αποκαλύπτει το φθηνότερο ψάρι που πήρε τη θέση του χωρίς να το καταλάβουν οι καταναλωτές
- Σήμα κινδύνου από 573 επιστήμονες στην ΕΕ: «Μην αλλάξετε τους κανόνες για τα φυτοφάρμακα χωρίς έλεγχο»
- Καφές: Γιατί σε κάποιους ανθρώπους φέρνει υπνηλία αντί να τους ξυπνά;