Η νέα απόφαση διαχωρίζει την «ευπαθή ομάδα» των Κτηνιάτρων από τους «απρόσβλητους Χημικούς, Γεωπόνους και Βιολόγους στα εργαστήρια και τα κλιμάκια ελέγχων του ΕΦΕΤ, υπονομεύοντας τη συλλογική προσπάθεια και την κοινή λογική
«Διαίρει και βασίλευε» ή αλλιώς η νέα ΚΥΑ για το επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας στο ΥΠΑΑΤ και τους εποπτευόμενους φορείς
Του Δρ. Φραγκίσκου Γαΐτη* Βιολόγου-Μικροβιολόγου τροφίμων
Η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση για το επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΦΕΚ Β’ 3490/17.06.2026) (δείτε παρακάτω το ΦΕΚ) θα μπορούσε να αποτελεί μια ευκαιρία για δικαιοσύνη, εξορθολογισμό και αναγνώριση της πραγματικής επικινδυνότητας που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι. Αντί γι’ αυτό, καταλήγει να είναι ένα μνημείο άνισης μεταχείρισης και διοικητικής προχειρότητας, που δημιουργεί υπαλλήλους δύο ταχυτήτων χωρίς καμία λογική βάση.
Το χειρότερο είναι ότι σε μια εποχή που πλέον έχει εμπεδωθεί η έννοια της Ενιαίας Υγείας (One Health) και η διεπιστημονική προσέγγιση της υγείας ανθρώπων, ζώων και περιβάλλοντος, έρχεται αυτή η απόφαση προκειμένου να αποδώσει ένα οριζόντιο επίδομα τίτλου σπουδών(και κάτι ψιλά…) ακυρώνοντας όλες τις προσπάθειες σύμπραξης! Δεν θέλω να παρεξηγηθώ και προφανώς δεν στρέφομαι εναντίον συναδέλφων οποιασδήποτε ειδικότητας. Το συνδικαλιστικό όργανο των κτηνίατρων ορθώς διεκδίκησε και πέτυχε μια παροχή. Το πρόβλημα δεν είναι οι κτηνίατροι. Το πρόβλημα είναι ένα κράτος που αντί να διορθώνει αδικίες, τις πολλαπλασιάζει.
Συγκεκριμένα:
Α. Η κορυφαία κατηγορία επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας των 150€: μόνο κτηνίατροι και προσωπικό καθαριότητας
Σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 1 της ΚΥΑ, στην κατηγορία Α’ (150€) εντάσσονται αποκλειστικά:
- Προσωπικό του κλάδου ΠΕ Γεωτεχνικών με ειδικότητα ΠΕ Κτηνιάτρων
- ΥΕ Προσωπικό Καθαριότητας Εσωτερικών Χώρων
Αυτό σημαίνει ότι όλες οι υπόλοιπες ειδικότητες, ακόμη και όσες εργάζονται σε εργαστήρια, σε επιτόπιους ελέγχους, σε πεδία υψηλού κινδύνου, αποκλείονται από την υψηλότερη κατηγορία, ανεξαρτήτως πραγματικών συνθηκών.
Β. Δεν συμμετέχουν όλοι οι κτηνίατροι σε ελέγχους – αλλά όλοι παίρνουν 150€.
Η ΚΥΑ δεν κάνει διάκριση μεταξύ:
- κτηνιάτρων που βγαίνουν σε ελέγχους ή εργάζονται σε εργαστήρια
- κτηνιάτρων που εργάζονται αποκλειστικά σε γραφείο.
Έτσι, ένας κτηνίατρος που δεν εκτίθεται σε κανέναν κίνδυνο λαμβάνει 150€, όσο και ο συνάδελφος του που είναι εκτεθειμένος στους πραγματικούς κινδύνους του εργαστηρίου ή των επιτόπιων ελέγχων.
Γ. Εξαίρεση των προϊσταμένων – εκτός αν είναι κτηνίατροι
Το άρθρο 4 παρ. 3 αναφέρει: «Το επίδομα δεν καταβάλλεται στο προσωπικό που ασκεί καθήκοντα προϊσταμένου οργανικής μονάδας… Εξαίρεση αποτελεί το προσωπικό… ΠΕ Κτηνιάτρων…». Δηλαδή προϊστάμενος οργανικής μονάδας με ειδικότητα ΠΕ Κτηνιάτρων λαμβάνει επίδομα 150€, ενώ προϊστάμενος οργανικής μονάδας οποιασδήποτε άλλης ειδικότητας δεν λαμβάνει κανένα επίδομα. Μάλλον οι συντάξαντες την ΚΥΑ γνωρίζουν κάτι περισσότερο για την «ευθραυστότητα» της υγείας των Κτηνιάτρων (συγγνώμη προκαταβολικά για την ειρωνεία αλλά μόνο με ειρωνεία και χιούμορ αντιμετωπίζεται).
