Πτώση στις πωλήσεις μπέικον με νιτρώδη, αυξάνεται η ζήτηση για προϊόντα χωρίς συντηρητικά
Η πτώση στις πωλήσεις μπέικον που περιέχει νιτρώδη άλατα, συμβαίνει παράλληλα με αύξηση της ζήτησης για προϊόντα χωρίς νιτρώδη, καθώς ενισχύονται οι ανησυχίες των καταναλωτών για πιθανούς κινδύνους στην υγεία από τα επεξεργασμένα κρέατα. Σύμφωνα με στοιχεία της Worldpanel by Numerator που δημοσιοποίησε η οργάνωση Coalition Against Nitrates, η αξία πωλήσεων μπέικον που περιέχει νιτρώδη μειώθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο από 257 εκατ. λίρες σε 238 εκατ. λίρες το τρίμηνο έως τον Ιανουάριο του 2025 σε σύγκριση με την ίδια περίοδο ένα χρόνο πριν, σημειώνοντας πτώση 7,3%. Την ίδια περίοδο οι πωλήσεις μπέικον χωρίς νιτρώδη αυξήθηκαν από 7,8 εκατ. λίρες σε 9,4 εκατ. λίρες, καταγράφοντας άνοδο 21,7%.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φονικό γάλα: 14 νεκροί από κατανάλωση γάλακτος μολυσμένου με αντιψυκτικό – Συνελήφθη ο προμηθευτής
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γνωστή σοκολάτα πίσω από χιλιάδες δηλητηριάσεις – Εθνική κρίση ασφάλειας τροφίμων
Τα νιτρώδη και τα νιτρικά χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες ως συντηρητικά σε επεξεργασμένα προϊόντα κρέατος για τη διατήρηση της φρεσκάδας, του χρώματος και της γεύσης, καθώς και για την αναστολή της ανάπτυξης βακτηρίων. Όμως το 2016 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατέταξε τα επεξεργασμένα κρέατα, στα οποία περιλαμβάνεται και το μπέικον με νιτρώδη, ως τρόφιμα που συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου. Η Υπηρεσία Προτύπων Τροφίμων του Ηνωμένου Βασιλείου έχει επισημάνει ότι τα νιτρώδη και τα νιτρικά μπορούν να σχηματίσουν ενώσεις που ονομάζονται νιτροζαμίνες, πολλές από τις οποίες είναι καρκινογόνες, σημειώνοντας ωστόσο ότι η σχέση με σοβαρά προβλήματα υγείας όπως ο καρκίνος στους ανθρώπους παραμένει ασαφής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ένα πικρό βρώσιμο άνθος κόβει την όρεξη και ενεργοποιεί τις ορμόνες του αδυνατίσματος
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ύποπτο «ελληνικό» ελαιόλαδο εντοπίστηκε στη Γερμανία μέσω διαδικτυακών πωλήσεων
Η Coalition Against Nitrates, στην οποία συμμετέχουν επιστήμονες, γιατροί, ειδικοί ασφάλειας τροφίμων και πολιτικοί, εκτιμά ότι η μείωση των πωλήσεων υποδηλώνει μετατόπιση στις καταναλωτικές επιλογές. Εκπρόσωπος της οργάνωσης ανέφερε ότι μέσα σε τρεις μήνες αφαιρέθηκαν από την αγορά πωλήσεις αξίας 18,7 εκατ. λιρών από προϊόντα μπέικον με νιτρώδη, αποδίδοντας την εξέλιξη στην αντίδραση των καταναλωτών απέναντι στα πρόσθετα τροφίμων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το βακτήριο που προκάλεσε τις περισσότερες τροφικές δηλητηριάσεις το 2025 στις ΗΠΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αγγούρια: Πώς θα φτιάξετε δική σας παραγωγή σε παρτέρι ή σε γλάστρα στο μπαλκόνι
Στο Ηνωμένο Βασίλειο μεγάλες αλυσίδες λιανικής όπως η Marks & Spencer και η Waitrose, καθώς και ο παραγωγός τροφίμων Finnebrogue, έχουν λανσάρει προϊόντα μπέικον χωρίς νιτρώδη. Στα ράφια των σούπερ μάρκετ αυξάνονται επίσης τα φυτικά υποκατάστατα μπέικον από εταιρείες όπως η La Vie και η This Isn’t Bacon, με τις προβλέψεις της αγοράς να δείχνουν σημαντική ανάπτυξη του συγκεκριμένου τομέα τα επόμενα χρόνια.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκινογόνες αφλατοξίνες σε σπόρους chia – Ανακαλούνται πέντε παρτίδες
Δημοσκόπηση της εταιρείας J.L. Partners για λογαριασμό της Coalition Against Nitrites έδειξε ότι το 69% των Ευρωπαίων υποστηρίζει την απαγόρευση των νιτρωδών σε προϊόντα όπως μπέικον, ζαμπόν και λουκάνικα. Το 2024 οι ευρωπαϊκές ρυθμιστικές αρχές αποφάσισαν την απαγόρευση ορισμένων αρωματικών καπνού που χρησιμοποιούνται σε προϊόντα κρέατος και τυριού, μετά από αξιολόγηση των αρχών ασφάλειας τροφίμων που συνέδεσε τις ουσίες αυτές με πιθανές γονοτοξικές επιπτώσεις.
