Νέα μελέτη καταγράφει τα κενά γνώσης και τις λανθασμένες πρακτικές των καταναλωτών γύρω από το σπανάκι, ένα προϊόν που συνεχίζει να συνδέεται με επιδημίες E.coli, Salmonella και Listeria, παρά τη φήμη του ως μία από τις πιο υγιεινές επιλογές στη διατροφή
Το σπανάκι παραμένει ένα από τα πιο διαδεδομένα και θρεπτικά λαχανικά της καθημερινής διατροφής, χάρη στην υψηλή περιεκτικότητά του σε βιταμίνες, μέταλλα, φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά, ενώ θεωρείται και καλλιέργεια με σχετικά χαμηλή περιβαλλοντική επιβάρυνση. Την ίδια στιγμή όμως συγκαταλέγεται και στα πιο ευάλωτα φρέσκα προϊόντα σε τροφιμογενείς λοιμώξεις, κυρίως επειδή καταναλώνεται συχνά ωμό και έχει συνδεθεί επανειλημμένα με περιστατικά E.coli, Salmonella και Listeria. Νέα μελέτη του Purdue University, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Food Science, δείχνει ότι οι καταναλωτές ζητούν αυστηρότερους ελέγχους για την ασφάλεια του σπανακιού, αλλά συχνά αγνοούν βασικούς κανόνες σωστής διαχείρισης και κατανάλωσής του.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση ρυζιού από κορυφαίο σούπερ μάρκετ λόγω καρκινογόνου καδμίου – Οι κίνδυνοι για καταναλωτές και βιομηχανία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πρωτοφανές ξέσπασμα καμπυλοβακτηρίωσης σε αγώνα ποδηλασίας που ΔΕΝ συνδέεται με τρόφιμα – Αρρώστησε και ο νικητής
Η έρευνα βασίστηκε σε απαντήσεις 916 καταναλωτών και επικεντρώθηκε στις αντιλήψεις γύρω από την ασφάλεια προϊόντων όπως το σπανάκι, το kale και οι πιπεριές. Οι ερευνητές επέλεξαν το σπανάκι επειδή έχει συνδεθεί επανειλημμένα με περιστατικά E.coli, Salmonella και ανακλήσεις προϊόντων τα τελευταία χρόνια. Η μελέτη αναφέρεται και στην επιδημία λιστέριας του 2016 στις ΗΠΑ που συνδέθηκε με συσκευασμένες σαλάτες της Dole, ως χαρακτηριστικό παράδειγμα μεγάλου περιστατικού ασφάλειας τροφίμων που αφορούσε φυλλώδη λαχανικά όπως το σπανάκι. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτουν οι ερευνητές, η επιδημία συνδέθηκε με μονάδα επεξεργασίας της εταιρείας στο Οχάιο και οδήγησε σε κρούσματα λιστέριας, το πιο θανατηφόρο από τα τρογιμογενή βακτήρια, σε πολλές πολιτείες των ΗΠΑ, αναδεικνύοντας τον κίνδυνο μικροβιακής επιμόλυνσης ακόμη και σε μεγάλες και οργανωμένες αλυσίδες παραγωγής έτοιμων σαλατών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καταγγελία καταναλωτή για γιαούρτι προκάλεσε ντόμινο ανακλήσεων και κινητοποίηση του ευρωπαϊκού RASFF
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι καταναλωτές θεωρούν δεδομένο πως το σπανάκι που αγοράζουν είναι ασφαλές. Το 85% δήλωσε ότι η ασφάλεια τροφίμων αποτελεί βασική προϋπόθεση ποιότητας. Την ίδια στιγμή όμως, οι περισσότεροι συνεχίζουν να δίνουν προτεραιότητα στη φρεσκάδα, την εμφάνιση και την τοπική προέλευση του προϊόντος. Το μεγαλύτερο πρόβλημα που καταγράφει η μελέτη αφορά τις πρακτικές κατανάλωσης. Περισσότεροι από τους μισούς συμμετέχοντες, συγκεκριμένα το 52%, δήλωσαν ότι καταναλώνουν το σπανάκι ωμό. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η απουσία θερμικής επεξεργασίας αυξάνει τον κίνδυνο έκθεσης σε παθογόνους μικροοργανισμούς, ειδικά όταν πρόκειται για φυλλώδη λαχανικά που έχουν ήδη συσχετιστεί με δεκάδες επιδημίες τροφικών δηλητηριάσεων. Σύμφωνα με τη μελέτη, μόνο στις ΗΠΑ καταγράφηκαν 83 εξάρσεις την περίοδο 2010-2017. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι το σπανάκι συγκαταλέγεται στα προϊόντα που εμφανίζουν συχνά υψηλό μικροβιακό φορτίο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το λάδι που καταστρέφει τα αντικολλητικά τηγάνια
