Μελέτη ελληνικών πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων αξιολόγησε την απόδοση, τη σύσταση των αιθέριων ελαίων και τη μικροβιολογική ασφάλεια του βασιλικού σε καλλιέργεια διετίας
Ο βασιλικός (Ocimum basilicum L.) αποτελεί ένα από τα πλέον οικονομικά σημαντικά αρωματικά φυτά, με ευρεία χρήση στη μεσογειακή κουζίνα και διεθνώς. Καταναλώνεται φρέσκος ή αποξηραμένος ως μαγειρικό βότανο, ενώ το αιθέριο έλαιό του αξιοποιείται στις βιομηχανίες τροφίμων, φαρμάκων και αρωμάτων. Το αιθέριο έλαιο βασιλικού παρουσιάζει αντιιικές, αντιβακτηριακές, αντιοξειδωτικές, αντιμυκητιακές και αντικαρκινικές ιδιότητες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τυρί cottage: Μία από τις 10 μεγαλύτερες γαλακτοβιομηχανίες παγκοσμίως ανακαλεί 6 κωδικούς λόγω “σημαντικού κινδύνου”
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Βρέθηκε ολόκληρο γάντι μέσα σε βούτυρο – Δεν εντοπίστηκε στους ελέγχους της εταιρείας αν και προεξείχε της συσκευασίας (φωτογραφία)
Κύρια συστατικά του είναι η λιναλοόλη, η ευκαλυπτόλη, η εστραγκόλη και η ευγενόλη, μαζί με άλλες ενώσεις σε μεταβαλλόμενες συγκεντρώσεις. Η επίδραση του λιπάσματος στη σύνθεση αυτών των βιοδραστικών ενώσεων είναι καθοριστική για τη διαμόρφωση της φαρμακευτικής αξίας και της εμπορικής ποιότητας του ελαίου. Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι η διαθεσιμότητα θρεπτικών στοιχείων μέσω του λιπάσματος, μπορεί να επηρεάσει τη βιοσύνθεση τερπενίων, μεταβάλλοντας είτε τη μεταβολική δραστηριότητα είτε τη λειτουργία των αδενικών τριχωμάτων, ενώ εφαρμογή χωνεμένου υπολείμματος έχει συσχετιστεί με αυξημένη παραγωγή βιοδραστικών ενώσεων σε άλλα φυτικά είδη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 3 νεκροί και δεκάδες νοσηλείες από προφιτερόλ και εκλέρ – Η εντυπωσιακή προσπάθεια των Αρχών να εντοπίσουν την πηγή της μόλυνσης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκινογόνο αρσενικό σε σκιά ματιών – Επείγουσα ανάκληση (φωτογραφία)
Νέα ελληνική επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Crops εξέτασε τη χρήση υπολείμματος αναερόβιας χώνευσης, γνωστού ως digestate, ως λιπάσματος στην καλλιέργεια βασιλικού και αξιολόγησε τόσο την απόδοση όσο και τη μικροβιολογική ασφάλεια του προϊόντος. Αξίζει να σημειωθεί ότι είναι η πρώτη μελέτη που διερευνά την επίδραση του χωνεμένου υπολείμματος στη σύνθεση αιθέριων ελαίων φυτών βασιλικού που καλλιεργούνται σε στερεό υπόστρωμα ανάπτυξης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρακεράκια με αυξημένο ακρυλαμίδιο και υπολείμματα φυτοφαρμάκων – Τι έδειξε εργαστηριακή ανάλυση σε 19 προϊόντα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Θραύσματα γυαλιού σε πράσινα φασολάκια ιδιωτικής ετικέτας – Άμεση ανάκληση
Έλληνες ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, σε συνεργασία με τον ΕΛΓΟ Δήμητρα διεξήγαγαν πείραμα που διήρκεσε δύο χρόνια και σύγκρινε τέσσερα είδη λιπάσματος, ανόργανο λίπασμα, digestate, συνδυασμό των δύο και μηδενική λίπανση. Ο συνδυασμός ανόργανου λιπάσματος και digestate έδωσε τη μεγαλύτερη παραγωγή φύλλων και τη μεγαλύτερη συνολική βιομάζα. Η αποκλειστική χρήση digestate αύξησε επίσης την απόδοση σε σχέση με τα αλίπαντα φυτά. Η σύσταση των αιθέριων ελαίων διαφοροποιήθηκε ανάλογα με τη λίπανση, με τα αλίπαντα φυτά να εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά ορισμένων αρωματικών συστατικών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αντηλιακά: 1 στα 5 εξακολουθεί να είναι μολυσμένο με απαγορευμένες ουσίες που επηρεάζουν την αναπαραγωγή
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μύδια μολυσμένα με δύο επικίνδυνα βακτήρια πωλήθηκαν σε μεγάλο σούπερ μάρκετ
Στο έδαφος καταγράφηκε αύξηση οργανικής ουσίας και βασικών θρεπτικών στοιχείων μετά την εφαρμογή digestate. Οι συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων παρέμειναν χαμηλές και εντός επιτρεπόμενων ορίων. Η ηλεκτρική αγωγιμότητα αυξήθηκε, χωρίς να αναφερθούν συμπτώματα αλατότητας στα φυτά κατά τη διάρκεια του πειράματος.