Στην Ελλάδα, επιστημονική μελέτη του Τμήματος Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών και του ΕΦΕΤ, αξιολόγησε την πρόσληψη νιτρωδών και νιτρικών από επεξεργασμένα προϊόντα κρέατος στον πληθυσμό. Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Foods, βασίστηκε σε δεδομένα κατανάλωσης από 2.152 συμμετέχοντες της Ελληνικής Εθνικής Έρευνας Διατροφής και Υγείας. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η διάμεση έκθεση του πληθυσμού παραμένει εντός των ασφαλών επιπέδων, ωστόσο το 6,6% των καταναλωτών υπερέβη την Αποδεκτή Ημερήσια Πρόσληψη νιτρωδών που ορίζεται στα 0,07 mg ανά κιλό σωματικού βάρους ημερησίως. Από όσους υπερέβησαν το όριο, το 20,3% ήταν παιδιά ηλικίας έως 9 ετών.
Το χοιρινό επεξεργασμένο κρέας καταγράφηκε ως η βασική πηγή πρόσληψης νιτρωδών με ποσοστό 41,5%, ακολουθούμενο από προϊόντα γαλοπούλας με 32,7% και τα λουκάνικα με 23,8%. Τα προϊόντα αυτά καταναλώνονται κυρίως σε σύνθετα γεύματα όπως τοστ, σάντουιτς και πίτσα.
Η μελέτη επισημαίνει ότι ένα ποσοστό του πληθυσμού ενδέχεται να υπερβαίνει την αποδεκτή ημερήσια πρόσληψη μόνο από την κατανάλωση επεξεργασμένων κρεάτων, ενώ ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για τις μικρές ηλικίες. Παράλληλα προτείνεται η ανάπτυξη συστημάτων παρακολούθησης της περιεκτικότητας σε νιτρώδη και νιτρικά στα προϊόντα της ελληνικής αγοράς καθώς και δράσεις ενημέρωσης των καταναλωτών.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, νέοι κανονισμοί για μειωμένα μέγιστα επίπεδα νιτρωδών και νιτρικών ως πρόσθετα τροφίμων τέθηκαν σε ισχύ από τις 9 Οκτωβρίου 2025. Οι ουσίες νιτρώδες κάλιο, νιτρώδες νάτριο, νιτρικό νάτριο και νιτρικό κάλιο χρησιμοποιούνται για τη διατήρηση της μικροβιολογικής ασφάλειας τροφίμων όπως το κρέας, τα ψάρια και ορισμένα τυριά, ενώ οι νέοι κανόνες καθορίζουν χαμηλότερα όρια, τόσο για τα πρόσθετα όσο και για τα κατάλοιπα των ουσιών αυτών στα τρόφιμα. Οι επιχειρήσεις τροφίμων είχαν περίοδο προσαρμογής δύο ετών από τη δημοσίευση του σχετικού κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι μειώσεις στα επίπεδα νιτρικών δεν εφαρμόστηκαν σε ορισμένα παραδοσιακά αλλαντικά, για τα οποία προβλέπονται ειδικά όρια.
