Η ανίχνευση υπερβολικά αυξημένων υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων σε τρόφιμα αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αιτίες άμεσης απόσυρσης προϊόντων από την αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πρόσφατος επίσημος έλεγχος της Κρατικής Γεωργικής και Τροφικής Επιθεώρησης της Τσεχίας (SZPI) εντόπισε συσκευασμένο baby σπανάκι (δείτε παρακάτω φωτογραφία) με περιεκτικότητα στο εντομοκτόνο acetamiprid που υπερέβαινε κατά περίπου 46 φορές το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο υπολειμμάτων, με αποτέλεσμα το προϊόν να χαρακτηριστεί ως επικίνδυνο και να αποσυρθεί από την αγορά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελληνικά ψάρια με υψηλά επίπεδα υδραργύρου – Ειδοποίηση της Ιταλίας στο RASFF για σοβαρό κίνδυνο
Το προϊόν αφορούσε συσκευασμένο baby σπανάκι βάρους 125 γραμμαρίων, προέλευσης Ιταλίας, το οποίο διατέθηκε μέσω καταστήματος της αλυσίδας Kaufland που διαθέτει περισσότερα από 1.600 υπερμάρκετ σε 8 ευρωπαϊκές χώρες. Η εργαστηριακή ανάλυση κατέγραψε συγκέντρωση acetamiprid 0,46 mg ανά κιλό προϊόντος, ενώ το μέγιστο επιτρεπόμενο όριο υπολειμμάτων για τη συγκεκριμένη περίπτωση ήταν 0,01 mg/kg.
Τα ανώτατα όρια υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων, γνωστά ως Maximum Residue Limits (MRLs), καθορίζονται από την ευρωπαϊκή νομοθεσία έπειτα από αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) και εφαρμόζονται σε όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα όρια αυτά θεσπίζονται με στόχο την προστασία της δημόσιας υγείας και τη διασφάλιση ότι η έκθεση των καταναλωτών στα υπολείμματα φυτοφαρμάκων παραμένει εντός των επιπέδων που έχουν αξιολογηθεί ως ασφαλή, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τη χρόνια όσο και την οξεία διατροφική έκθεση, καθώς και τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού. Τα MRLs δεν αποτελούν όρια τοξικότητας, αλλά τα μέγιστα νόμιμα επίπεδα υπολειμμάτων που επιτρέπεται να υπάρχουν σε ένα τρόφιμο όταν το φυτοπροστατευτικό προϊόν έχει χρησιμοποιηθεί σύμφωνα με την εγκεκριμένη γεωργική πρακτική. Η υπέρβασή τους συνιστά παραβίαση της νομοθεσίας και ενεργοποιεί διαδικασίες ελέγχου, απόσυρσης του προϊόντος και διερεύνησης των αιτίων που οδήγησαν στη μη συμμόρφωση.
Το acetamiprid ανήκει στην κατηγορία των νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων και χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση εντόμων που προσβάλλουν πολλές καλλιέργειες, μεταξύ των οποίων λαχανικά, οπωροφόρα δέντρα και άλλες δενδρώδεις ή κηπευτικές καλλιέργειες. Η χρήση του επιτρέπεται μόνο σύμφωνα με τους όρους που προβλέπει η άδεια κυκλοφορίας του κάθε σκευάσματος, οι οποίοι περιλαμβάνουν τη δοσολογία, τον αριθμό εφαρμογών και το χρονικό διάστημα που πρέπει να μεσολαβεί μεταξύ της τελευταίας εφαρμογής και της συγκομιδής.
Η εμφάνιση τόσο υψηλής συγκέντρωσης υπολειμμάτων μπορεί να οφείλεται σε διαφορετικούς παράγοντες κατά την πρωτογενή παραγωγή. Μεταξύ των συχνότερων αιτιών περιλαμβάνονται η υπέρβαση της εγκεκριμένης δόσης εφαρμογής, η πραγματοποίηση περισσότερων ψεκασμών από όσους προβλέπονται στην άδεια χρήσης, η συγκομιδή πριν ολοκληρωθεί το απαιτούμενο χρονικό διάστημα αναμονής, η χρήση φυτοπροστατευτικού προϊόντος σε καλλιέργεια για την οποία δεν έχει εγκριθεί ή η μη συμμόρφωση με τις ορθές γεωργικές πρακτικές. Σε ορισμένες περιπτώσεις διερευνώνται επίσης πιθανές επιμολύνσεις από διαδοχικές εφαρμογές, εσφαλμένοι χειρισμοί κατά την παρασκευή του ψεκαστικού διαλύματος ή προβλήματα στην ιχνηλασιμότητα της παραγωγής.
