Τοξικά αλκαλοειδή εντοπίστηκαν σε αλεύρι – Δύο παρτίδες αποσύρονται από την αγορά
Σε ορισμένα καθημερινά τρόφιμα μπορεί να ανιχνευτούν επικίνδυνες ουσίες, είτε λόγω φυσικής παρουσίας φυτικών τοξινών είτε εξαιτίας επιμολύνσεων στη διαδικασία παραγωγής και διακίνησης. Οι ουσίες αυτές, ακόμη και σε μικρές ποσότητες, ενδέχεται να επηρεάσουν την υγεία του καταναλωτή, προκαλώντας από ήπια συμπτώματα μέχρι σοβαρές δηλητηριάσεις. Για τον λόγο αυτόν, οι έλεγχοι ασφάλειας τροφίμων και οι έγκαιρες ανακλήσεις προϊόντων αποτελούν κρίσιμα εργαλεία προστασίας της δημόσιας υγείας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ευρωπαϊκή ειδοποίηση για σοβαρό κίνδυνο από σοκολατένιο σνακ – Επεκτάθηκε η ανάκληση σε όλες τις σειρές και ημερομηνίες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται 9.000 συσκευασίες πασίγνωστου φαρμάκου λόγω πιθανής μόλυνσης ή χημικών αλλαγών που επηρεάζουν την ασφάλεια του
Ένας τέτοιος έλεγχος ήταν η αιτία να αποσυρθούν και δύο παρτίδες βιολογικού αλευριού της μάρκας Sans Détour από την αγορά σε όλη τη Γαλλία, καθώς καταγράφηκε υπέρβαση των επιτρεπτών ορίων σε αλκαλοειδή τροπανίου. Τα αλκαλοειδή του τροπάνιου είναι φυσικά φυτικά συστατικά που βρίσκονται σε μια μεγάλη ποικιλία φυτών. Περισσότερα από 200 διαφορετικά αλκαλοειδή τροπανίου είναι γνωστά όπως η ατροπίνη και η σκοπολαμίνη. Τα φυτά παράγουν αλκαλοειδή τροπανίου για να προστατευθούν από τα αρπακτικά (π.χ. έντομα).
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φθαλικές ενώσεις σε καλλυντικά και συσκευασίες τροφίμων αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού – Μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 107 τροφικές δηλητηριάσεις και 24 παιδιά σε αιμοκάθαρση από μολυσμένο τρόφιμο – Σαφάρι των Αρχών να βρουν την αιτία
Επειδή τα αλκαλοειδή είναι άκρως τοξικά για τον άνθρωπο, όταν ανιχνεύονται σε τρόφιμα ακολουθεί πάντα ανάκληση των προϊόντων και ενημέρωση των καταναλωτών. Υπενθυμίζεται πως το καλοκαίρι του 2022 οι αρχές σε Βέλγιο, Γαλλία και Λουξεμβούργο προχώρησαν σε πολλές ανακλήσεις τροφίμων (κυρίως σνακ) λόγω αλκαλοειδών τροπανίου, τον Σεπτέμβριο του 2023 στην Πορτογαλία, σημειώθηκαν 209 τροφικές δηλητηριάσεις από ψωμί καλαμποκάλευρου λόγω τροπανικών αλκαλοειδών, με τα συμπτώματα να εμφανίζονται αμέσως μετά την κατανάλωση έως και δύο ώρες αργότερα, στη Σλοβενία το 2003 αρρώστησαν 73 άνθρωποι από μολυσμένα προϊόντα φαγόπυρου, ενώ στην Αυστρία το 2006, επτά άτομα εμφάνισαν συμπτώματα δηλητηρίασης αφού κατανάλωσαν ένα πιάτο με κεχρί που ήταν μολυσμένο. Επίσης τον περασμένο Μάρτιο 22 χώρες –μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα– ενημερώθηκαν μέσω της Ευρωπαϊκής πύλης έγκαιρης ειδοποίησης RASFF για επικίνδυνο αλεύρι που παράγεται στην Γερμανία και περιείχε υψηλή ποσότητα σε αλκαλοειδή τροπανίου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ο σοβαρός λόγος για τον οποίο μπορούμε να τρώμε 2 συγκεκριμένες τροφές μόνο ΜΙΑ φορά την εβδομάδα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Υγρό σαπούνι ή σαπούνι μπάρα; Ποιο προστατεύει καλύτερα από ιούς και βακτήρια; Εργαστηριακή δοκιμή
Τα συμπτώματα και οι κίνδυνο
Τα συμπτώματα της δηλητηρίασης από τροπανικά αλκαλοειδή είναι συνήθως ξηροστομία, μειωμένη σιελόρροια, θολή όραση, πιθανή διαστολή της κόρης του ματιού, ζάλη, διανοητική σύγχυση, αποπροσανατολισμός, παραισθήσεις και μειωμένη μυϊκή δύναμη. Το ιδιαίτερο με αυτή την τοξική ουσία είναι πως τα συμπτώματα μπορούν να εμφανιστούν αμέσως μετά την κατανάλωση (5 έως 30 λεπτά).
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παγκόσμιοι κολοσσοί ζητούν την απόρριψη αγωγής γονέων για εγκεφαλικές βλάβες των παιδιών τους από μολυσμένες βρεφικές τροφές
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποια smartphones παρουσιάζουν τις περισσότερες βλάβες – Έρευνα σε 15.000 κινητά
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) δημοσίευσε μια κατευθυντήρια τιμή σχετικά με την υγεία: αυτή η οξεία δόση αναφοράς (ARfD) είναι η ποσότητα μιας ουσίας ανά κιλό σωματικού βάρους που μπορεί να προσληφθεί μέσω τροφής με ένα γεύμα ή εντός μιας ημέρας χωρίς κίνδυνο για τους καταναλωτές. Για την ατροπίνη και τη σκοπολαμίνη, αυτή η οξεία δόση αναφοράς είναι 0,016 μg ανά κιλό σωματικού βάρους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ζυμαρικά από τον… Πύργο της Βαβέλ – Αποσύρεται γνωστή μάρκα γιατί η συσκευασία «μιλάει» λάθος γλώσσα!
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έντεκα ασθενείς με καψίματα στο στόμα και τον λαιμό μετά από γεύμα σε γνωστό εστιατόριο
Για ένα άτομο που ζυγίζει 65 κιλά, αυτό υπολογίζεται σε συνολική ασφαλή πρόσληψη 1,04 μg ατροπίνης και σκοπολαμίνης. Για ένα παιδί προσχολικής ηλικίας που ζυγίζει 20 κιλά, υπολογίζεται μια συνολική ασφαλής πρόσληψη 0,32 μg ατροπίνης και σκοπολαμίνης.
Το 2018, η EFSA ετοίμασε μια λεπτομερή αξιολόγηση κινδύνου για τα αλκαλοειδή τροπανίου στα τρόφιμα. Οι υπολογισμοί του μοντέλου έδειξαν ότι σε ορισμένα σενάρια «χειρότερης περίπτωσης», θα μπορούσαν να συμβούν υπερβάσεις της οξείας δόσης αναφοράς (ARfD), ειδικά σε βρέφη, νήπια και παιδιά. Με βάση την αξιολόγηση της EFSA του 2018, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεωρεί ότι η παρουσία των αλκαλοειδών τροπανίου, ιδιαίτερα της ατροπίνης και της σκοπολαμίνης, αποτελεί ανησυχία για την υγεία. Ως εκ τούτου, ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/915 ορίζει ανώτατα επίπεδα για ορισμένα δημητριακά, προϊόντα που προέρχονται από αυτά και αφεψήματα από βότανα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς η υπερθέρμανση του πλανήτη «τρέφει» επικίνδυνα βακτήρια
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δεν βλέπετε όνειρα; Μάλλον καταναλώνετε πολλή καφεΐνη – Τι λέει η επιστήμη
Τα αλκαολοειδή τροπανίου μπορούν να βρεθούν σε:
- Δημητριακά και προϊόντα παραγόμενα από δημητριακά,
- Φαγόπυρο, σόργο, κεχρί, αραβόσιτος και αλεύρι από φαγόπυρο, σόργο, κεχρί και αραβόσιτο,
- Τρόφιμα με βάση τα δημητριακά για βρέφη και παιδιά μικρής ηλικίας — Δημητριακά προγεύματος,
- Προϊόντα αλευροποιίας,
- Σπόροι για ανθρώπινη κατανάλωση,
- Προϊόντα χωρίς γλουτένη,
- Συμπληρώματα διατροφής, τσάι και αφεψήματα από βότανα,
- Λαχανικά, όσπρια και ελαιούχοι σπόροι και παράγωγα προϊόντα.
Εάν εμφανιστούν συμπτώματα δηλητηρίασης μετά την κατανάλωση τροφών που μπορεί να έχουν μολυνθεί, όπως δημητριακά, κεχρί ή φαγόπυρο και τρόφιμα που παρασκευάζονται από αυτά, ζητήστε ιατρική βοήθεια.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έτσι ξαναζεσταίνουν οι σεφ τον πουρέ πατάτας ώστε να μη χάσει την υφή του
Ποια προϊόντα αφορά η νέα ανάκληση
Farine de Millet Bio 500 g (Bio Αλεύρι Κεχριού)
- GTIN: 3760346021592
- Παρτίδες:
- Lot 243100005 – Ανάλωση έως 31/03/2026
- Lot 243520003 – Ανάλωση έως 30/04/2026
- Διάθεση: από 12/11/2024 έως 19/09/2025
Farine de Mille Bio 500 g (Bio Αλεύρι Κεχριού)
- GTIN: 3760346021592
- Παρτίδα:
- Lot 251390009 – Ανάλωση έως 30/09/2026
- Διάθεση: από 04/06/2025 έως 19/09/2025
Τα προϊόντα διακινήθηκαν σε όλη τη Γαλλία μέσω των δικτύων Marché Léopold και Vitafrais. Τα προϊόντα διακινήθηκαν σε όλη τη Γαλλία μέσω των δικτύων Marché Léopold και Vitafrais. Η διαδικασία θα διαρκέσει έως την Πέμπτη 20 Νοεμβρίου 2025.
*Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ασφάλειας τροφίμων και απευθύνεται στον κλάδο και στους επαγγελματίες τροφίμων, όπως και σε συνειδητοποιημένους καταναλωτές. Το παρόν άρθρο έχει σκοπό να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες στους επιστήμονες τροφίμων και επαγγελματίες που σχεδιάζουν τα συστήματα και μέτρα ασφάλειας τροφίμων των επιχειρήσεων τροφίμων. Τα συμβάντα ασφάλειας τροφίμων σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο αποτελούν πολύτιμα εισερχόμενα δεδομένα στην ανάλυση επικινδυνότητας της διαδικασίας διαχείρισης τροφίμων (HACCP) που υποχρεούται να συντάσσει και να διατηρεί βάση νόμου, κάθε επιχείρηση τροφίμων.