Η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών αποτελεί σταθερό μέρος των διατροφικών συστάσεων, όμως μια νέα μελέτη εξετάζει και μια διαφορετική πιθανή επίδραση της αύξησης της κατανάλωσής τους. Άνθρωποι που πρόσθεσαν καθημερινά ένα ποτήρι 100% χυμό φρούτων ή ένα σμούθι στη διατροφή τους παρουσίασαν χαμηλότερες βαθμολογίες σε δείκτες κατάθλιψης μετά από τέσσερις εβδομάδες, σε σύγκριση με όσους δεν έκαναν αντίστοιχη αλλαγή.
Η τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Νιούκαστλ στη Βρετανία και περιέλαβε 42 ενήλικες που στην αρχή της έρευνας κατανάλωναν δύο ή λιγότερες μερίδες φρούτων και λαχανικών την ημέρα. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες των 14 ατόμων. Η πρώτη συνέχισε τη συνηθισμένη διατροφή της, ενώ οι άλλες δύο έλαβαν υποστήριξη ώστε να αυξήσουν την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών σε πέντε μερίδες ημερησίως. Η τρίτη ομάδα είχε επιπλέον την οδηγία να καταναλώνει καθημερινά ένα ποτήρι χυμό φρούτων ή ένα σμούθι.
Η διαφορά που καταγράφηκε στη διάθεση
Μετά τις τέσσερις εβδομάδες, και οι δύο ομάδες που ενθαρρύνθηκαν να αυξήσουν τα φρούτα και τα λαχανικά τους είχαν βελτιώσει σημαντικά τη διατροφή τους. Οι διατροφικές καταγραφές έδειξαν επίσης ότι η ημερήσια πρόσληψη φυτικών ινών αυξήθηκε κατά περίπου 8 έως 10 γραμμάρια στις ομάδες παρέμβασης.
Η ομάδα που κατανάλωνε επιπλέον χυμό ή σμούθι παρουσίασε όμως μια επιπλέον διαφορά. Οι βαθμολογίες της σε ερωτηματολόγιο αξιολόγησης συμπτωμάτων κατάθλιψης ήταν κατά 2,52 μονάδες χαμηλότερες σε μια κλίμακα 27 μονάδων σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Η μέση προσαρμοσμένη βαθμολογία ήταν 2,93 στην ομάδα του χυμού έναντι 5,45 στην ομάδα ελέγχου. Οι ερευνητές χαρακτήρισαν τη διαφορά μέτρια, αλλά στατιστικά σημαντική. Η αξιολόγηση δεν περιορίστηκε στην κατάθλιψη. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν επικυρωμένα ερωτηματολόγια για συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης, ενώ παράλληλα παρακολούθησαν δείκτες μεταβολικής υγείας. Δεν εντοπίστηκαν δυσμενείς μεταβολικές αλλαγές μετά τις τέσσερις εβδομάδες στην ομάδα που κατανάλωνε χυμό ή σμούθι, παρά την ανησυχία που συχνά προκαλεί η περιεκτικότητα των χυμών σε φυσικά σάκχαρα.
Δεν σημαίνει ότι ο χυμός θεραπεύει την κατάθλιψη
Το εύρημα έχει ενδιαφέρον, αλλά χρειάζεται να ερμηνευτεί με προσοχή. Η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι ο χυμός μειώνει την κατάθλιψη ούτε ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως θεραπεία για την κατάθλιψη. Το δείγμα ήταν πολύ μικρό, μόλις 42 άτομα, και η παρέμβαση διήρκεσε μόνο τέσσερις εβδομάδες. Επιπλέον, οι συμμετέχοντες δεν έπιναν απλώς χυμό χωρίς άλλη αλλαγή στη διατροφή τους. Παράλληλα με την καθημερινή κατανάλωση χυμού ή σμούθι, αύξησαν συνολικά την πρόσληψη φρούτων και λαχανικών. Αυτό κάνει ιδιαίτερα δύσκολο να αποδοθεί η διαφορά αποκλειστικά στον χυμό. Είναι πιθανό η συνολική βελτίωση της διατροφής, η αύξηση των φυτικών ινών ή άλλες αλλαγές που προέκυψαν κατά τη διάρκεια της παρέμβασης να συνέβαλαν στο αποτέλεσμα. Οι ερευνητές αναφέρουν επίσης ότι προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει την κατανάλωση χυμών εσπεριδοειδών με αλλαγές στην εγκεφαλική αιματική ροή και στη γνωστική λειτουργία, γεγονός που αποτελεί έναν από τους λόγους για τους οποίους θεωρούν ότι το συγκεκριμένο εύρημα αξίζει περαιτέρω διερεύνηση.
Η μελέτη έχει επίσης μια πρακτική διάσταση. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η τιμή των φρέσκων προϊόντων μπορεί να αποτελεί εμπόδιο για την αύξηση της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένου κόστους ζωής. Ένα μικρό ποτήρι 100% χυμού ή ένα σμούθι θα μπορούσε επομένως να αποτελέσει έναν εύκολο τρόπο για ανθρώπους που δυσκολεύονται να αυξήσουν την πρόσληψη φρούτων. Ωστόσο, το αποτέλεσμα δεν αλλάζει τη σημασία των ολόκληρων φρούτων. Τα φρέσκα φρούτα προσφέρουν φυτικές ίνες και απαιτούν περισσότερη μάσηση, ενώ ένας χυμός μπορεί να καταναλωθεί πολύ γρήγορα και να προσφέρει σημαντική ποσότητα φυσικών σακχάρων χωρίς την ίδια ποσότητα φυτικών ινών. Το ενδιαφέρον της μελέτης βρίσκεται κυρίως στο ότι μια μικρή, πρακτική αλλαγή στη διατροφή συνοδεύτηκε από μια μετρήσιμη αλλαγή στους δείκτες διάθεσης, όχι στο ότι ο χυμός αποτελεί από μόνος του «αντικαταθλιπτικό» τρόφιμο.
Πηγή μελέτης: Including fruit juice and smoothies within 5-a-day fruit and vegetable intake recommendations: a randomised controlled trial investigating impact on levels of intake, mood and markers of health
British Journal of Nutrition, 2026, DOI: 10.1017/S0007114526107569
