Νέα μικρή μελέτη εξετάζει πιθανό ρόλο φυτοφαρμάκων σε καρκίνο του πνεύμονα σε μη καπνιστές αλλά οι επιστήμονες τονίζουν ότι δεν πρέπει να αλλάξουν οι διατροφικές συστάσεις
Τις τελευταίες ημέρες κυκλοφόρησε μια είδηση που προκάλεσε ανησυχία και σύγχυση: μια νέα μελέτη φαίνεται να συνδέει την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του πνεύμονα σε νεαρούς ενήλικες. Ο τίτλος και μόνο ακούγεται ανατρεπτικός, καθώς έρχεται σε αντίθεση με δεκαετίες επιστημονικών δεδομένων που δείχνουν ότι μια διατροφή πλούσια σε φυτικά τρόφιμα σχετίζεται με καλύτερη υγεία και χαμηλότερο κίνδυνο πολλών ασθενειών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φρούτο ευρείας κατανάλωσης δείχνει ισχυρή αντικαρκινική δράση σε εργαστηριακές δοκιμές, σύμφωνα με νέα μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι απάντησε (και τι δεν απάντησε) ο ΕΟΔΥ στο cibum για το κρούσμα λιστερίωσης που οδήγησε σε ανάκληση φέτας
Ωστόσο, μια πιο προσεκτική ματιά στη συγκεκριμένη έρευνα αποκαλύπτει ότι τα συμπεράσματα αυτά δεν είναι τόσο ισχυρά όσο παρουσιάζονται. Η μελέτη δεν αποτελεί μια μεγάλη, ολοκληρωμένη επιστημονική δημοσίευση αλλά μια σύντομη παρουσίαση σε συνέδριο, βασισμένη σε μόλις 187 άτομα με καρκίνο του πνεύμονα που εμφανίστηκε σε νεαρή ηλικία. Οι περισσότεροι από αυτούς δεν ήταν καπνιστές. Οι ερευνητές κατέγραψαν τις διατροφικές τους συνήθειες και διαπίστωσαν ότι πολλοί κατανάλωναν αρκετά φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καρκινογόνες ουσίες σε κουρτίνες μπάνιου που πωλούνται και στην Ελλάδα – Ευρωπαϊκή ειδοποίηση για διακοπή της χρήσης τους (φωτο)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Μετά τα ποτήρια που προκάλεσαν πανικό στην Ελλάδα, η γνωστή εταιρεία προχωρά και σε νέα ανάκληση – Δείτε φωτογραφία
Από αυτό το σημείο, διατυπώθηκε μια υπόθεση ότι τα φυτοφάρμακα που ενδέχεται να υπάρχουν σε αυτά τα τρόφιμα ίσως παίζουν κάποιο ρόλο στην εμφάνιση καρκίνου. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι οι επιστήμονες δεν μέτρησαν πραγματικά την έκθεση των συμμετεχόντων σε φυτοφάρμακα. Αντίθετα, βασίστηκαν σε εκτιμήσεις από γενικά δεδομένα για υπολείμματα τροφίμων. Αυτό σημαίνει ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση, αλλά απλώς διατυπώνει μια πιθανότητα που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Ευρωπαϊκός συναγερμός για την γνωστή πραλίνα φουντουκιού-κακάο που προκάλεσε έναν θάνατο και 40 δηλητηριάσεις
Ένα βασικό πρόβλημα της συγκεκριμένης έρευνας είναι ο σχεδιασμός της. Πρόκειται για αναδρομική μελέτη, δηλαδή εξετάζει ανθρώπους που ήδη έχουν νοσήσει και προσπαθεί να εντοπίσει πιθανούς παράγοντες από το παρελθόν τους. Αυτό το είδος μελέτης δεν μπορεί να αποδείξει τι προκάλεσε την ασθένεια. Αντίθετα, οι πιο αξιόπιστες ενδείξεις προέρχονται από μεγάλες προοπτικές μελέτες, όπου παρακολουθούνται υγιείς άνθρωποι για χρόνια ώστε να διαπιστωθεί ποιοι τελικά νοσούν και γιατί.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Ανακαλούνται σκεύη αλουμινίου μιας χρήσης λόγω μετανάστευσης χημικών ουσιών στα τρόφιμα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Γιγαντιαίος γύρος κατέρρευσε την ώρα του ψησίματος – Σώοι οι εργαζόμενοι (βίντεο)
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη εικόνα. Πολυάριθμες μεγάλες μελέτες που έχουν παρακολουθήσει δεκάδες ή και εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους δείχνουν σταθερά ότι όσοι καταναλώνουν περισσότερα φρούτα και λαχανικά έχουν χαμηλότερο ή, στη χειρότερη περίπτωση, ίδιο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα σε σύγκριση με όσους καταναλώνουν λιγότερα. Οι αναλύσεις που συνδυάζουν δεδομένα από πολλές τέτοιες μελέτες επιβεβαιώνουν αυτή την εικόνα και αποτελούν τη βάση των διατροφικών οδηγιών παγκοσμίως.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σήμανση τροφίμων: Ποια ετικέτα σε βοηθά πραγματικά να μην τρως junk food; Έρευνα σε 13.000 άτομα αποκαλύπτει
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα τεχνολογία «διαβάζει» την ποιότητα του ελαιολάδου πριν καν παραχθεί
Γιατί λοιπόν προκύπτουν κατά καιρούς τέτοιες αντικρουόμενες ειδήσεις; Ένας λόγος είναι το μικρό μέγεθος του δείγματος. Σε μικρές μελέτες, ο ρόλος της τύχης είναι μεγάλος και μπορεί να οδηγήσει σε παραπλανητικά συμπεράσματα. Επιπλέον, υπάρχει το φαινόμενο της σύγχυσης παραγόντων. Οι άνθρωποι που τρώνε περισσότερα φυτικά τρόφιμα συχνά έχουν και άλλες υγιεινές συνήθειες ή διαφορετικό τρόπο ζωής, γεγονός που δυσκολεύει την απομόνωση της επίδρασης ενός μόνο παράγοντα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Ευρωπαϊκή κινητοποίηση για το φρούτο από τη LIDL – Καταγράφηκε υπέρβαση καδμίου έως 340%
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φυτικά συμπληρώματα συνδέονται με ηπατική ανεπάρκεια – Βαρέα μέταλλα και κρυφές τοξικές ουσίες σε σχεδόν 1 στα 2 προϊόντα (Μελέτη)
Το ζήτημα των φυτοφαρμάκων, που βρίσκεται στο επίκεντρο της συζήτησης, είναι υπαρκτό αλλά πιο σύνθετο. Είναι γνωστό ότι πολλά συμβατικά καλλιεργημένα προϊόντα περιέχουν υπολείμματα φυτοφαρμάκων και ότι οι άνθρωποι που καταναλώνουν περισσότερα φρούτα και λαχανικά εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ορισμένων μεταβολιτών αυτών των ουσιών. Επίσης, εργαζόμενοι που εκτίθενται σε μεγάλες ποσότητες φυτοφαρμάκων, όπως οι αγρότες, παρουσιάζουν αυξημένα ποσοστά ορισμένων μορφών καρκίνου. Ωστόσο, αυτή η υψηλή επαγγελματική έκθεση δεν είναι συγκρίσιμη με την έκθεση μέσω της καθημερινής διατροφής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Συναγερμός για επικίνδυνο ιό σε οστρακοειδή που έχουν διανεμηθεί σε εστιατόρια και καταστήματα λιανικής
Η επιστημονική κοινότητα συνεχίζει να εξετάζει τις πιθανές επιπτώσεις της μακροχρόνιας έκθεσης σε μικρές ποσότητες χημικών ουσιών, ιδιαίτερα σε ευάλωτες ομάδες. Αυτό όμως δεν αναιρεί τη συνολική εικόνα ότι τα φρούτα και τα λαχανικά αποτελούν βασικό στοιχείο μιας υγιεινής διατροφής. Αντί να αποφεύγονται, η συζήτηση στρέφεται περισσότερο στη βελτίωση των γεωργικών πρακτικών και της ρύθμισης των φυτοφαρμάκων.
Για όσους ανησυχούν, υπάρχουν απλά και λογικά μέτρα που μπορούν να μειώσουν την έκθεση χωρίς να στερήσουν τα οφέλη. Το καλό πλύσιμο των προϊόντων κάτω από τρεχούμενο νερό βοηθά στην απομάκρυνση υπολειμμάτων, ενώ η ποικιλία στη διατροφή μειώνει την εξάρτηση από συγκεκριμένα τρόφιμα. Η επιλογή βιολογικών προϊόντων μπορεί επίσης να είναι μια λύση για ορισμένα τρόφιμα, εφόσον είναι οικονομικά εφικτή.
Το βασικό μήνυμα παραμένει σαφές. Μια μεμονωμένη, μικρή και προκαταρκτική μελέτη δεν αρκεί για να ανατρέψει δεκαετίες επιστημονικών δεδομένων. Η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών εξακολουθεί να συνδέεται με καλύτερη υγεία και μειωμένο κίνδυνο πολλών ασθενειών. Η προσεκτική ανάγνωση των επιστημονικών ειδήσεων και η κατανόηση του πλαισίου τους είναι πιο σημαντική από ποτέ, ιδιαίτερα όταν τίτλοι που προκαλούν φόβο έρχονται σε αντίθεση με όσα γνωρίζουμε μέχρι σήμερα.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
