Η ανάκληση αφορά κατεψυγμένα βιολογικά μύρτιλλα, μετά τη σύνδεσή τους με 12 επιβεβαιωμένες λοιμώξεις από Escherichia coli O145.
Τα κατεψυγμένα μούρα συγκαταλέγονται στα τρόφιμα που έχουν απασχολήσει επανειλημμένα τις αρχές ασφάλειας τροφίμων σε όλο τον κόσμο, καθώς έχουν συνδεθεί με αρκετές επιδημίες τροφιμογενών λοιμώξεων. Τα περισσότερα περιστατικά των τελευταίων ετών αφορούσαν επιμολύνσεις από τον ιό της ηπατίτιδας Α και τον νοροϊό, γεγονός που οδήγησε ακόμη και τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των Ηνωμένων Πολιτειών (FDA) στη διαμόρφωση ειδικής στρατηγικής πρόληψης τόσο για τα φρέσκα, όσο και για τα κατεψυγμένα μούρα. Μία νέα ανάκληση διαφοροποιείται, καθώς δεν αφορά ιό αλλά το βακτήριο Escherichia coli O145, έναν ορότυπο των στελεχών παραγωγής τοξίνης Shiga (STEC), ο οποίος μπορεί να προκαλέσει σοβαρή γαστρεντερική λοίμωξη και επικίνδυνες επιπλοκές σε ορισμένες ομάδες καταναλωτών.
Η ανάκληση αφορά τα κατεψυγμένα βιολογικά μύρτιλλα GreenWise IQF Organic Blueberries σε συσκευασία 10 ουγγιών (περίπου 283 γραμμάρια). Παραγωγός είναι η εταιρεία Frutas y Hortalizas del Sur S.A., με έδρα το San Carlos της Χιλής. Το προϊόν διατέθηκε μέσω της αλυσίδας σούπερ μάρκετ Publix και αφορά αποκλειστικά την παρτίδα 60401, με ημερομηνία ανάλωσης κατά προτίμηση έως τις 9 Φεβρουαρίου 2028.
Η διανομή του προϊόντος πραγματοποιήθηκε σε καταστήματα Publix μίας από τις μεγαλύτερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ των ΗΠΑ και η ανάκληση ανακοινώθηκε από την εταιρεία και την αλυσίδα λιανικής, μετά τη σύνδεση της συγκεκριμένης παρτίδας με 12 επιβεβαιωμένα περιστατικά λοίμωξης από Escherichia coli O145. Μέχρι τη δημοσιοποίηση της ανακοίνωσης δεν είχε εκδοθεί ξεχωριστή ανακοίνωση επιδημιολογικής διερεύνησης από τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των Ηνωμένων Πολιτειών (CDC), ενώ η ανάκληση πραγματοποιήθηκε προληπτικά για την προστασία των καταναλωτών.
Το Escherichia coli μπορεί να παράγει τοξίνες Shiga, που προκαλούν βλάβη στα κύτταρα του εντερικού βλεννογόνου και, σε ορισμένες περιπτώσεις, επηρεάζουν τα αιμοφόρα αγγεία και τους νεφρούς. Ο ορότυπος O145 ανήκει στα στελέχη STEC και συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους μη-O157 ορότυπους που ευθύνονται για τροφιμογενείς λοιμώξεις διεθνώς. Σε αντίθεση με άλλα βακτήρια που πολλαπλασιάζονται κυρίως όταν διακόπτεται η ψυκτική αλυσίδα, η Escherichia coli μπορεί να επιβιώσει για μεγάλο χρονικό διάστημα σε κατεψυγμένα τρόφιμα.
Η σοβαρότερη επιπλοκή είναι το αιμολυτικό ουραιμικό σύνδρομο, μία κατάσταση που χαρακτηρίζεται από καταστροφή των ερυθρών αιμοσφαιρίων, μείωση των αιμοπεταλίων και οξεία νεφρική βλάβη. Η επιπλοκή αυτή εμφανίζεται συχνότερα σε παιδιά ηλικίας κάτω των πέντε ετών, ηλικιωμένους και άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, ενώ σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί νοσηλεία και εξειδικευμένη υποστηρικτική θεραπεία. Η εμφάνιση αιματηρής διάρροιας, έντονης αφυδάτωσης, μειωμένης παραγωγής ούρων, υπνηλίας, έντονης αδυναμίας ή ωχρότητας θα πρέπει να οδηγεί σε άμεση ιατρική αξιολόγηση.
