Ο ροταϊός εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική αιτία σοβαρής γαστρεντερίτιδας στα παιδιά κάτω των 5 ετών, ιδιαίτερα σε χώρες όπου η πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και στην αντιμετώπιση της αφυδάτωσης είναι περιορισμένη. Νέα πολυεθνική ανάλυση δίνει πλέον ένα ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο για την προστασία που προσφέρει ο εμβολιασμός, καθώς παιδιά που είχαν λάβει τουλάχιστον μία δόση εμβολίου κατά του ροταϊού είχαν 75,8% χαμηλότερη πιθανότητα να πεθάνουν από γαστρεντερίτιδα που είχε επιβεβαιωθεί ως λοίμωξη από ροταϊό. Η ανάλυση βασίστηκε σε δεδομένα από 27.252 παιδιά ηλικίας κάτω των 5 ετών σε 22 χώρες, τα οποία είχαν αναζητήσει ιατρική φροντίδα για οξεία γαστρεντερίτιδα σε νοσοκομεία ή τμήματα επειγόντων περιστατικών. Τα δεδομένα κάλυπταν την περίοδο από τον Ιούλιο του 2007 έως τον Αύγουστο του 2023 και προέρχονταν από το διεθνές πρόγραμμα MNSSTER-V, το οποίο συγκεντρώνει στοιχεία από μελέτες αποτελεσματικότητας των εμβολίων κατά του ροταϊού.
Από τα παιδιά που συμπεριλήφθηκαν στην ανάλυση, 183 πέθαναν από οξεία γαστρεντερίτιδα ανεξαρτήτως αιτίας, ενώ σε 25 περιπτώσεις ο θάνατος συνδεόταν εργαστηριακά με ροταϊό. Όταν οι ερευνητές επικεντρώθηκαν ειδικά στους θανάτους από γαστρεντερίτιδα που είχε επιβεβαιωθεί ως ροταϊός, η εκτιμώμενη αποτελεσματικότητα του εμβολίου έφτασε το 75,8%, με διάστημα εμπιστοσύνης από 28,4% έως 91,8%. Η εικόνα ήταν διαφορετική όταν εξετάστηκαν όλοι οι θάνατοι από οξεία γαστρεντερίτιδα, ανεξάρτητα από το παθογόνο που τους προκάλεσε. Εκεί η εκτιμώμενη αποτελεσματικότητα ήταν 20,8%, με το στατιστικό διάστημα αβεβαιότητας να περιλαμβάνει και το μηδέν. Η διαφορά είναι αναμενόμενη, καθώς το εμβόλιο προστατεύει από τον ροταϊό και όχι από άλλες λοιμώξεις που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή διάρροια και θάνατο. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο ροταϊός ευθύνεται για περίπου το 25% των θανάτων από διάρροια σε παιδιά κάτω των 5 ετών παγκοσμίως. Παρά την ευρεία πλέον χρήση του εμβολίου, περισσότερες από 140 χώρες έχουν εντάξει τον εμβολιασμό στα εθνικά προγράμματα, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά κενά στην κάλυψη. Η αποτελεσματικότητα του εμβολίου έχει επίσης βρεθεί χαμηλότερη σε ορισμένες χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου όμως το φορτίο της νόσου και ο κίνδυνος θανάτου είναι μεγαλύτερα.
Η νέα μελέτη είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα επειδή μέχρι σήμερα ήταν δύσκολο να υπολογιστεί άμεσα η αποτελεσματικότητα του εμβολίου έναντι του ίδιου του θανάτου. Οι θάνατοι από ροταϊό είναι σχετικά σπάνιοι μέσα στις μεμονωμένες μελέτες, με αποτέλεσμα οι ερευνητές να χρειάζονται δεδομένα από πολλές χώρες για να αποκτήσουν επαρκές δείγμα. Παράλληλα, το εύρημα χρειάζεται προσεκτική ερμηνεία. Οι 25 θάνατοι από ροταϊό αποτελούν σχετικά μικρό αριθμό για έναν υπολογισμό αποτελεσματικότητας, γεγονός που εξηγεί και το αρκετά μεγάλο διάστημα εμπιστοσύνης. Πρόκειται επίσης για ανάλυση παρατηρησιακών δεδομένων και όχι για νέα τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή. Τα παιδιά είχαν αναζητήσει ιατρική φροντίδα, επομένως τα αποτελέσματα αφορούν κυρίως σοβαρά περιστατικά που έφτασαν σε νοσοκομείο ή τμήμα επειγόντων.
Παρά τους περιορισμούς, οι ερευνητές καταλήγουν ότι τα εμβόλια κατά του ροταϊού είναι αποτελεσματικά στην πρόληψη των θανάτων από γαστρεντερίτιδα που προκαλείται από τον συγκεκριμένο ιό και ότι η βελτίωση της εμβολιαστικής κάλυψης μπορεί να συμβάλει περαιτέρω στη μείωση της παιδικής θνησιμότητας από τη νόσο. Προηγούμενες εκτιμήσεις είχαν υπολογίσει ότι τα εμβόλια κατά του ροταϊού απέτρεψαν περίπου 139.000 θανάτους παιδιών κάτω των 5 ετών παγκοσμίως από το 2006 έως το 2019.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Μεγάλη φωτιά στο οινοποιείο Achaia Clauss στην Πάτρα, καταστράφηκε ολοσχερώς το πέτρινο κτίριο
- Φάρμακα αδυνατίσματος GLP-1: 310 φορές αυξήθηκε η χρήση τους σε παιδιά ηλικίας 8 έως 11 ετών
- 4 σημάδια που μπορεί να δείχνουν ότι η πίεση είναι υψηλή
- Τι έτρωγαν οι Αμερικανοί στο πρώτο πικνικ της ιστορίας το 1882
- Ποια είναι η καλύτερη πηγή πρωτεΐνης – Η τροφή που ξεχώρισε ανάμεσα σε 20 επιλογές
- Ένα θαλάσσιο ζώο φαίνεται να «γυρίζει πίσω» τον χρόνο στον εγκέφαλο