Δ. Κλιμάκια ελέγχων του ΕΦΕΤ: δύο υπάλληλοι – δύο μισθολογικές ταχύτητες
Επειδή δεν θέλω να μπαίνω σε χωράφια άλλων φορέων θα αναφερθώ σε αυτά που γνωρίζω καλύτερα. Στον ΕΦΕΤ, τα κλιμάκια ελέγχων αποτελούνται πάντα από δύο υπαλλήλους οι οποίοι μπορεί να είναι ίδιων ή και διαφορετικών ειδικοτήτων.
Με τη νέα ΚΥΑ:
- ο κτηνίατρος θα λαμβάνει 150€,
- υπάλληλος άλλης ειδικότητας (χημικός, χημικός μηχανικός, γεωπόνος, τεχνολόγος τροφίμων, επόπτης δημόσιας υγείας, βιολόγος κ.λπ.) θα λαμβάνει 0€.
Και όμως, εκτελούν το ίδιο έργο, στον ίδιο χώρο, με την ίδια έκθεση σε κινδύνους.
Ε. Εργαστήρια του ΕΦΕΤ: εξαιρέσεις χωρίς λογική
Οι εργαζόμενοι αναλυτές των εργαστηρίων του ΕΦΕΤ μέχρι σήμερα λαμβάνουν επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας δυνάμει της υπό στοιχεία οικ.2/16519/0022/24.2.2012 (Β’ 465) ΚΥΑ. Η καινούργια ΚΥΑ εντάσσει στη Β’ κατηγορία (των 70€ όχι των 150€) μόνο:
- ΠΕ Βιολόγους
- ΠΕ Χημικούς
- ΤΕ Τεχνολόγους Τροφίμων
- ΔΕ Βοηθούς Χημικών Εργαστηρίων
και εξαιρεί (από λάθος;;) υπηρετούντες αυτή τη στιγμή:
- ΠΕ Χημικούς Μηχανικούς
- ΠΕ Γεωπόνους
Το περίεργο είναι ότι οι ίδιες ειδικότητες περιλαμβάνονται σε εργαστήρια άλλων υπηρεσιών του ΥΠΑΑΤ (π.χ. Περιφερειακά Κέντρα Φυτοπροστασίας).
Συμπέρασμα: σε αναλυτικά εργαστήρια με επικίνδυνα χημικά αντιδραστήρια (πτητικά και μη), παθογόνους μικροοργανισμούς κλπ. ο χημικός μηχανικός και ο γεωπόνος παίρνει ή δεν παίρνει επίδομα ανθυγιεινής εργασίας ανάλογα με τον φορέα που υπηρετεί!!!
ΣΤ. Η λογική του «διαίρει και βασίλευε»
Η ΚΥΑ δεν είναι απλώς άδικη. Είναι επικίνδυνη για τη συνοχή των υπηρεσιών καθώς αντί να ενισχύει τη συνεργασία, δημιουργεί:
- υπαλλήλους δύο ταχυτήτων,
- συντεχνιακές αντιπαλότητες,
- αίσθημα αδικίας,
- υπονόμευση της συλλογικής διεκδίκησης.
Αν, επιθυμείς να δώσεις ένα επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας, αυτό πρέπει να βασίζεται:
- στον χώρο εργασίας,
- στο πραγματικό αντικείμενο,
- στην έκθεση σε κινδύνους,
- στην επιστημονική τεκμηρίωση, και όχι στον τίτλο σπουδών.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποτυγχάνει παταγωδώς σε όλα αυτά. Και όσο το κράτος επιμένει να νομοθετεί με λογική «διαίρει και βασίλευε», τόσο θα διχάζει τους εργαζόμενους, θα υπονομεύει την αξιοκρατία και θα ενισχύει την καχυποψία απέναντι σε κάθε μεταρρύθμιση. Θα ήθελα να πιστεύω ότι ο Υπουργός Αγροτικός Ανάπτυξης και Τροφίμων κος Μαργαρίτης Σχοινάς, ως ένας πολύ έμπειρος τεχνοκράτης και πολιτικός, θα παρέμβει διορθωτικά προκειμένου να αποκαταστήσει την ορθότητα.
* Ο Δρ. Φραγκίσκος Γαΐτης στον ΕΦΕΤ έχει διατελέσει: Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής, Προϊστάμενος του Τμήματος Εργαστηρίων Δοκιμών και Ερευνών Τροφίμων Αθήνας του ΕΦΕΤ καθώς και Τεχνικός Υπεύθυνος του Μικροβιολογικού Εργαστηρίου Αθήνας. Επιπλέον έχει διατελέσει Πρόεδρος του Συλλόγου Μονίμων Υπαλλήλων του ΕΦΕΤ (2015-2019) και εκλεγμένο μέλος του Υπηρεσιακού Συμβουλίου του ΕΦΕΤ (2015-202