Η κατάψυξη δεν την καταστρέφει αλλά απλώς αναστέλλει τον πολλαπλασιασμό της. Εάν το προϊόν καταναλωθεί χωρίς θερμική επεξεργασία, όπως συμβαίνει συχνά με τα κατεψυγμένα μούρα που χρησιμοποιούνται σε smoothies, επιδόρπια ή γιαούρτι, το βακτήριο μπορεί να μεταδοθεί στον καταναλωτή. Η περίοδος επώασης της λοίμωξης από STEC κυμαίνεται συνήθως από δύο έως δέκα ημέρες, με μέσο χρόνο εμφάνισης των συμπτωμάτων τις τρεις έως τέσσερις ημέρες μετά την κατανάλωση του μολυσμένου τροφίμου. Οι περισσότεροι ασθενείς εμφανίζουν έντονες κοιλιακές κράμπες, διάρροια, η οποία σε αρκετές περιπτώσεις γίνεται αιματηρή, ναυτία, εμέτους και ήπιο ή καθόλου πυρετό. Η νόσος διαρκεί συνήθως πέντε έως δέκα ημέρες, αν και σε ορισμένους ασθενείς η αποκατάσταση μπορεί να είναι πιο αργή.
Η επιμόλυνση των μούρων μπορεί να συμβεί σε διαφορετικά στάδια της παραγωγικής διαδικασίας. Πιθανές πηγές αποτελούν το μολυσμένο νερό άρδευσης, η χρήση οργανικών λιπασμάτων που δεν έχουν υποστεί επαρκή επεξεργασία, η παρουσία ζώων στις καλλιέργειες, η διασταυρούμενη επιμόλυνση κατά τη συγκομιδή ή τη συσκευασία, καθώς και ανεπαρκείς πρακτικές υγιεινής στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας. Σύμφωνα με τον FDA, πολλές επιμολύνσεις μούρων αποδίδονται σε αδυναμίες εφαρμογής των συστημάτων ασφάλειας τροφίμων, στην ανεπαρκή υγιεινή του προσωπικού και στη χρήση νερού που δεν πληροί τις μικροβιολογικές προδιαγραφές.
Τα κατεψυγμένα μούρα θεωρούνται τρόφιμα αυξημένου ενδιαφέροντος για τη δημόσια υγεία, επειδή καταναλώνονται συχνά χωρίς θερμική επεξεργασία. Σε αντίθεση με το μαγείρεμα, η κατάψυξη δεν εξουδετερώνει τους περισσότερους παθογόνους μικροοργανισμούς. Για τον λόγο αυτό, διεθνείς οργανισμοί ασφάλειας τροφίμων επισημαίνουν ότι η πρόληψη της επιμόλυνσης πρέπει να ξεκινά από το χωράφι και να διατηρείται σε όλα τα στάδια της παραγωγικής αλυσίδας, από τη συγκομιδή έως τη μεταφορά και τη συσκευασία.
Η πρόληψη αντίστοιχων περιστατικών βασίζεται στην εφαρμογή βασικών κανόνων ασφάλειας τροφίμων. Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενημερώνονται για τις επίσημες ανακλήσεις προϊόντων, να τηρούν τις οδηγίες συντήρησης των τροφίμων, να πλένουν σχολαστικά τα χέρια πριν και μετά τον χειρισμό τους, να χρησιμοποιούν καθαρά σκεύη και επιφάνειες εργασίας και να αποφεύγουν την επαφή έτοιμων προς κατανάλωση τροφίμων με ωμά προϊόντα που ενδέχεται να αποτελούν πηγή παθογόνων μικροοργανισμών. Όταν τα κατεψυγμένα μούρα προορίζονται για παρασκευές που δεν περιλαμβάνουν θερμική επεξεργασία, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προέρχονται από ασφαλείς και αξιόπιστες πηγές και να μην καταναλώνονται εφόσον έχουν αποτελέσει αντικείμενο ανάκλησης.
Η συγκεκριμένη ανάκληση αποτελεί μία ακόμη υπενθύμιση ότι η μικροβιολογική ασφάλεια των κατεψυγμένων μούρων εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πρόκληση για τη διεθνή αλυσίδα τροφίμων. Ενώ τα τελευταία χρόνια το ενδιαφέρον των αρχών είχε επικεντρωθεί κυρίως στις επιδημίες ηπατίτιδας Α και νοροϊού που συνδέθηκαν με εισαγόμενα κατεψυγμένα μούρα, η εμφάνιση περιστατικών που αποδίδονται σε Escherichia coli O145 αναδεικνύει ότι η συνεχής επιτήρηση, η αυστηρή εφαρμογή των κανόνων υγιεινής και η έγκαιρη ανάκληση προϊόντων παραμένουν βασικά εργαλεία για την προστασία της δημόσιας υγείας.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