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση ωμών και ψημένων ξηρών καρπών λόγω καρκινογόνων αφλατοξινών – Είναι ιδιωτικής ετικέτας μεγάλου σούπερ μάρκετ
Η έρευνα καταγράφει και σημαντικά κενά γνώσης. Σχεδόν οι μισοί συμμετέχοντες θεωρούσαν ότι ένα χτυπημένο ή αλλοιωμένο φύλλο σπανακιού παραμένει ασφαλές αν πλυθεί καλά. Οι επιστήμονες εξηγούν ότι οι φθορές στην επιφάνεια του φυτού διευκολύνουν τη διείσδυση βακτηρίων στο εσωτερικό του προϊόντος, κάτι που δεν εξαλείφεται απαραίτητα με το πλύσιμο. Αντίστοιχα, το 43% των καταναλωτών απάντησε λανθασμένα ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ακατέργαστη κοπριά λίγο πριν από τη συγκομιδή φυλλωδών λαχανικών όπως το σπανάκι. Η μελέτη αναφέρει ότι η πρακτική αυτή μπορεί να μεταφέρει επικίνδυνα παθογόνα όπως E.coli, Salmonella, Campylobacter και Listeria στις καλλιέργειες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ζυμαρικά Lidl: Ιστορική ήττα της αλυσίδας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για παραπλανητική παρουσίαση προϊόντων
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Πρόστιμο σε δημοφιλή αλυσίδα αρτοποιείων για τα βαριά κουτιά που «κλέβουν» στο ζύγι
Πέρα από το μικροβιακό φορτίο, η ασφάλεια του σπανακιού επηρεάζεται από τη συσσώρευση χημικών ενώσεων και βαρέων μετάλλων. Η υψηλή περιεκτικότητα σεοξαλικό οξύ μπορεί να περιορίσει τη βιοδιαθεσιμότητα μετάλλων ή να επιβαρύνει άτομα με προδιάθεση για νεφρολιθίαση, ενώ η ικανότητα του φυτού να απορροφά νιτρικά από το έδαφος –με χαρακτηριστικές περιπτώσεις υπερβάσεων των ορίων ασφαλείας σε παρτίδες που διακινήθηκαν στην Ευρώπη– και βαρέα μέταλλα όπως το κάδμιο, καθιστά τον έλεγχο της παραγωγικής διαδικασίας κρίσιμο. Η έρευνα δείχνει ότι η σωστή διαχείριση, όπως η αποφυγή κατανάλωσης αλλοιωμένων φύλλων, το σχολαστικό πλύσιμο και η θερμική επεξεργασία, είναι αναγκαία μέτρα για τη μείωση της έκθεσης σε αυτούς τους αόρατους χημικούς κινδύνους. Οι ερευνητές καταλήγουν ότι υπάρχει σημαντική απόσταση ανάμεσα στις προσδοκίες των καταναλωτών και στις πρακτικές που ακολουθούν οι ίδιοι στην καθημερινότητα. Παρά την αυξημένη ανησυχία για την ασφάλεια του σπανακιού, μεγάλο μέρος του κοινού συνεχίζει να υποτιμά βασικούς κινδύνους που σχετίζονται με τη μεταφορά, την αποθήκευση και την κατανάλωσή του.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυγά: Νέα έρευνα διάρκειας 15 ετών σε 40.000 άτομα εντόπισε μία άγνωστη μέχρι σήμερα επίδραση στην υγεία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκίνος από ταλκ: Μάρτυρας στη δίκη της Johnson & Johnson αποκάλυψε αλλαγή στα αποτελέσματα των ελέγχων για να «κρυφτεί» ο αμίαντος
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | «Υγιεινές» μπάρες: Ομαδική αγωγή καταναλωτών εναντίον κολοσσού για παραπλανητικούς ισχυρισμούς υγείας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι γίνεται με την Flying tiger; Νέα ανάκληση προϊόντων μετά τα τοξικά ποτήρια και τα επικίνδυνα παιχνίδια
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται 2.650 συσκευασίες μελιού που μολύνθηκαν με ρινίσματα ανοξείδωτου χάλυβα και πλαστικά θραύσματα
