Οι ελληνικές αρχές ενημέρωσαν το RASFF ότι ο ξιφίας και ο γλαύκος που ανακλήθηκαν προέρχονταν από την Ισπανία – Οι αναλύσεις έδειξαν συγκεντρώσεις υδραργύρου έως 2,5 mg/kg έναντι ορίου 1 mg/kg
Στις 26 Μαΐου ο ΕΦΕΤ ανακοίνωσε ανακλήσεις δυο προϊόντων κατεψυγμένων ψαριών της ίδιας εταιρείας λόγω αυξημένων επιπέδων υδραργύρου που χαρακτηρίστηκαν «ΜΗ ΚΑΝΟΝΙΚΑ – ΜΗ ΑΣΦΑΛΗ». Η μία ανάκληση αφορούσε «ΓΛΑΥΚΟΣ ΦΕΤΑ Α/Δ SHRINK» και η δεύτερη «ΞΙΦΙΑΣ ΦΕΤΑ SHRINK 1019». Ο Γλαύκος συσκευαζόταν για λογαριασμό της εταιρείας FOUR FISH IKE, ενώ το δείγμα ελήφθη από την επιχείρηση διάθεσης ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΝΤ. ΨΥΧΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ Ε.Ε. ενώ ο ξιφίας είχε συσκευαστεί από την εταιρεία Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ Α.Ε. με κωδικό έγκρισης GR 02-ΚΝ-07 επίσης για λογαριασμό της εταιρείας FOUR FISH στην Αθήνα και διακινήθηκε στην εταιρεία ΠΑΝΟΣ ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ. Αυτό που δεν είχε γίνει γνωστό ήταν η προέλευσης των ψαριών καθώς και η ποσότητα υδραργύρου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επιστρέφει το best seller σεμινάριο Food Safety Culture Advanced Training Course μετά το έντονο ενδιαφέρον των επαγγελματιών του κλάδου
Οι Ελληνικές Αρχές ενημέρωσαν για τα ευρήματα και το Ευρωπαϊκό Σύστημα Ταχείας Ειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές (RASFF) αποκαλύπτοντας πλέον και τις ακριβείς συγκεντρώσεις υδραργύρου που καταγράφηκαν κατά τους επίσημους ελέγχους, καθώς και ότι η προέλευση των αλιευμάτων. Σύμφωνα με τις δύο ειδοποιήσεις που κοινοποιήθηκαν στις 9 και 10 Ιουνίου 2026, πρόκειται για ξιφία (Xiphidae spp) και γλαύκο (Prionace glauca) προέλευσης Ισπανίας, τα οποία χαρακτηρίστηκαν ως προϊόντα που ενέχουν σοβαρό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία.
Η δειγματοληψία του ξιφία πραγματοποιήθηκε στις 18 Μαΐου 2026 και οι εργαστηριακές αναλύσεις έδειξαν συγκέντρωση υδραργύρου 1,4 mg/kg, όταν το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο για το συγκεκριμένο είδος είναι 1,0 mg/kg (+40%). Μία ημέρα νωρίτερα, στις 9 Ιουνίου, η Ελλάδα είχε κοινοποιήσει δεύτερη ειδοποίηση για γλαύκο προέλευσης Ισπανίας. Το δείγμα είχε ληφθεί στις 8 Μαΐου 2026 και οι αναλύσεις κατέγραψαν συγκέντρωση υδραργύρου 2,5 mg/kg, δηλαδή δυόμισι φορές πάνω από το μέγιστο επιτρεπόμενο όριο του 1 mg/kg (ποσόστιαία υπερβαση 150%). Και σε αυτή την περίπτωση οι ελληνικές αρχές προχώρησαν σε ανάκληση του προϊόντος από τους καταναλωτές, ενώ το περιστατικό αξιολογήθηκε ως σοβαρού κινδύνου.
Ο υδράργυρος συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους χημικούς επιμολυντές των αλιευμάτων και ιδιαίτερα των μεγάλων αρπακτικών ψαριών. Στο θαλάσσιο περιβάλλον μετατρέπεται σε μεθυλυδράργυρο, μορφή που απορροφάται εύκολα από τους υδρόβιους οργανισμούς και συσσωρεύεται σταδιακά στην τροφική αλυσίδα. Για τον λόγο αυτό, είδη με μεγάλη διάρκεια ζωής και υψηλή θέση στην τροφική πυραμίδα, όπως ο ξιφίας, ο τόνος και οι καρχαρίες, εμφανίζουν συχνότερα αυξημένες συγκεντρώσεις.
Η έκθεση σε υδράργυρο συνδέεται με επιδράσεις στο νευρικό, ανοσοποιητικό και πεπτικό σύστημα, καθώς και στη λειτουργία των νεφρών, των πνευμόνων και άλλων οργάνων. Μετά από παρατεταμένη ή αυξημένη έκθεση ενδέχεται να εμφανιστούν συμπτώματα όπως τρόμος, αϋπνία, διαταραχές μνήμης, πονοκέφαλοι, νευρομυϊκές διαταραχές και προβλήματα γνωστικής λειτουργίας. Οι έγκυες γυναίκες, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά θεωρούνται οι πλέον ευάλωτες ομάδες, καθώς ο μεθυλυδράργυρος μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θεσπίσει ανώτατα επιτρεπόμενα επίπεδα υδραργύρου στα αλιεύματα βάσει αξιολογήσεων κινδύνου της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA). Το όριο για τα μεγάλα αρπακτικά ψάρια, στα οποία περιλαμβάνονται ο ξιφίας και οι καρχαρίες, ανέρχεται σε 1 mg/kg, ενώ για τα περισσότερα μη αρπακτικά είδη το αντίστοιχο όριο είναι 0,3 mg/kg.
Παράλληλα, η EFSA επισημαίνει ότι τα ψάρια αποτελούν σημαντική πηγή πρωτεϊνών, ωμέγα-3 λιπαρών οξέων και άλλων θρεπτικών συστατικών. Για τον λόγο αυτό, τα μέτρα περιορισμού της έκθεσης στον μεθυλυδράργυρο θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και τη διατροφική αξία της κατανάλωσης ψαριών. Το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο προβλέπει ότι όταν οι εργαστηριακοί έλεγχοι καταγράφουν συγκεντρώσεις υδραργύρου πάνω από τα θεσμοθετημένα όρια, τα προϊόντα χαρακτηρίζονται μη ασφαλή και ενεργοποιούνται διαδικασίες ανάκλησης, ιχνηλασιμότητας και ενημέρωσης των αρμόδιων αρχών.
