Στην ανάκληση συγκεκριμένων παρτίδων χυμών με την εμπορική ονομασία «Οικογένεια Χριστοδούλου» (δείτε παρακάτω φωτογραφίες) προχώρησε ο ΕΦΕΤ, μετά τον εντοπισμό ευρωτίασης μαύρης χροιάς στο εσωτερικό του στομίου των μπουκαλιών. Η υπόθεση ξεκίνησε έπειτα από καταγγελία καταναλωτή και διερευνήθηκε από την Περιφερειακή Διεύθυνση Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης του ΕΦΕΤ. Κατά τους σχετικούς ελέγχους διαπιστώθηκε ανάπτυξη μαύρης μούχλας στο εσωτερικό του στομίου προϊόντων που παράγονται στην Ελλάδα από την επιχείρηση ΒΙΤΟΜ ΑΒΕΕ, με έδρα στο 3ο χλμ. Κουφαλιών–Προχώματος.
Ο ΕΦΕΤ απαίτησε από την εταιρεία την άμεση ανάκληση και απόσυρση του συνόλου των συγκεκριμένων παρτίδων από την αγορά, ενώ οι σχετικοί έλεγχοι βρίσκονται σε εξέλιξη. Παράλληλα, καλεί τους καταναλωτές που έχουν ήδη προμηθευτεί τα συγκεκριμένα προϊόντα να μην τα καταναλώσουν.
Ποια προϊόντα αφορά η ανάκληση
Η ανάκληση αφορά:
- Πορτοκάλι 100% φυσικός χυμός από συμπυκνωμένο χυμό, «Οικογένεια Χριστοδούλου», 250 ml, ανάλωση έως 16/9/26, LOT 215.6.
- Πορτοκάλι 100% φυσικός χυμός από συμπυκνωμένο χυμό, «Οικογένεια Χριστοδούλου», σε συσκευασίες 250 ml, 1 L και 1,5 L, ανάλωση έως 24/9/26, LOT 223.6.
- 9 φρούτα 7 βιταμίνες, 100% φυσικός χυμός από συμπυκνωμένους χυμούς & μη συμπυκνωμένο πουρέ, «Οικογένεια Χριστοδούλου», 250 ml, ανάλωση έως 12/9/26, LOT 211.6.
- Το ίδιο προϊόν σε συσκευασία 250 ml, ανάλωση έως 16/9/26, LOT 215.6.
- Το ίδιο προϊόν σε συσκευασία 1 L, ανάλωση έως 18/9/26, LOT 217.6.
- Μήλο–πορτοκάλι–καρότο, 100% φυσικός χυμός από συμπυκνωμένους χυμούς, «Οικογένεια Χριστοδούλου», 250 ml, ανάλωση έως 11/9/26, LOT 210.6.
- Το ίδιο προϊόν σε συσκευασία 250 ml, ανάλωση έως 16/9/26, LOT 215.6.
Με βάση τις διαφορετικές συσκευασίες που αναφέρονται στην ανακοίνωση, πρόκειται για 9 συνδυασμούς προϊόντος–συσκευασίας–παρτίδας.
Τι είναι η ευρωτίαση
Ο όρος «ευρωτίαση» χρησιμοποιείται για να περιγράψει την ανάπτυξη ευρωτών, δηλαδή μυκήτων/μούχλας, σε ένα τρόφιμο. Στην προκειμένη περίπτωση, ο ΕΦΕΤ κάνει λόγο για «ευρωτίαση μαύρης χροιάς», δηλαδή για ορατή μυκητιακή ανάπτυξη μαύρου χρώματος στο εσωτερικό του στομίου των μπουκαλιών.
Οι μούχλες είναι μικροσκοπικοί μύκητες που αναπτύσσονται σχηματίζοντας λεπτές υφές και σπόρια. Τα σπόρια υπάρχουν ευρέως στο περιβάλλον και μπορούν να μεταφερθούν μέσω του αέρα ή άλλων οδών. Όταν βρεθούν σε κατάλληλες συνθήκες υγρασίας, θερμοκρασίας και διαθέσιμων θρεπτικών συστατικών, μπορούν να βλαστήσουν και να αναπτυχθούν. Η ορατή μαύρη, πράσινη ή λευκή επιφάνεια αποτελεί ουσιαστικά μόνο το εμφανές τμήμα της ανάπτυξης του μύκητα.