Η πρόληψη αντίστοιχων περιστατικών βασίζεται στην εφαρμογή ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης της γεωργικής παραγωγής. Η αυστηρή τήρηση των οδηγιών της ετικέτας των φυτοπροστατευτικών προϊόντων, η εκπαίδευση των παραγωγών, η καταγραφή όλων των εφαρμογών, η σωστή βαθμονόμηση του ψεκαστικού εξοπλισμού, η συνεχής παρακολούθηση των καλλιεργειών και η εφαρμογή ολοκληρωμένης φυτοπροστασίας συμβάλλουν ουσιαστικά στη μείωση των υπολειμμάτων. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις συσκευασίας και εμπορίας νωπών λαχανικών εφαρμόζουν προγράμματα δειγματοληπτικών αναλύσεων, αξιολόγησης προμηθευτών, ελέγχου παρτίδων και συστημάτων ιχνηλασιμότητας, ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα τυχόν αποκλίσεις πριν τα προϊόντα φτάσουν στον καταναλωτή.
Για τους καταναλωτές, η διαπίστωση υπέρβασης του ανώτατου επιτρεπόμενου ορίου δεν σημαίνει αυτομάτως ότι μία μεμονωμένη κατανάλωση οδηγεί σε οξεία δηλητηρίαση. Η αξιολόγηση του πραγματικού κινδύνου εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η συγκέντρωση της ουσίας, η ποσότητα που καταναλώθηκε, η συχνότητα κατανάλωσης, η ηλικία, το σωματικό βάρος και η γενική κατάσταση της υγείας του ατόμου. Ωστόσο, προϊόντα που υπερβαίνουν τα νόμιμα όρια δεν επιτρέπεται να παραμένουν στην αγορά και αποσύρονται προληπτικά για την προστασία της δημόσιας υγείας. Οι ομάδες του πληθυσμού που θεωρούνται περισσότερο ευάλωτες στην έκθεση σε υπολείμματα φυτοφαρμάκων είναι τα βρέφη, τα μικρά παιδιά, οι έγκυες γυναίκες και άτομα με ιδιαίτερα χαμηλό σωματικό βάρος ή ειδικές παθολογικές καταστάσεις. Για τον λόγο αυτό, οι αξιολογήσεις κινδύνου των ευρωπαϊκών αρχών λαμβάνουν υπόψη και τα πιο ευαίσθητα τμήματα του πληθυσμού κατά τον καθορισμό των επιτρεπόμενων ορίων.
Η σωστή διαχείριση των νωπών φυλλωδών λαχανικών από τους καταναλωτές συμβάλλει στη μείωση της έκθεσης σε ορισμένα υπολείμματα που βρίσκονται στην επιφάνεια των φύλλων. Το σχολαστικό πλύσιμο με άφθονο τρεχούμενο νερό πριν από την κατανάλωση αποτελεί βασική πρακτική υγιεινής, χωρίς όμως να μπορεί να απομακρύνει πλήρως υπολείμματα φυτοφαρμάκων που έχουν διεισδύσει στους φυτικούς ιστούς. Για τα έτοιμα προς κατανάλωση συσκευασμένα προϊόντα θα πρέπει να ακολουθούνται οι οδηγίες του παρασκευαστή σχετικά με τη χρήση τους.
Φωτογραφίες του προϊόντος
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Ψωμί του τοστ: Μαζική ανάκληση 4 προϊόντων από μεγάλα σουπερμάρκετ λόγω υψηλής περιεκτικότητας σε υδροκυάνιο
- Μαρούλι πίσω από την μεγάλη επιδημία διάρροιας, εμετών και αφυδάτωσης με 7.000 κρούσματα – Η ανακοίνωση μεγάλου Fast food
- Ψήσιμο στη σχάρα: Τα λάθη που οδηγούν στον σχηματισμό καρκινογόνων ουσιών
- Ανακαλείται γιαούρτι μεγάλης εταιρείας λόγω S. aureus – Ένα σπάνιο περιστατικό επιμόλυνσης με σταφυλόκοκκο σε εμπορικό γιαούρτι
- Απάτη στο μέλι: Νέα στοιχεία από τη foodwatch για τη νοθεία και τις αλλαγές στην επισήμανση
- Εμφιαλωμένο νερό: Επείγουσα ανάκληση λόγω μούχλας – Πώς μπορεί να συμβεί η επιμόλυνση και ποιοι είναι οι κίνδυνοι για την υγεία
- Ένα από τα πλέον διαδεδομένα πρόσθετα τροφίμων συνδέεται με φλεγμονή στο παχύ έντερο σε νέα μελέτη
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
