Ειδοποίηση για σοβαρό κίνδυνο στο ευρωπαϊκό σύστημα RASFF μετά τον εντοπισμό αφλατοξινών πάνω από τα νόμιμα όρια σε φορτίο ξηρών καρπών που δεσμεύτηκαν στα ελληνικά σύνορα
Σε απόρριψη φορτίου ξηρών καρπών προέλευσης Κίνας, προχώρησαν οι ελληνικές αρχές ελέγχου τροφίμων, μετά τον εντοπισμό αφλατοξινών σε επίπεδα υψηλότερα από τα επιτρεπόμενα όρια της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Η κοινοποίηση καταχωρήθηκε στις 11 Μαΐου 2026 στο ευρωπαϊκό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για τρόφιμα και ζωοτροφές (RASFF) και χαρακτηρίστηκε ως «σοβαρού κινδύνου».
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 4 νεκροί και 47 νοσηλείες από δηλητηριώδη μανιτάρια – Τα είδη που μοιάζουν με τα βρώσιμα αλλά οδηγούν σε ηπατική βλάβη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση κουτάλας λόγω μετανάστευσης καρκινογόνων ουσιών στα τρόφιμα
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) έχει επανειλημμένα επισημάνει ότι οι αφλατοξίνες αποτελούν από τις πλέον ισχυρές φυσικές καρκινογόνες ουσίες που εντοπίζονται στα τρόφιμα. Η αφλατοξίνη Β1 ταξινομείται από τον Διεθνή Οργανισμό Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) ως καρκινογόνος ουσία Ομάδας 1 για τον άνθρωπο. Η χρόνια έκθεση συνδέεται κυρίως με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ηπατοκυτταρικού καρκινώματος, ιδιαίτερα σε άτομα με ηπατίτιδα Β ή άλλες ηπατικές βλάβες. Η EFSA έχει επισημάνει ότι ακόμη και χαμηλά επίπεδα μακροχρόνιας έκθεσης ενδέχεται να συμβάλλουν σε γονιδιοτοξικές και καρκινογόνες επιδράσεις. Εκτός από τον καρκίνο του ήπατος, οι αφλατοξίνες έχουν συσχετιστεί με ανοσοκαταστολή, ηπατική δυσλειτουργία, αναπτυξιακές διαταραχές σε παιδιά και προβλήματα θρέψης σε πληθυσμούς με συχνή διατροφική έκθεση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl Ιt: Ανακαλεί δημοφιλές προϊόν εν μέσω έρευνας για πιθανές τροφικές δηλητηριάσεις
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται αφρόλουτρο ιδιωτικής ετικέτας μεγάλης αλυσίδας με επικίνδυνο βακτήριο – Μπορεί να προκαλέσει σοβαρές λοιμώξεις
Σε περιπτώσεις υψηλής οξείας έκθεσης μπορεί να προκληθεί αφλατοξίκωση, κατάσταση που συνοδεύεται από συμπτώματα όπως έντονος κοιλιακός πόνος, εμετοί, ναυτία, ηπατική βλάβη, οίδημα και σε ακραίες περιπτώσεις οξεία ηπατική ανεπάρκεια. Τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι, οι ανοσοκατεσταλμένοι και τα άτομα με προϋπάρχουσα ηπατική νόσο θεωρούνται περισσότερο ευάλωτες ομάδες. Το φορτίο αφορούσε λευκασμένους πυρήνες αραχίδας (καθαρισμένα αράπικα φιστίκιας) από την Κίνα και δεσμεύτηκε στον συνοριακό έλεγχο στην Ελλάδα πριν διατεθεί στην αγορά. Η ειδοποίηση καταγράφηκε ως “border rejection notification”, δηλαδή ως απόρριψη στα σύνορα, ενώ οι αρχές προχώρησαν σε επίσημη κράτηση του προϊόντος ώστε να αποτραπεί η κυκλοφορία του στην ευρωπαϊκή αγορά. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εργαστηριακών αναλύσεων, η αφλατοξίνη Β1 ανιχνεύθηκε σε συγκέντρωση 5,0 μg/kg, όταν το ανώτατο επιτρεπτό όριο για το συγκεκριμένο προϊόν είναι 2,0 μg/kg. Οι ολικές αφλατοξίνες καταγράφηκαν στα 5,6 μg/kg, έναντι μέγιστου επιτρεπτού ορίου 4,0 μg/kg.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Shein: Ομαδική αγωγή για ψεύτικες εκπτώσεις και παραπλάνηση καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κάνει να βάζουμε καυτά υλικά στο μπλέντερ;
Οι αφλατοξίνες ανήκουν στις μυκοτοξίνες και παράγονται κυρίως από μύκητες των γενών Aspergillus flavus και Aspergillus parasiticus. Αναπτύσσονται σε πρώτες ύλες και τρόφιμα υπό συνθήκες υψηλής θερμοκρασίας και υγρασίας, κυρίως κατά την αποθήκευση και μεταφορά γεωργικών προϊόντων. Οι αραχίδες, οι ξηροί καρποί, το καλαμπόκι, τα αποξηραμένα φρούτα και οι σπόροι συγκαταλέγονται στα προϊόντα υψηλού κινδύνου για επιμόλυνση. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει αυστηρά ανώτατα όρια για τις αφλατοξίνες στα τρόφιμα, με βάση τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/915 για τους επιμολυντές στα τρόφιμα. Για τις αραχίδες και τα προϊόντα ξηρών καρπών που προορίζονται για άμεση κατανάλωση, τα όρια διαφοροποιούνται ανάλογα με τη χρήση και το επίπεδο επεξεργασίας, ενώ εφαρμόζονται υποχρεωτικοί εργαστηριακοί έλεγχοι σε εισαγόμενα φορτία υψηλού κινδύνου από τρίτες χώρες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ψωμί με δυο υλικά στη φριτέζα αέρος: «Μοιάζει με προζυμένιο αλλά είναι ακόμα καλύτερο» (βίντεο)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορεί να δηλητηριαστεί κάποιος από υδράργυρο με κονσέρβα τόνου; Τι λένε οι ειδικοί;
Οι συνοριακοί έλεγχοι αποτελούν βασικό μηχανισμό πρόληψης εισόδου επικίνδυνων τροφίμων στην ευρωπαϊκή αλυσίδα εφοδιασμού. Στις περιπτώσεις προϊόντων όπως οι αραχίδες από χώρες με ιστορικό επαναλαμβανόμενων παραβάσεων, εφαρμόζεται αυξημένη συχνότητα δειγματοληψίας και ανάλυσης. Οι αναλύσεις πραγματοποιούνται με εξειδικευμένες μεθόδους υψηλής ευαισθησίας, όπως υγρή χρωματογραφία υψηλής απόδοσης (HPLC) και φασματομετρία μάζας. Για τη βιομηχανία τροφίμων, η παρουσία αφλατοξινών συνδέεται κυρίως με προβλήματα σε κρίσιμα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας, όπως η ανεπαρκής ξήρανση των πρώτων υλών μετά τη συγκομιδή, η αποθήκευση σε περιβάλλον με αυξημένη υγρασία, οι κακές συνθήκες αερισμού, οι καθυστερήσεις στη μεταφορά και η ανεπαρκής παρακολούθηση των συνθηκών θερμοκρασίας κατά τη διακίνηση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κάπνισμα και άτμισμα απειλούν την όραση: Από καταρράκτη έως εκφύλιση ωχράς κηλίδας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι καθημερινές τροφές που επηρεάζουν την ικανότητα συγκέντρωσης, ακόμα κι όταν η υπόλοιπη διατροφή μας είναι υγιεινή
Η πρόληψη βασίζεται σε συνδυασμό γεωργικών, τεχνολογικών και συστημάτων διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων. Κρίσιμα μέτρα θεωρούνται η ταχεία μείωση της υγρασίας μετά τη συγκομιδή, η αποθήκευση κάτω από ελεγχόμενες συνθήκες, η συνεχής παρακολούθηση θερμοκρασίας και σχετικής υγρασίας, οι τακτικοί μικροβιολογικοί και χημικοί έλεγχοι και η εφαρμογή προγραμμάτων HACCP και συστημάτων ιχνηλασιμότητας. Οι καταναλωτές δεν μπορούν να εντοπίσουν τις αφλατοξίνες με γεύση ή οσμή, καθώς οι ουσίες αυτές είναι αόρατες και θερμοανθεκτικές. Η θερμική επεξεργασία ή το ψήσιμο δεν εξαλείφουν πλήρως τον κίνδυνο. Οι ειδικοί συστήνουν αποφυγή κατανάλωσης ξηρών καρπών με σημάδια μούχλας, αποχρωματισμού ή αλλοίωσης, αγορά προϊόντων από αξιόπιστες επιχειρήσεις τροφίμων και σωστή αποθήκευση σε δροσερό και ξηρό περιβάλλον. Η συγκεκριμένη παρτίδα λευκασμένων πυρήνων αραχίδας δεν είχε ακόμη διατεθεί στην αγορά, σύμφωνα με την κοινοποίηση του RASFF, γεγονός που περιόρισε τον κίνδυνο έκθεσης των καταναλωτών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατί τα ξενοδοχεία διπλώνουν το χαρτί υγείας σε τρίγωνο;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΣΚΛΑΒΕΝΙΤΗΣ: Νέο πρόστιμο σε κατάστημα της αλυσίδας – Τι είναι το φαινόμενο “scatter damage” στα σούπερ μάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται 63.396 μπουκάλια γάλακτος – Η ίδια γαλακτοβιομηχανία είχε ανακαλέσει χιλιάδες προϊόντα και το 2025
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Tο πλυντήριό σας «χορεύει» στο στύψιμο; Οι αιτίες και οι απλές λύσεις που προτείνουν οι ειδικοί
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δύο από τις μεγαλύτερες αλυσίδες σουπερμάρκετ ανακαλούν κοτόπουλα της ίδιας εταιρείας λόγω σαλμονέλας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φαγητό έξω: Θα φτύσουν το φαγητό σας αν είστε αγενείς; Τι λένε εργαζόμενοι στην εστίαση
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ο Καθηγητής Γ. Τσάκνης αποκαλύπτει τον ρόλο της ελαιοκανθάλης στο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σε τυρί μάρκας που πωλείται και στην Ελλάδα εντοπίστηκε και Listeria και E.coli
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελληνικά εστιατόρια και ζαχαρώδη: Υποχρεωτική για όλο τον κλάδο η νέα ΣΣΕ 2026-2028 – Οι μισθοί, τα επιδόματα και οι αλλαγές
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