Πώς μπορεί να σχηματιστεί μούχλα σε έναν χυμό
Οι χυμοί είναι όξινα τρόφιμα, γεγονός που περιορίζει την ανάπτυξη πολλών μικροοργανισμών, δεν αποκλείει όμως την ανάπτυξη ορισμένων οξεάντοχων μικροοργανισμών, ζυμών και μυκήτων. Επιστημονικές μελέτες έχουν καταγράψει ότι οι μύκητες συγκαταλέγονται στους μικροοργανισμούς που μπορούν να προκαλέσουν αλλοίωση των χυμών φρούτων.
Η ανάπτυξη μούχλας μπορεί γενικά να συνδέεται με επιμόλυνση της πρώτης ύλης ή του προϊόντος, ανεπαρκείς συνθήκες υγιεινής κατά την παραγωγή, αστοχία στη θερμική επεξεργασία ή επιμόλυνση μετά από αυτή, καθώς και με προβλήματα κατά τη συσκευασία, το κλείσιμο ή την αποθήκευση. Η παρουσία οξυγόνου και οι κατάλληλες συνθήκες υγρασίας και θερμοκρασίας μπορούν επίσης να ευνοήσουν την ανάπτυξή της.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, ωστόσο, ο ΕΦΕΤ δεν προσδιορίζει στην ανακοίνωσή του την αιτία που οδήγησε στην ανάπτυξη της ευρωτίασης. Επομένως, δεν μπορεί να αποδοθεί το περιστατικό σε συγκεκριμένη αστοχία της παραγωγικής διαδικασίας χωρίς τα αποτελέσματα της σχετικής διερεύνησης.
Ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι από τη μούχλα στα τρόφιμα
Η παρουσία ορατής μούχλας αποτελεί σαφή λόγο για να μην καταναλωθεί ένα αλλοιωμένο τρόφιμο. Ορισμένοι μύκητες μπορούν να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, ενώ ορισμένα είδη έχουν τη δυνατότητα, υπό κατάλληλες συνθήκες, να παράγουν μυκοτοξίνες, δηλαδή τοξικές ουσίες που μπορεί να είναι επιβλαβείς για τον άνθρωπο.
Οι επιπτώσεις από τις μυκοτοξίνες διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με το είδος της τοξίνης, τη συγκέντρωση και τη διάρκεια της έκθεσης. Έχουν συσχετιστεί, ανά περίπτωση, με ναυτία, εμετό και διάρροια, αλλά και με σοβαρότερες επιδράσεις στο ήπαρ, στους νεφρούς και στο ανοσοποιητικό σύστημα. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι ορισμένες μυκοτοξίνες μπορούν να προκαλέσουν τόσο οξείες όσο και μακροχρόνιες επιπτώσεις στην υγεία.
Ειδικά στα προϊόντα φρούτων, επιστημονικό ενδιαφέρον παρουσιάζει μεταξύ άλλων η πατουλίνη, μυκοτοξίνη που μπορεί να παραχθεί από ορισμένα είδη μυκήτων και συνδέεται κυρίως με αλλοιωμένα μήλα και προϊόντα μήλου, συμπεριλαμβανομένου του χυμού μήλου.
Αυτό, πάντως, δεν σημαίνει ότι η μούχλα που εντοπίστηκε στους συγκεκριμένους χυμούς παρήγαγε μυκοτοξίνες. Για ένα τέτοιο συμπέρασμα απαιτούνται εργαστηριακή ταυτοποίηση του μύκητα και οι αντίστοιχες αναλύσεις. Η ανακοίνωση του ΕΦΕΤ, όπως παρατίθεται, αναφέρεται στην παρουσία ευρωτίασης και όχι σε ανίχνευση συγκεκριμένης μυκοτοξίνης. Σε κάθε περίπτωση, όταν υπάρχει ορατή μούχλα σε χυμό ή άλλο τρόφιμο υψηλής υγρασίας, η ασφαλής πρακτική είναι η απόρριψή του και όχι η αφαίρεση μόνο του ορατού σημείου, καθώς η μυκητιακή ανάπτυξη μπορεί να εκτείνεται πέρα από το τμήμα που είναι ορατό με γυμνό μάτι. Για τις συγκεκριμένες παρτίδες, η οδηγία του ΕΦΕΤ είναι, οι καταναλωτές που τις έχουν προμηθευτεί δεν πρέπει να τις καταναλώσουν.