Στη μικροβιολογική ανάλυση δεν ανιχνεύθηκε Salmonella. Σε φύλλα φυτών που λιπάνθηκαν με digestate εντοπίστηκαν χαμηλά επίπεδα Enterococcus faecalis, κάτω από το ευρωπαϊκό όριο των 100 μονάδων ανά γραμμάριο για έτοιμα προς κατανάλωση προϊόντα, αλλά κοντά σε αυτό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μολυσμένες μπανάνες δηλητηριάζουν παιδιά – Γιατί οι επιστήμονες ζητούν άμεση απαγόρευση καλλιέργειας σε συγκεκριμένη περιοχή
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η ανατροπή στην τιμή της ελληνικής πατάτας – Πώς έφθασε να πωλείται φθηνότερα από την Αιγυπτιακή
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η εφαρμογή χωνεμένου υπολείμματος ήταν η βέλτιστη επεξεργασία, αποδίδοντας σημαντικά υψηλότερη περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες και λιπάσματα, ενώ παράλληλα αύξησε επαρκώς τη συγκέντρωση θρεπτικών συστατικών και οργανικής ύλης (+54,7%) στο υπόστρωμα ανάπτυξης, σε σύγκριση με την ανάλυση εδάφους πριν από την καλλιέργεια. Επιπλέον, η χρήση αποκλειστικά χωνεμένου υπολείμματος παρείχε σημαντικά υψηλότερες τιμές σε όλες τις μετρήσεις σε σύγκριση με τον έλεγχο. Ως εκ τούτου, η χρήση χωνεμένου υπολείμματος ως λίπασμα στην βιολογική παραγωγή βασιλικού αξίζει να διερευνηθεί. Η συγκέντρωση αιθέριων ελαίων στα φυτά ελέγχου ήταν σημαντικά υψηλότερη λόγω του στρες από την περιορισμένη διαθεσιμότητα θρεπτικών συστατικών, ενώ τα φυτά ελέγχου εμφάνισαν ανώτερη περιεκτικότητα σε λιναλοόλη, λιμονένιο (μονοτερπένια) και ευγενόλη (φαινυλοπροπανοειδές). Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό επειδή η λιναλοόλη ήταν το κύριο συστατικό του αιθέριου ελαίου και η περιεκτικότητα σε ευγενόλη ήταν σχεδόν διπλάσια στα φυτά ελέγχου σε σύγκριση με όλες τις άλλες επεξεργασίες. Αντίθετα, το χωνεμένο υπόλειμμα αύξησε σημαντικά τη συγκέντρωση σεσκιτερπενίων, υποδηλώνοντας ότι συγκεκριμένες στρατηγικές λίπανσης μπορούν να επηρεάσουν τη σύνθεση δευτερογενών μεταβολιτών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται συσκευασμένο σπανάκι λόγω υψηλής ποσότητας φυτοφαρμάκου
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Πρόστιμο €14.000 στη LIDL – Πρόστιμα και σε ΓΑΛΑΞΙΑΣ, ΑΒ Βασιλόπουλος, METRO, ΚΡΗΤΙΚΟΣ
Συνοπτικά τα μη λιπασμένα φυτά εμφάνισαν υψηλότερα ποσοστά λιναλοόλης και ευγενόλης στο αιθέριο έλαιο, δηλαδή μεγαλύτερη συγκέντρωση συγκεκριμένων αρωματικών συστατικών ανά μονάδα βιομάζας. Η εφαρμογή χωνεμένου υπολείμματος ευνόησε τη σύνθεση σεσκιτερπενίων, όπως το β-ελεμένιο και το germacrene D, μεταβάλλοντας το προφίλ των δευτερογενών μεταβολιτών. Ο συνδυασμός ανόργανου λιπάσματος και χωνεμένου υπολείμματος έδωσε τη μεγαλύτερη συνολική βιομάζα και παραγωγή φύλλων και, σε επίπεδο στρέμματος, τη μεγαλύτερη συνολική απόδοση αιθέριου ελαίου, λόγω υψηλότερης παραγωγής φυτικού υλικού.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιο κομμάτι κρέατος είναι πιο μολυσμένο; Συμπεράσματα νέας μελέτης σε βοοειδή, χοίρους και αιγοπρόβατα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατάτες Αιγύπτου – Ευρωπαϊκός συναγερμός για θανατηφόρο φυτοφάρμακο
Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση https://www.mdpi.com/2673-7655/6/2/22
Αναφορά: Καλαϊτζίδης Αργύριος, Ειρήνη Σάρρου, Δημήτριος Κατσαντώνης, Σπυρίδων Δ. Κουτρούμπας, Παναγιώτης Γ. Κούγιας και Νικόλαος Ε. Κορρές. 2026. “Investiging the Effect of Anaerobic Digestion Residue on Basil Growth, Secondary Metabolite Synthesis, and Growing Substrate Properties”
Crops 6, αρ. 2: 22. https://doi.org/10.3390/crops6020022
