Ορισμένα δημοφιλή συμπληρώματα διατροφής έχουν συνδεθεί με αυξανόμενο αριθμό περιστατικών ηπατικής βλάβης
Τα συμπληρώματα διατροφής θεωρούνται από πολλούς ένας εύκολος τρόπος ενίσχυσης της υγείας, όμως οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι το γεγονός πως ένα προϊόν είναι «φυσικό» δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι και ακίνδυνο. Το ήπαρ, ένα από τα σημαντικότερα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού, είναι υπεύθυνο για την επεξεργασία φαρμάκων, βοτάνων και συμπληρωμάτων πριν αυτά κυκλοφορήσουν στο υπόλοιπο σώμα. Ως αποτέλεσμα, ορισμένα προϊόντα μπορούν να προκαλέσουν σημαντική επιβάρυνση, ιδιαίτερα όταν λαμβάνονται σε υψηλές δόσεις ή για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται ειδικοί στο EatingWell, τα φυτικά και διατροφικά συμπληρώματα ευθύνονται πλέον για περισσότερο από 16% των περιπτώσεων ηπατικής βλάβης που σχετίζονται με ουσίες και φάρμακα στις ΗΠΑ, ποσοστό που παρουσιάζει αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι περισσότερες περιπτώσεις είναι σπάνιες και αφορούν συνήθως υψηλές δόσεις ή άτομα με προϋπάρχοντες παράγοντες κινδύνου. Ωστόσο, η αυξανόμενη χρήση συμπληρωμάτων για απώλεια βάρους, ενίσχυση της ενέργειας, μείωση του στρες ή αντιμετώπιση φλεγμονών έχει οδηγήσει σε μεγαλύτερη προσοχή από την επιστημονική κοινότητα. Τα πιο συχνά αναφερόμενα περιστατικά αφορούν συγκεκριμένα προϊόντα που πολλοί καταναλωτές θεωρούν απολύτως ασφαλή.
Πράσινο τσάι, βιταμίνη Α και κουρκουμάς
Ένα από τα συμπληρώματα που έχουν συνδεθεί περισσότερο με ηπατικές βλάβες είναι το εκχύλισμα πράσινου τσαγιού. Παρότι η κατανάλωση πράσινου τσαγιού ως ροφήματος θεωρείται ασφαλής, τα συμπληρώματα περιέχουν πολύ υψηλότερες συγκεντρώσεις της κατεχίνης EGCG. Σύμφωνα με τους ειδικούς, μία κάψουλα μπορεί να περιέχει τρεις έως τέσσερις φορές περισσότερη EGCG από ένα φλιτζάνι τσάι. Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων έχει επισημάνει ότι η ημερήσια πρόσληψη 800 mg EGCG συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης διαταραχών στους ηπατικούς δείκτες.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και με τη βιταμίνη Α, ειδικά όταν λαμβάνεται σε υψηλές δόσεις για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Επειδή πρόκειται για λιποδιαλυτή βιταμίνη, δεν αποβάλλεται εύκολα από τον οργανισμό αλλά αποθηκεύεται στο ήπαρ. Η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να προκαλέσει τοξικότητα, φλεγμονή, ίνωση και σε σοβαρές περιπτώσεις ακόμη και κίρρωση. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι πολλοί άνθρωποι καλύπτουν ήδη τις ανάγκες τους μέσω της διατροφής, γεγονός που καθιστά συχνά περιττή τη συμπληρωματική λήψη.
Στη λίστα βρίσκεται και το εκχύλισμα κουρκουμά, ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με εκχύλισμα μαύρου πιπεριού. Η πιπερίνη, η δραστική ουσία του μαύρου πιπεριού, αυξάνει σημαντικά την απορρόφηση της κουρκουμίνης, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να αυξήσει και τον κίνδυνο τοξικότητας. Τα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί περισσότερα περιστατικά ηπατικής βλάβης που σχετίζονται με συμπληρώματα κουρκουμά, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις η εξέλιξη ήταν ιδιαίτερα σοβαρή. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η χρήση του κουρκουμά ως μπαχαρικό στη μαγειρική θεωρείται πολύ ασφαλέστερη επιλογή.
Η περίπτωση της ασβαγκάντα
Το τέταρτο συμπλήρωμα που αναφέρεται συχνά στις σχετικές αναφορές είναι η ασβαγκάντα (ashwagandha), ένα βότανο που χρησιμοποιείται ευρέως για τη διαχείριση του στρες και τη βελτίωση της ευεξίας. Αν και πολλές μελέτες υποστηρίζουν ότι είναι ασφαλές για βραχυχρόνια χρήση, τα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί περιστατικά ηπατικής βλάβης που σχετίζονται με τη λήψη του. Οι περιπτώσεις αυτές παραμένουν σπάνιες, ωστόσο οι ειδικοί συνιστούν προσοχή σε άτομα με προϋπάρχουσα ηπατική νόσο ή σε όσους λαμβάνουν πολλαπλά συμπληρώματα ταυτόχρονα.
Οι ηπατολόγοι επισημαίνουν ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις δραστικές ουσίες αλλά και την ποιότητα των προϊόντων. Έρευνες έχουν δείξει ότι ορισμένα συμπληρώματα μπορεί να περιέχουν συστατικά που δεν αναγράφονται στην ετικέτα, όπως άλλες φαρμακευτικές ουσίες, βαρέα μέταλλα ή προσμίξεις, γεγονός που αυξάνει περαιτέρω τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών.
Τα πρώτα σημάδια πιθανής ηπατικής βλάβης περιλαμβάνουν κόπωση, ναυτία, απώλεια όρεξης, σκουρόχρωμα ούρα και ίκτερο, δηλαδή κιτρίνισμα του δέρματος και των ματιών. Οι ειδικοί συνιστούν σε όσους εμφανίσουν τέτοια συμπτώματα μετά την έναρξη ενός νέου συμπληρώματος να διακόψουν τη χρήση του και να επικοινωνήσουν άμεσα με γιατρό. Παράλληλα, τονίζουν ότι η λήψη συμπληρωμάτων πρέπει να γίνεται μόνο όταν υπάρχει πραγματική ανάγκη και κατά προτίμηση μετά από συμβουλή επαγγελματία υγείας, καθώς ακόμη και προϊόντα που κυκλοφορούν ελεύθερα στην αγορά δεν είναι απαλλαγμένα από κινδύνους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Μαύρη σοκολάτα ή πράσινο τσάι; Ποιο προσφέρει περισσότερα αντιοξειδωτικά και μεγαλύτερα οφέλη για την υγεία
- Βαμβακέλαιο: Το παρεξηγημένο φυτικό έλαιο που βρίσκεται σε χιλιάδες τρόφιμα και διχάζει τους ειδικούς
- Ποιο σχήμα ζυμαρικών επηρεάζει λιγότερο το σάκχαρο;
- Επιστρέφει το best seller σεμινάριο Food Safety Culture Advanced Training Course μετά το έντονο ενδιαφέρον των επαγγελματιών του κλάδου
- Ελλάδα: Θωρακίστε την επιχείρησή σας από κακόβουλες ενέργειες – Διαδικτυακό σεμινάριο Food Defence από TÜV NORD Hellas και cibum
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
