Ερευνητές του Πανεπιστημίου της Χιροσίμα πέτυχαν μια παγκόσμια πρωτιά στην αξιοποίηση υγρών αποβλήτων από την επεξεργασία τροφίμων, καθώς απέδειξαν ότι τα υγρά που απομένουν από την παραγωγή παραδοσιακών ιαπωνικών τουρσιών μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την καλλιέργεια ενός θαλάσσιου μικροοργανισμού και την παραγωγή δύο σημαντικών ωμέγα 3 λιπαρών οξέων, του δοκοσαεξαενοϊκού οξέος DHA και του εικοσαπενταενοϊκού οξέος EPA. Η συγκεκριμένη προσέγγιση μετατρέπει ένα υλικό που αποτελεί απόβλητο της παραγωγικής διαδικασίας σε πρώτη ύλη για την παραγωγή ουσιών που χρησιμοποιούνται ευρέως σε λειτουργικά τρόφιμα και συμπληρώματα διατροφής, ενώ παράλληλα περιορίζει την ανάγκη αξιοποίησης νέων πρώτων υλών. Η ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε το στέλεχος L3W του μικροοργανισμού Aurantiochytrium, μια ομάδα θαλάσσιων μικροοργανισμών που έχει αποδειχθεί ότι μπορεί να παράγει μεγάλες ποσότητες πολυακόρεστων λιπαρών οξέων. Οι ερευνητές είχαν ήδη απομονώσει και χαρακτηρίσει το συγκεκριμένο στέλεχος το 2021 και προηγούμενες εργασίες τους είχαν δείξει ότι υγρά απόβλητα από την παραγωγή τουρσιού Hiroshimana μπορούσαν να λειτουργήσουν ως υπόστρωμα για την καλλιέργεια του μικροοργανισμού και τη βιοσύνθεση DHA. Στη νέα μελέτη προχώρησαν ένα βήμα παραπέρα, εξετάζοντας αν το ίδιο υλικό μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και για την παραγωγή EPA, αλλά και αν θα μπορούσε να επαναχρησιμοποιηθεί μετά την πρώτη καλλιέργεια.
Τα τρία είδη τουρσιού
Για τις ανάγκες της έρευνας εξετάστηκαν τα υγρά απόβλητα από τρία διαφορετικά παραδοσιακά ιαπωνικά τουρσιά, το Hiroshimana, το ραπανάκι sakura και το umeboshi. Τα συγκεκριμένα υγρά περιέχουν διαλυμένο οργανικό άνθρακα και άζωτο, τα οποία μπορούν να λειτουργήσουν ως θρεπτικές πηγές για την ανάπτυξη του Aurantiochytrium. Ταυτόχρονα όμως περιέχουν γαλακτικό οξύ, το οποίο αποδείχθηκε ότι αποτελεί σημαντικό περιοριστικό παράγοντα για τη διαδικασία, καθώς αναστέλλει τόσο την ανάπτυξη του μικροοργανισμού όσο και την παραγωγή DHA και EPA. Από τα τρία υγρά, εκείνο που προερχόταν από το Hiroshimana έδωσε τα καλύτερα αποτελέσματα. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι μπορούσε να χρησιμοποιηθεί χωρίς πρόσθετα και υπό μη αποστειρωμένες συνθήκες, γεγονός που έχει ιδιαίτερη σημασία για την πρακτική αξιοποίηση της διαδικασίας, καθώς δεν απαιτείται προηγούμενη αποστείρωση του υγρού αποβλήτου. Όταν χρησιμοποιήθηκε το υγρό Hiroshimana χωρίς αραίωση, η παραγωγή έφτασε τα 60,6 mg DHA και 2,5 mg EPA ανά γραμμάριο, αν και οι αποδόσεις παρέμειναν χαμηλότερες από εκείνες του συμβατικού θρεπτικού μέσου που χρησιμοποιήθηκε ως έλεγχος.
Το σημαντικότερο εύρημα όμως δεν ήταν μόνο η αρχική παραγωγή των λιπαρών οξέων. Οι ερευνητές πήραν το υγρό που είχε ήδη χρησιμοποιηθεί για την πρώτη καλλιέργεια και το χρησιμοποίησαν ξανά, διαπιστώνοντας ότι το στέλεχος L3W μπορούσε να αναπτυχθεί και πάλι και να παράγει DHA και EPA. Η παραγωγή ήταν χαμηλότερη κατά τη δεύτερη χρήση, όμως το πείραμα απέδειξε για πρώτη φορά ότι ένα υγρό απόβλητο από την επεξεργασία τροφίμων μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί για την ίδια βιοτεχνολογική διαδικασία αντί να απορριφθεί μετά την πρώτη χρήση.
Πόσα ωμέγα 3 μπορούν να παραχθούν
Η επαναχρησιμοποίηση δεν μπορεί να συνεχιστεί απεριόριστα, καθώς οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το γαλακτικό οξύ συσσωρεύεται σταδιακά στο υγρό και περιορίζει την απόδοση της καλλιέργειας. Μετά από δύο επαναχρησιμοποιήσεις του υγρού Hiroshimana, η συγκέντρωση γαλακτικού οξέος έφτασε τα 2,7 g ανά λίτρο, ενώ τα πειράματα επιβεβαίωσαν την ανασταλτική επίδρασή του στο στέλεχος L3W. Το εύρημα αυτό προσδιορίζει ουσιαστικά έναν από τους βασικούς περιορισμούς που θα πρέπει να αντιμετωπιστούν εάν η διαδικασία περάσει από το εργαστήριο σε μεγαλύτερη κλίμακα. Η σημασία της συγκεκριμένης ποσότητας γίνεται περισσότερο κατανοητή από τα στοιχεία για την παραγωγή τουρσιών. Ένα μέσο εργοστάσιο παραγωγής Hiroshimana δημιουργεί περίπου 100 τόνους υγρών αποβλήτων κάθε χρόνο, ποσότητα η οποία, σύμφωνα με τους υπολογισμούς των ερευνητών, θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για την παραγωγή περίπου 26 κιλών DHA και 810 γραμμαρίων EPA ετησίως. Πρόκειται για ποσότητες που προέρχονται από ένα ρεύμα αποβλήτων το οποίο μέχρι σήμερα δεν αξιοποιείται με αυτόν τον τρόπο, γεγονός που αναδεικνύει τη δυνατότητα μετατροπής των υπολειμμάτων της παραγωγής τροφίμων σε πρώτη ύλη για την παραγωγή συστατικών υψηλότερης αξίας.
Οι ερευνητές εξετάζουν ήδη και τις πιθανές εφαρμογές της παραγόμενης βιομάζας. Μία από αυτές αφορά τη διατροφή ορνίθων, με στόχο την παραγωγή αυγών εμπλουτισμένων με DHA και EPA, ενώ μια δεύτερη αφορά την υδατοκαλλιέργεια, όπου η βιομάζα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τον εμπλουτισμό ζωντανής τροφής που χορηγείται σε ψάρια στα εκκολαπτήρια. Με αυτόν τον τρόπο, η έρευνα δεν περιορίζεται στην παραγωγή των δύο λιπαρών οξέων από απόβλητα, αλλά εξετάζει έναν ευρύτερο κύκλο αξιοποίησης της παραγόμενης βιομάζας.
Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στις 21 Ιουλίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό LWT – Food Science and Technology.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Fast food: Μόνο μία από 12 μεγάλες αλυσίδες δεν χρησιμοποιεί υπερ-επεξεργασμένα συστατικά
- Κουκούτσια μήλου: Πότε μπορεί να γίνουν επικίνδυνα για την υγεία
- Η συχνή κατανάλωση αυτού του τροφίμου συνδέεται με έως 17% υψηλότερο κίνδυνο εγκεφαλικού
- Λιστέρια στα τρόφιμα: Η FDA επανεξετάζει την πολιτική μηδενικής ανοχής
- Τι αλλάζει στην αρτηριακή πίεση με μια μπανάνα κάθε μέρα
- Φύτρα μηδικής: Συναγερμός για E. coli και σαλμονέλα μετά από 55 κρούσματα
- Μέλισσες: Νέα έρευνα αποκαλύπτει πώς τα φυτοφάρμακα φτάνουν στα αυγά
- Καρκίνος του παγκρέατος: Τι σχέση έχει ο αριθμός των δοντιών με την επιβίωση
- Σπάνια νόσος αποθήκευσης γλυκογόνου: Εγκρίθηκε η πρώτη γονιδιακή θεραπεία
- «Το πόδι μου δεν μου ανήκει»: Η σπάνια διαταραχή που προκαλεί επιθυμία ακρωτηριασμού
